Pakistan Floods 2025 : पाकिस्तानमध्ये पुरामुळे कहर, पंजाबमध्ये इतिहासातील सर्वात मोठे संकट; 20 लाखांहून अधिक लोक बेघर

कसूर शहर वाचवण्यासाठी पाकिस्तानी अधिकाऱ्यांनी RRA-१ बंधारा तोडला. १९५५ नंतर पहिल्यांदाच सतलजच्या पाण्याची पातळी विक्रमी पातळीवर पोहोचल्यामुळे हे करावे लागले. पुराचे पाणी लाहोरमध्ये पोहोचले आहे.

Pakistan Punjab floods 2025 : पाकिस्तान आज अभूतपूर्व पुराच्या संकटाशी झुंज देत आहे. पंजाब प्रांतात इतिहासातील सर्वात मोठा पूर ओसंडून वाहत असून, २० लाखांहून अधिक नागरिक बेघर झाले आहेत. कसूर शहर वाचवण्यासाठी पाकिस्तानी प्रशासनाला आरआरए-१ बंधारा तोडण्याचा कठोर निर्णय घ्यावा लागला. कारण १९५५ नंतर पहिल्यांदाच सतलज नदीच्या पाण्याची पातळी विक्रमी उंचीवर पोहोचली आहे.

या पाण्याने आता ऐतिहासिक लाहोरच्या हद्दीतही प्रवेश केला असून, परिस्थिती मानवी आपत्तीच्या दिशेने चालली आहे. पाकिस्तानमधील हवामान खात्याचे वरिष्ठ अधिकारी म्हणतात की, पंजाब प्रांत आजवरच्या सर्वात भीषण पुराशी सामना करत आहे. सतलज, चिनाब आणि रावी या तीन नद्यांमध्ये इतक्या प्रचंड लाटा याआधी कधीच दिसल्या नव्हत्या.

मृत्यू, जखमी आणि बेघरांचा वाढता आकडा

२६ जूनपासून पाकिस्तानभरात मुसळधार पाऊस आणि पुरामुळे ८४९ नागरिकांचा मृत्यू झाला आहे. आणखी १,१३० हून अधिक लोक जखमी झाले आहेत. याशिवाय लाखो लोकांनी आपली घरे, शेती आणि संसार गमावले आहेत. शेकडो गावे पूर्णपणे जलमय झाली आहेत. स्थानिक प्रशासनाने शाळांमध्ये तात्पुरती निवारा केंद्रे उभारली आहेत; तर बचाव पथके बोटींद्वारे नागरिकांना बाहेर काढत आहेत. अनेक भागांमध्ये सैन्याची मदत घ्यावी लागत आहे.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Indonesia Protests : 50 लाखांचा भत्ता अन् भडकली जनता; इंडोनेशियात अर्थमंत्र्यांच्या घरावर हल्ला, निदर्शनांना हिंसक वळण

हवामान बदलाचा गंभीर परिणाम

तज्ज्ञांचे मत आहे की पाकिस्तान हा हवामान बदलाच्या दृष्टीने सर्वात असुरक्षित देशांपैकी एक आहे. जागतिक तापमानवाढीमुळे या वर्षीचा मान्सून अधिक तीव्र झाला आहे. मुसळधार पावसामुळे उत्तरेतील पर्वतीय भागात भूस्खलन, अचानक पूर आणि जमिनीच्या घसरणीचे प्रकार घडले. यामुळे मोठ्या प्रमाणावर मानवी जीवितहानी व शेतीचे नुकसान झाले आहे.

हवामान केंद्राच्या आकडेवारीनुसार, १ जुलै ते २७ ऑगस्ट या कालावधीत पंजाबमध्ये सरासरीपेक्षा तब्बल २६.५ टक्के अधिक पाऊस झाला आहे. त्यामुळे गव्हासह प्रमुख पिकांचे प्रचंड नुकसान झाले आहे. पंजाब हा पाकिस्तानचा गव्हाचा मुख्य भांडार मानला जातो; त्यामुळे अन्नटंचाईचा गंभीर धोका आता उभा राहिला आहे.

राजकीय आरोप-प्रत्यारोप

पंजाबच्या वरिष्ठ मंत्री मरियम औरंगजेब यांनी या संकटाला “इतिहासातील सर्वात मोठा पूर” असे संबोधले आहे. त्यांच्या मते भारताने नद्यांमधून पाणी सोडल्यामुळे पाकिस्तानची परिस्थिती अधिक बिकट झाली आहे. “भारताकडून जाणूनबुजून पाणी सोडले जात आहे. त्याचा सविस्तर डेटा गोळा केला जात आहे,” असे मरियम औरंगजेब यांनी पत्रकार परिषदेत सांगितले. भारताचा या आरोपावर काय प्रतिसाद असेल, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. मात्र या आरोपांमुळे पाकिस्तान-भारत संबंधांमध्ये नवे तणावाचे बीज पेरले जाण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.

मानवी संकटाचे वाढते सावट

पंजाब प्रांताची लोकसंख्या सुमारे १५ कोटी आहे. या प्रदेशातील बहुसंख्य लोक शेतीवर अवलंबून आहेत. सततच्या पुरामुळे गावोगावी अन्नधान्याचा तुटवडा जाणवू लागला आहे. हजारो गायी-गोठे वाहून गेले, शेतजमिनी उद्ध्वस्त झाल्या. अनेक कुटुंबे मुलांना घेऊन उंच टेकड्यांवर आश्रय घेत आहेत. “आम्ही आयुष्यभर घाम गाळून बांधलेलं घर एका रात्रीत पाण्याने गिळलं. आता आमच्याकडे फक्त अंगावरील कपडे उरले आहेत,” असे कसूर जिल्ह्यातील एका शेतकऱ्याने रडत-रडत सांगितले.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : कैलास मानसरोवर यात्रेपासून ते थेट विमान प्रवासापर्यंत शी जिनपिंग आणि पंतप्रधान मोदी यांच्यात ‘या’ मुद्द्यांवर चर्चा

पुढील काळ आणखी कठीण?

पाकिस्तानमध्ये मान्सून सप्टेंबरच्या अखेरपर्यंत टिकतो. त्यामुळे पुढील काही आठवडे परिस्थिती आणखी बिघडण्याची शक्यता आहे. पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांनी सतत आपत्कालीन बैठका घेतल्या असल्या तरी, आंतरराष्ट्रीय मदतीशिवाय या संकटावर मात करणे कठीण असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे. पाकिस्तान आधीच आर्थिक संकटातून जात आहे. त्यात आता पुरामुळे उद्भवलेले हे मानवी व अन्नसंकट देशासाठी मोठे आव्हान ठरत आहे.