
फोटो सौजन्य AI
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांना व्हाईट हाऊसमध्ये तिसऱ्यांदा विराजमान होण्याची इच्छा आहे. ‘न्यूयॉर्क पोस्ट’च्या मिरांडा डिव्हाइन यांना दिलेल्या ‘पॉड फोर्स वन’ या पॉडकास्ट मुलाखतीत त्यांनी ही इच्छा व्यक्त केली. मात्र, अमेरिकेच्या कायद्यानुसार तिसऱ्यांदा राष्ट्राध्यक्ष होणे शक्य नसेल, याची जाणीवही त्यांनी बोलून दाखवली. ट्रम्प यांच्या या विधानामुळे त्यांच्या राजकीय महत्त्वाकांक्षेची आणि अमेरिकेच्या घटनात्मक मर्यादांची चर्चा पुन्हा सुरू झाली आहे.
अमेरिकेच्या राज्यघटनेतील २२व्या दुरुस्तीनुसार, कोणतीही व्यक्ती दोन वेळा राष्ट्राध्यक्ष म्हणून निवडून येऊ शकते. त्यामुळे ट्रम्प यांना तिसऱ्यांदा निवडणूक लढवण्याच्या मार्गात घटनात्मक अडथळा आहे. ट्रम्प यांनी यापूर्वीही तिसऱ्या कार्यकाळाबाबत इच्छा व्यक्त केली होती. मात्र, कायदा या प्रयत्नांना मर्यादा घालतो, हे त्यांनी मान्य केले आहे.
मुलाखतीदरम्यान ट्रम्प यांना पुन्हा निवडणूक लढवण्याबाबत विचारण्यात आले. त्यावर त्यांनी, संधी मिळाली तर पुन्हा निवडणूक लढवायला आवडेल, असे सांगितले. अलीकडील एका सर्वेक्षणात आपण इतर संभाव्य उमेदवारांपेक्षा आघाडीवर असल्याचा दावाही त्यांनी केला. मात्र, सध्याच्या घटनात्मक तरतुदींमुळे पुन्हा निवडणूक लढवता येणार नसल्याचे त्यांनी सूचित केले.
तिसऱ्यांदा राष्ट्राध्यक्ष होण्याची इच्छा व्यक्त करतानाच ट्रम्प यांनी सध्याच्या कार्यकाळातील उर्वरित काळ महत्त्वाचा असल्याचे सांगितले. त्यांच्या अध्यक्षपदाच्या कार्यकाळात अजून दोन वर्षांहून अधिक कालावधी शिल्लक असल्याचे त्यांनी नमूद केले. या काळात देशासाठी अनेक महत्त्वाची कामे करता येतील, असा विश्वासही त्यांनी व्यक्त केला. त्यामुळे तिसऱ्या कार्यकाळाची शक्यता नसली, तरी उर्वरित काळात आपल्या प्रशासनाची कामगिरी अधिक प्रभावी करण्यावर त्यांचा भर असल्याचे दिसते.
ट्रम्प यांच्या या विधानामुळे २०२८ च्या अध्यक्षीय निवडणुकीच्या चर्चेला पुन्हा उधाण आले आहे. मात्र, अमेरिकेच्या राज्यघटनेतील २२वी दुरुस्ती दोन वेळा निवडून येण्याची मर्यादा घालते. ही मर्यादा बदलण्यासाठी घटनादुरुस्तीची प्रक्रिया आवश्यक आहे. त्यामुळे ट्रम्प यांची इच्छा आणि प्रत्यक्षात उपलब्ध असलेला घटनात्मक मार्ग यामध्ये मोठे अंतर आहे.