गुरुवार, 12 नोव्हेंबर 2026
AI फोटो वापरणं ठरू शकतं धोक्याचं (फोटो सौजन्य - ChatGPT)
जुने फोटो फिल्टर्स तुमच्या फोटोमध्ये फक्त रंगाचा एक थर टाकत असत, ज्यामुळे तुमची मूळ ओळख सुरक्षित राहत असे. याउलट, आजचे आधुनिक जनरेटिव्ह एआय मॉडेल्स तुमच्या चेहऱ्याची रचना, डोळ्यांच्या बाहुलीचा रंग आणि तुमच्या चेहऱ्यातील प्रत्येक बारकावा बारकाईने स्कॅन करतात.
जेव्हा तुम्ही एखादा फोटो अपलोड करता, तेव्हा तुम्ही नकळतपणे तुमचा बायोमेट्रिक डेटा या टेक कंपन्यांना विनामूल्य देत असता. लक्षात ठेवा, डिजिटल पासवर्ड लीक झाल्यास तो त्वरित बदलला जाऊ शकतो, परंतु तुमचा चेहरा आणि बायोमेट्रिक्स कधीही बदलता येत नाहीत. भविष्यात, या डेटाचा गैरवापर करून तुमची ओळख चोरली जाऊ शकते आणि आर्थिक फसवणूक केली जाऊ शकते किंवा तुमच्या नावाने डीपफेक व्हिडिओ तयार केले जाऊ शकतात.
हा धोका केवळ मुख्य प्रवाहातील एआय ॲप्सपुरता मर्यादित नाही. जेव्हा एखादा फिल्टर व्हायरल होतो, तेव्हा प्ले स्टोअरवर शेकडो बनावट आणि संशयास्पद ॲप्ससुद्धा दिसू लागतात. हे ॲप्स, तुमचा फोटो बदलण्याच्या नावाखाली, तुमच्या फोनची गॅलरी, संपर्क सूची, मायक्रोफोन आणि थेट लोकेशनचा ॲक्सेस मागतात. यापैकी काही ॲप्समध्ये असा कोड असतो जो तुमच्या कीबोर्डवरील बोटांच्या हालचाली रेकॉर्ड करतो, ज्यामुळे तुमचा नेट बँकिंग पासवर्ड चोरला जाण्याची शक्यता असते.
हे अविश्वसनीय वाटत असले तरी, तुमच्या वैयक्तिक फोटोंमध्ये लपवलेला मेटाडेटा सायबर गुन्हेगारांना तुमच्या घराचे अचूक जीपीएस लोकेशन देऊ शकतो. लक्षात ठेवा, हे सर्व एआय फिल्टर्स आणि विचित्र ट्रेंड्स काही दिवसांत किंवा आठवड्यांत तुमच्या फीडमधून नाहीसे होतील. लोक नवीन ट्रेंड्सकडे वळतील आणि जुने फोटो इतिहासजमा होतील.
पण एकदा का बायोमेट्रिक डेटा कंपन्यांच्या सर्व्हरवर आणि सायबर गुन्हेगारांच्या हातात साठवला गेला, की तो कधीही हटवला जात नाही. म्हणून सावध रहा, कारण इंटरनेटवर जे काही विनामूल्य दिसते, त्याची किंमत आपल्याला शेवटी मोजावीच लागते!
इंटरनेटवर ज्या सेवा विनामूल्य दिसतात, त्या कंपन्यांचे सर्वात मोठे व्यवसाय मॉडेल आहेत. ते तुम्ही अपलोड केलेले फोटो त्यांच्या AI मॉडेल्सना प्रशिक्षित करण्यासाठी वापरतात किंवा ते डेटा ब्रोकर्सना विकतात.
अनेक ॲप्स सुरुवातीला फक्त दोन, तीन किंवा पाच मोफत फोटो देतात आणि नंतर चांगल्या परिणामांसाठी तुमच्याकडून सबस्क्रिप्शन शुल्क आकारतात. इतकेच नाही, तर तुम्हाला लक्ष्यित जाहिराती दाखवण्यासाठी तुमचे वय, लिंग आणि स्थानाबद्दलचा डेटा जाहिरात एजन्सींना विकला जातो.
तुम्हाला तंत्रज्ञानाचा आनंद घ्यायचा असेल आणि सुरक्षित राहायचे असेल, तर या नियमांचे पालन करा:
