जगातील निम्मं Gold भारत अन् चीनच्या खिशात! सोन्याच्या हव्यासामुळे जागतिक बाजारात खळबळ; कुठून होतोय इतका Supply?

जागतिक अर्थव्यवस्थेत सोन्याला नेहमीच 'सेफ हेवन' मानले जाते. मात्र, अलीकडच्या आकडेवारीनुसार जगातील एकूण सोन्याच्या साठ्यापैकी आणि मागणीपैकी जवळपास अर्धा भाग एकट्या भारत आणि चीनच्या ताब्यात आहे.

• सोन्याच्या साठ्यापैकी अर्धा भाग भारत आणि चीनकडे
• सोन्याच्या मागणीत एमर्जिंग मार्केट्सचा सर्वाधिक वाटा
• कोणाचा किती टक्के वाटा?

Half of All Global Gold Demand : जागतिक अर्थव्यवस्थेत सोन्याला नेहमीच ‘सेफ हेवन’ मानले जाते. मात्र, अलीकडच्या आकडेवारीनुसार जगातील एकूण सोन्याच्या साठ्यापैकी आणि मागणीपैकी जवळपास अर्धा भाग एकट्या भारत आणि चीनच्या ताब्यात आहे. विशेषतः चीनमधील मध्यवर्ती बँकेची (PBOC) खरेदी आणि भारतातील सण-उत्सवांसाठी लागणारे सोने यामुळे पाश्चात्य देशांऐवजी आता सोन्याचा ओघ पूर्वेकडील देशांकडे वळला आहे.

थांबा! PPF खाते बंद करण्याचा विचार करताय? घाईघाईत घेतलेला निर्णय पडू शकतो महागात; नफ्याऐवजी तोटा होण्याची भीती?

सोन्याच्या मागणीत एमर्जिंग मार्केट्सचा सर्वाधिक वाटा

सोन्याच्या दरात अलीकडे लक्षणीय वाढ झाली आहे. जानेवारीमध्ये, त्यांनी आतापर्यंतचा उच्चांक गाठला होता. पण, इराण युद्धानंतर त्यात काही प्रमाणात घट झालेली पाहायला मिळाली आहे. जागतिक सोन्याच्या मागणीत एमर्जिंग मार्केट्सचा सर्वाधिक वाटा आहे. गेल्या १० वर्षांत, जागतिक सोन्याच्या मागणीपैकी ७०% वाटा एमर्जिंग मार्केट्सचा राहिला आहे. चीन २७% वाटा घेऊन पहिल्या क्रमांकावर आहे, तर भारत २१% वाटा घेऊन दुसऱ्या क्रमांकावर आहे. याचा अर्थ, जागतिक सोन्याच्या मागणीपैकी जवळपास अर्धा वाटा हा या दोन देशांचा आहे.

कोणाचा किती टक्के वाटा?

जागतिक सोन्याच्या मागणीत उत्तर अमेरिकेचा ११% वाटा आहे, आणि रशियासह युरोपचा १२% वाटा आहे. मध्य पूर्वेचा ७% आणि आग्नेय आशियाचा १०% वाटा आहे. यामध्ये दागिने, बार, नाणी, ईटीएफ आणि तंत्रज्ञानाच्या मागणीचा समावेश आहे. पुरवठ्याच्या बाजूने पाहिल्यास, सोन्याच्या पुरवठ्यापैकी ७४% वाटा खाण उत्पादनाचा आहे, तर उर्वरित २६% गरज पुनर्वापराद्वारे पूर्ण केली जाते.

मागणी आणि पुरवठा

सर्वाधिक मागणी चीन आणि भारताकडून आहे.
जागतिक मागणीमध्ये चीनचा वाटा २७ टक्के आहे.
भारत २१ टक्क्यांसह दुसऱ्या क्रमांकावर आहे.
पुरवठ्याच्या बाबतीत आफ्रिका पहिल्या क्रमांकावर आहे

पुरवठ्यात कोणाचा वाटा

जागतिक सोन्याच्या पुरवठ्यात आफ्रिका २६ टक्के योगदानासह आघाडीवर आहे. १९ टक्के पुरवठ्यासह आशिया दुसऱ्या क्रमांकावर आहे. माजी सोव्हिएत युनियन देश आणि मध्य व दक्षिण अमेरिका यांचा प्रत्येकी १५ टक्के वाटा आहे. सोन्याच्या पुरवठ्यात उत्तर अमेरिकेचा १४ टक्के, ओशिनियाचा १० टक्के आणि युरोपचा १ टक्के वाटा आहे.

चीन हा सोन्याचा सर्वात मोठा उत्पादक

चीन हा सोन्याचा सर्वात मोठा उत्पादक देश आहे. त्यानंतर रशिया, ऑस्ट्रेलिया, कॅनडा, अमेरिका, कझाकस्तान, मेक्सिको, घाना, दक्षिण आफ्रिका आणि उझबेकिस्तान यांचा क्रमांक लागतो. आज एमसीएक्सवर सोन्याच्या दरात घसरण झाली. व्यवहारादरम्यान ५ जून डिलिव्हरीच्या सोन्याच्या दरात जवळपास ₹१,८०० ची घसरण झाली. दुपारी २:२० वाजता, सोन्याचा भाव ₹१,१६४ ने घसरून ₹१,५३,४४५ वर व्यवहार करत होता.

New Labour Code: तुमचा हातात येणारा पगार घटणार की वाढणार? नवीन नियमांमुळे कोणाला बसणार फटका?