
फोटो सौजन्य AI
अमेरिका इराण संघर्षामुळे होर्मूझ सामुद्रधुनीतून जहाजांच्या वाहतुकीवर परिणाम झाला आहे . या मार्गातून मोठ्या प्रमाणावर कच्चे तेल आणि इतर ऊर्जा उत्पादने जगभर पोहोचतात . त्यामुळे या मार्गावर वाहतूक विस्कळीत होण्याची भीती निर्माण झाली कि , बाजारात तेलाच्या पुरवठ्याबाबत चिंता वाढते आणि त्याचा परिणाम किमतीवर होतो .
ताज्या बाजारातील हालचालींमध्ये ब्रेंट क्रूडचा भाव पुन्हा ९० डॉलरच्या आसपास पोहोचला आहे . संघर्ष दीर्घकाळ सुरु राहिल्यास तेलाच्या किमती आणखी वाढण्याची शक्यता विश्लेषक व्यक्त करत आहेत .
भारतासाठी दिलासादायक बाब म्हणजे देशाने होर्मूझ समुद्रधुनीवरील अवलंबित्व कमी करण्यासाठी कच्च्या तेलाच्या पुरवठ्याचे मार्ग बदलण्यास सुरवात केली आहे . पेट्रोलियम मंत्रालयाच्या माहितीनुसार , भारताच्या सुमारे ७० टक्के कच्च्या तेलाची आयात आता होर्मूझच्या बाहेरील मार्गाने होत आहे .
रशिया , अमेरिका आणि इतर देशांकडून होणारी आयात वाढवणे तसेच समुद्री मार्गाचे वैविध्यकरन यामुळे भारताला संभाव्य पुरवठा धक्क्यापासून काही प्रमाणात संरक्षण मिळत आहे . मात्र पर्यायी मार्गावरील वाहतूक खर्च वाढल्यास त्याचा परिणाम आयात बिलावर होऊ शकतो .
UAE-Iran Tension : इराणी ड्रोन हल्ल्यावर UAE संतप्त; प्रत्युत्तराचा कायदेशीर अधिकार राखून ठेवला
होर्मूझमधील संघर्ष वाढला म्हणून भारतात पेट्रोल आणि डिझेलचे दर लगेच वाढतीलच असे नाही . केंद्र सरकारने यापूर्वीच जागतिक तेल दरातील धक्क्याचा परिणाम कमी करण्यासाठी पेट्रोल आणि डिझेल वरील उत्पादन शुल्कात कपात केली होती . त्यामुळे सरकारकडे ग्राहकांवरील तात्काळ भार काम करण्यासाठी काही पर्याय उपलब्ध आहेत .
मात्र कच्च्या तेलाचे दर दीर्घकाळ ९०- १०० डॉलर किंवा त्यापेक्षा जास्त राहिले , तर तेल कंपन्यांच्या खर्चावर दबाव वाढू शकतो . त्याचा परिणाम भविष्यात पेट्रोल डिझेलच्या किरकोळ किमतीवर होण्याची शक्यता आहे . महाग इंधनामुळे वाहतूक खर्च वाढून त्याचा परिणाम अन्नधान्य , मालवाहतूक आणि दैनंदिन वस्तूंच्या किमतीवरही होऊ शकतो .