Number Plates: तुमच्या गाडीची नंबर प्लेट कोणत्या रंगाची? त्यामागचं रहस्य जाणून घ्या!

Number Plates: भारतात वाहनांवरील नंबर प्लेटचा रंग हा केवळ डिझाइनचा भाग नसून त्यामागे विशिष्ट नियम आणि अर्थ असतो. वाहनाचा वापर कोणत्या उद्देशासाठी केला जातो, त्याची नोंदणी कोणत्या श्रेणीत झाली आहे आणि तो खासगी की व्यावसायिक आहे.

Number Plates of Different Colors Have Different Meanings: रस्त्यावरून जाताना अनेक प्रकारच्या गाड्या आपल्या नजरेस पडतात. काही वाहनांवर पांढरी नंबर प्लेट असते, काहींवर पिवळी, तर काहींवर हिरवी किंवा काळी. अनेकांना वाटतं की हा फक्त डिझाइनचा भाग आहे. पण प्रत्यक्षात प्रत्येक रंगामागे एक ठराविक नियम आणि अर्थ असतो. वाहन कोणत्या कारणासाठी वापरलं जातं, त्याचा प्रकार काय आहे आणि त्याची नोंदणी कोणत्या श्रेणीत झाली आहे, याची माहिती नंबर प्लेटच्या रंगावरून सहज समजू शकते.

भारतात प्रत्येक वाहनासाठी अधिकृत नोंदणी क्रमांक असणे बंधनकारक आहे. ही नंबर प्लेट म्हणजे त्या वाहनाचं ओळखपत्रच असतं. वाहतूक नियमांचे उल्लंघन, अपघात, चोरी किंवा कोणत्याही चौकशीदरम्यान सर्वप्रथम नंबर प्लेटचीच मदत घेतली जाते. त्यामुळे ती स्पष्ट दिसेल अशा ठिकाणी लावणे आणि स्वच्छ ठेवणे आवश्यक असते. (Number Plates:)

पांढरी नंबर प्लेट

सर्वाधिक दिसणारी नंबर प्लेट म्हणजे पांढऱ्या रंगाची. खासगी वापरासाठी असलेल्या कार, बाईक, स्कूटर आणि इतर वैयक्तिक वाहनांवर ही प्लेट असते. या प्लेटवर काळ्या रंगात क्रमांक लिहिलेले असतात. अशा वाहनांचा वापर फक्त वैयक्तिक कामासाठी करता येतो. प्रवासी किंवा माल वाहतूक करून पैसे कमावण्यासाठी या वाहनांचा वापर करता येत नाही.

पिवळी नंबर प्लेट

रस्त्यावर धावणाऱ्या टॅक्सी, ट्रक, बस, ऑटो किंवा शाळेच्या वाहनांवर तुम्ही पिवळ्या रंगाची नंबर प्लेट पाहिली असेल. ही व्यावसायिक वाहनांची ओळख आहे. या वाहनांवर काळ्या रंगात क्रमांक लिहिलेले असतात. अशी वाहने चालवण्यासाठी संबंधित परवाना आणि अनेक वेळा व्यावसायिक ड्रायव्हिंग लायसन्स आवश्यक असते.

काळी नंबर प्लेट

काही चारचाकी वाहनांवर काळ्या रंगाची नंबर प्लेट दिसते. ही प्रामुख्याने सेल्फ-ड्राइव्ह भाडेतत्त्वावरील वाहनांसाठी असते. म्हणजेच वाहन व्यावसायिक नोंदणीचं असतं, पण ते भाड्याने घेणारी व्यक्ती सामान्य ड्रायव्हिंग लायसन्सवर चालवू शकते. पर्यटन क्षेत्रात अशा वाहनांची संख्या वाढत आहे.

Hondaची सर्वात प्रीमियम SUV अखेर दाखल! किंमत ऐकून थक्क व्हाल

हिरवी नंबर प्लेट

इलेक्ट्रिक वाहनांची ओळख आता त्यांच्या नंबर प्लेटवरूनही सहज करता येते. अशा वाहनांसाठी हिरव्या रंगाची प्लेट दिली जाते. खासगी इलेक्ट्रिक वाहनांवर पांढऱ्या रंगात क्रमांक असतो, तर व्यावसायिक इलेक्ट्रिक वाहनांवर पिवळ्या रंगातील अक्षरे वापरली जातात. पर्यावरणपूरक वाहनांना वेगळी ओळख देण्यासाठी हा नियम लागू करण्यात आला आहे.

लाल आणि निळी नंबर प्लेट

शोरूममधून नुकतीच बाहेर पडलेली आणि कायमस्वरूपी नोंदणी न झालेली वाहने तात्पुरत्या लाल नंबर प्लेटसह रस्त्यावर दिसतात. ही प्लेट काही काळासाठीच वैध असते.

याशिवाय परदेशी दूतावास किंवा राजनैतिक अधिकाऱ्यांच्या वाहनांवर निळ्या रंगाची नंबर प्लेट वापरली जाते. या वाहनांना काही विशेष नियम लागू असतात आणि त्यांची ओळखही वेगळी ठेवली जाते.

लष्करी आणि विशेष सरकारी वाहने

भारतीय लष्कराच्या वाहनांवर सामान्य नंबर प्लेट नसते. त्याऐवजी त्यांची स्वतंत्र नोंदणी पद्धत वापरली जाते. तसेच राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती आणि इतर काही सर्वोच्च घटनात्मक पदांवरील व्यक्तींच्या अधिकृत वाहनांवर भारताच्या राजचिन्हासह विशेष प्लेट लावली जाते. त्यामुळे ही वाहने सहज ओळखता येतात.

BH सिरीज नंबर प्लेट म्हणजे काय?

गेल्या काही वर्षांत BH म्हणजेच भारत सिरीज नंबर प्लेटकडे अनेकांचा कल वाढला आहे. वारंवार एका राज्यातून दुसऱ्या राज्यात बदली होणाऱ्या कर्मचाऱ्यांसाठी ही सुविधा सुरू करण्यात आली. या नंबर प्लेटचा सर्वात मोठा फायदा म्हणजे राज्य बदलल्यानंतर वाहनाची पुन्हा नोंदणी करण्याची गरज राहत नाही. त्यामुळे कागदपत्रांची धावपळ, वेळ आणि अतिरिक्त खर्च मोठ्या प्रमाणात कमी होतो.

मार्केटमध्ये आलीय ही ‘वन इन ऑल’ ई-बाईक! ‘Hercules Jarvis 5’ क्रेझी सस्पेंशन, प्रीमियम लुक आणि लो मेंटेनन्स! पाहा डिटेलमध्ये

नंबर प्लेटचा रंग हा फक्त वाहनाची शोभा वाढवण्यासाठी नसतो. त्यामागे ठराविक नियम, वाहनाचा वापर आणि त्याची नोंदणी याबाबतची महत्त्वाची माहिती दडलेली असते. त्यामुळे पुढच्या वेळी रस्त्यावर वेगवेगळ्या रंगांच्या नंबर प्लेट दिसल्या, तर त्यांचा अर्थ तुम्हाला सहज ओळखता येईल.