Tech Tips: Cyber Attack झालाय? घाबरू नका! तुमचा डेटा आणि पैसे वाचवण्यासाठी सर्वात आधी करा ‘ही’ महत्त्वाची कामं

Cyber Attack Tips: सायबर अटॅकचे शिकार झाल्यानंतर घाबरून न जाता काही योग्य पाऊलं उचलणं अतिशय गरजेचं आहे. ज्यामुळे तुमचा डेटा सुरक्षित ठेवण्यासाठी आणि सायबर गुन्हेगारांना पकडण्यासाठी देखील मदत होऊ शकते.

• फोन किंवा कम्प्युटर हॅक झाल्याची शंका असल्यास त्वरित इंटरनेट, वायफाय आणि मोबाइल डेटा बंद करा.
• हॅकिंगची शक्यता असल्यास सुरक्षित डिव्हाइसवरून महत्त्वाच्या अकाऊंटचे पासवर्ड बदला आणि टू-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन सुरू करा.
• सायबर फसवणुकीत आर्थिक नुकसान झाल्यास पुरावे जतन करून त्वरित बँकेशी संपर्क साधा आणि 1930 वर तक्रार करा.

आजच्या काळात सायबर अटॅक ही जगातील सर्वात मोठी समस्या बनली आहे. सामान्य माणसांपासून मोठ्या कंपन्या आणि संस्था देखील सायबर अटॅकचे शिकार होतात. फिशिंग, मालवेअर, रॅन्समवेअर, अकाऊंट हॅक होणे आणि ऑनलाइन फसवणूक यांसारख्या काही पद्धतींचा वापर करून सायबर गुन्हेगार सामान्य माणसांची फसवणूक करतात. जर तुम्हाला असं वाटतं असेल की, तुमचा फोन हॅक झाला आहे किंवा तुम्ही ऑनलाईन सायबर अटॅकचे शिकार झाला आहात, तर घाबरून जाऊ नका. कारण अशावेळी शांत राहून काही योग्य पाऊलं उचलणं अतिशय महत्त्वाचं असतं. ज्यामुळे तुमचा डेटा स्कॅमर्सपासून सुरक्षित राहू शकेल.

गेमर्सची प्रतिक्षा लवकरच संपणार! 2026 च्या अखेरपर्यंत लाँच होणार BGMI Lite… कमी रॅम असलेल्या फोनवरही खेळता येणार गेम

सायबर अटॅक झाल्यास करा ही कामं

डिव्हाईसचे इंटरनेट कनेक्शन बंद करा

जर तुम्हाला वाटत असेल की तुमचा फोन किंवा कंप्युटर हॅक झाला आहे तर सर्वात आधी डिव्हाईसचे इंटरनेट कनेक्शन बंद करा. यानंतर वायफाय बंद करा आणि जर इथरनेट केबल लावली असेल तर ती काढून टाका. फोनमधील मोबाईट डेटा बंद करा. यामुळे सायबर अटॅक करणाऱ्यांपासून डिव्हाईसचे कनेक्शन तुटेल आणि मालवेअर पुढे पसरणार नाही, तसेच डेटा लीक होण्याला देखील पूर्णविराम लागेल.  (फोटो सौजन्य: Pinterest) 

सिक्योरिटी एक्सपर्टच्या सूचनांचे पालन करा

जर तुम्ही याबाबत सायबर सिक्योरिटी एक्सपर्ट किंवा संस्थेला माहिती दिली असेल आणि त्यांनी तुम्हाला डिव्हाईस चालू ठेवण्याचा सल्ला दिला असेल तर त्यांच्या सूचनांचे पालन करा. यामुळे तुमचा डेटा चुकीच्या हातात जाण्यापासून रोखला जाईल आणि गुन्हेगारांना पकडण्यासाठी देखील मदत होऊ शकते.

लिंकवर क्लिक करू नका

जर ईमेल, एसएमएस, व्हॉट्सॲप संदेश किंवा संशयास्पद वेबसाइटद्वारे सायबर अटॅक झाला असेल तर संबंधित लिंकवर पुन्हा क्लिक करू नका. जर तुमच्या डिव्हाईसमध्ये कोणतीही अनोळखी फाईल डाऊनलोड झाली असेल तर ती ओपन करू नका. अनेकदा तुमच्या छोट्या- छोट्या चुकांमुळे मालवेअर पुन्हा ॲक्टिव्ह होऊ शकतो. तसेच, जर तुम्हाला शंका असेल की तुमचे अकाऊंट हॅक झाले आहे तर त्वरित एका दुसऱ्या सुरक्षित डिव्हाईसवरून अकाऊंटचा पासवर्ड बदला. विशेषत: ईमेल, बँकिंग, सोशल मीडिया आणि क्लाउड स्टोरेज अकाऊंट्सना प्राधान्य द्या. अकाऊंटसाठी एक मजबूत पासवर्ड सेट करा.

टू-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन

शक्य असल्यास टू-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन ऑन ठेवा. यामुळे तुमच्या अकाऊंटसाठी सुरक्षेचा अतिरिक्त स्थर निर्माण केला जातो. जर सायबर अटॅकदरम्यान बँकिंग तपशील, कार्डची माहिती किंवा यूपीआय संबंधित माहिती लीक झाली असेल तर त्वरित तुमच्या बँकेशी संपर्क साधा.

Tech Tips: तुम्हीही Digital Wallet वापरताय? सायबर फ्रॉडपासून बचावासाठी लक्षात ठेवा ‘या’ गोष्टी

पुरावा सेव्ह करा

सायबर अटॅक झाल्यानंतर स्क्रीनशॉट्स, ईमेल हेडर्स, ट्रांझेक्शन डिटेल्स, फोन नंबर आणि लिंक यासारखी माहिती पुरावा म्हणून सेव्ह करा. यामुळे तक्रार करताना तुम्हाला मदत होईल. अकाऊंट हॅकिंग किंवा तुमची पर्सनल माहिती लीक झाली असेल तर तर त्वरित बँक किंवा सर्विस प्रोवाईडरला माहिती द्या. भारतात सायबर गुन्ह्यांसाठी 1930 हा टोल-फ्री क्रमांक सुरू करण्यात आला आहे, ज्यावर तुम्ही तुमची तक्रार नोंदवू शकता.