शुक्रवार, 21 ऑगस्ट 2026
World Senior Citizen Day : अनुभवाचा अनमोल ठेवा! जाणून घ्या २१ ऑगस्टलाच का साजरा केला जातो 'हा' खास दिवस? ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
आपल्या कुटुंबाचा आणि संपूर्ण समाजाचा पाया मजबूत करणारे, आपल्या अनुभवाच्या जोरावर आपल्याला योग्य दिशा दाखवणारे आणि प्रेमाचा छत्रछाया धरणारे घटक म्हणजे आपले ज्येष्ठ नागरिक! दरवर्षी २१ ऑगस्ट हा दिवस जगभरात ‘जागतिक ज्येष्ठ नागरिक दिन’ (World Senior Citizen Day) म्हणून मोठ्या उत्साहाने आणि आदराने साजरा केला जातो. हा दिवस केवळ कॅलेंडरवरील एक तारीख नसून, ज्या हातांनी आपल्याला चालायला शिकवले आणि ज्यांच्या अनुभवातून आपण घडलो, त्या वयोवृद्ध पिढीप्रती कृतज्ञता व्यक्त करण्याची ही एक सुवर्णसंधी आहे.
आजच्या २१ व्या शतकातील अत्यंत वेगवान आणि डिजिटल युगात आपली जीवनशैली वेगाने बदलत चालली आहे. तरुण पिढी काम, करिअर आणि स्वतःच्या विश्वात व्यस्त असताना, घरातील आणि समाजातील ज्येष्ठ नागरिक अनेकदा एकाकीपणाचा सामना करताना दिसतात. अशा वेळी जागतिक ज्येष्ठ नागरिक दिन आपल्याला थांबून विचार करायला लावतो आणि आठवण करून देतो की, ज्येष्ठ नागरिक हे आपल्या कुटुंबाचे आणि समाजाचे ‘अनुभव, ज्ञान आणि संस्कृतीचे खरे रक्षक’ आहेत. त्यांच्या आयुष्याचा प्रत्येक टप्पा, त्यांनी सोसलेले कष्ट आणि त्यांचे जीवनमूल्ये आपल्याला संयम व जिद्दीने जगण्याची शिकवण देतात.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Strait Of Hormuz: होर्मुझ सामुद्रधुनीत अमेरिकेचा ‘गुप्त मार्ग’; इराणी सैन्याला चकवून दररोज लाखो बॅरल तेलाची जागतिक बाजारात निर्यात
जागतिक ज्येष्ठ नागरिक दिन साजरा करण्याची सुरुवात अमेरिकेचे माजी अध्यक्ष रोनाल्ड रेगन यांच्या पुढाकाराने १९८८ मध्ये झाली होती. त्यांनी २१ ऑगस्ट हा दिवस ज्येष्ठ नागरिकांच्या समर्पणाला आणि योगदानाला समर्पित केला. त्यानंतर १४ डिसेंबर १९९० रोजी संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या (UN) आमसभेने या दिवसाला जागतिक स्तरावर मान्यता दिली. आज जागतिक आरोग्य संघटनेनुसार (WHO) वैद्यकीय प्रगतीमुळे मानवी आयुर्मान वाढले आहे, परंतु त्याच वेळी वयोवृद्धांच्या शारीरिक, मानसिक आणि आर्थिक समस्याही वाढल्या आहेत. म्हणूनच या दिवशी केवळ शुभेच्छा न देता त्यांच्या आरोग्य व सुरक्षिततेसाठी ठोस पावले उचलणे गरजेचे आहे.
या विशेष दिनाचे औचित्य साधून देशभरात अनेक सामाजिक संस्था, रुग्णालये आणि सरकारी विभागांतर्फे विविध उपक्रमांचे आयोजन केले जाते. ज्येष्ठांसाठी मोफत आरोग्य तपासणी शिबिरे (Free Health Camps), डोळ्यांची व दातांची तपासणी, योगासने व ध्यानधारणा कार्यशाळा, तसेच आर्थिक साक्षरता आणि सायबर सुरक्षेबाबत मार्गदर्शन वर्ग आयोजित केले जातात. आजच्या डिजिटल युगात ज्येष्ठ नागरिक अनेकदा सायबर गुन्ह्यांना बळी पडतात, त्यामुळे त्यांना मोबाईल व ऑनलाईन सेवा सुरक्षितपणे कशी वापरावी, याचे प्रशिक्षण देणे ही काळाची गरज बनली आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Natalie Harp: मेलानिया अन् डोनाल्ड ट्रम्प यांच्यातील दुराव्याचे कारण नॅटली हार्प? व्हाईट हाऊसमधील अंतर्गत वादाचा खळबळजनक खुलासा
वयोवृद्ध काळात शारीरिक व्याधींपेक्षाही ‘एकाकीपणा’ (Loneliness) आणि उपेक्षेची भावना ही ज्येष्ठांसाठी अधिक घातक ठरते. अनेकदा निवृत्तीनंतर किंवा मुलांच्या कामानिमित्त बाहेर जाण्यामुळे त्यांना एकटेपणा जाणवतो. एका सुरक्षित आणि निरोगी समाजात ज्येष्ठांना शारीरिक सुरक्षेसोबतच मानसिक आणि भावनिक आधार मिळणे तितकेच महत्त्वाचे आहे. आजच्या घडीला घरातील तरुणांनी दररोज किमान काही वेळ काढून ज्येष्ठांशी मनमोकळ्या गप्पा मारणे, त्यांच्या जुन्या आठवणी ऐकणे आणि त्यांच्या अनुभवाचा सल्ला घेणे हीच त्यांच्यासाठी सर्वात मोठी भेट ठरू शकते.
ज्येष्ठ नागरिक हे आपल्या भूतकाळाचा भाग नक्कीच आहेत, पण त्याहून अधिक ते आपल्या वर्तमान आणि भविष्याचे मार्गदर्शक आहेत. एका समृद्ध समाजाची ओळख ही ती आपल्या वयोवृद्धांना कशी वागणूक देते यावरून ठरते. जर आपण आपल्या घरातील आणि परिसरातील वृद्धांना सन्मान, सुरक्षितता, योग्य आरोग्य सेवा आणि प्रेमाचे वातावरण दिले, तर त्यांचे उर्वरित आयुष्य आनंदी आणि सुखकर होऊ शकते. चला तर मग, या २१ ऑगस्टनिमित्त आपल्या घरातील आणि समाजातील प्रत्येक ज्येष्ठ नागरिकाचे आभार मानूया आणि त्यांच्यासोबत आनंदाचे काही क्षण घालवण्याचा संकल्प करूया!
