
Elon Musk School
Elon Musk School: जगातील पहिले ट्रिलियनर बनण्याच्या शर्यतीत आघाडीवर असलेले आणि टेस्ला-स्पेसएक्ससारख्या कंपन्यांचे मालक इलॉन मस्क हे त्यांच्या अफाट संपत्ती आणि अनोख्या विचारांमुळे नेहमीच चर्चेत असतात. मस्क यांच्या मते, जगातील पारंपरिक शिक्षण प्रणाली मुलांचे भविष्य घडवण्यात पूर्णपणे अपयशी ठरली आहे. याच विचारसरणीमुळे मस्क यांनी आपल्या मुलांना कोणत्याही सामान्य किंवा नामांकित शाळेत पाठवण्याऐवजी स्वतःची शाळा सुरू केली. त्यांच्या मुलांच्या शिक्षणासाठी तयार करण्यात आलेल्या या गुप्त (सीक्रेट) शाळेचे शिक्षण मॉडेल आणि अवाढव्य फी सध्या जगभरातील पालकांना थक्क करून सोडत आहे.
इलॉन मस्क यांनी २०१४ मध्ये आपल्या मुलांना पारंपरिक शाळांमधून बाहेर काढले होते. त्यांनी स्पेसएक्सच्या कॅलिफोर्निया मुख्यालयात एक अत्यंत खाजगी शाळा सुरू केली, ज्याचे नाव ‘अड एस्ट्रा’ ठेवण्यात आले. लॅटिन भाषेतील या शब्दाचा अर्थ ‘ताऱ्यांच्या दिशेने’ असा होतो. या शाळेत सुरुवातीला प्रामुख्याने केवळ इलॉन मस्क यांची स्वतःची मुले आणि त्यांच्या स्पेसएक्समधील निवडक कर्मचाऱ्यांची मुले शिकत असत. ही शाळा पूर्णपणे गुपितात ठेवली गेली होती आणि यामध्ये पारंपरिक विषयांच्या बदल्यात पूर्णपणे आधुनिक जगाचे शिक्षण दिले जात होते. जगापासून लांब ठवत ही शाळा सुरू ठेवण्यात आली आहे.
वेळ बदल असताना ‘अड एस्ट्रा’ शाळेचा विस्तार झाला आणि २०२० मध्ये ती ‘अस्ट्रो नोवा’ या नावाने जगभरातील मुलांसाठी खुली करण्यात आली. विशेष म्हणजे, मस्कची ही शाळा कोणतीही भौतिक शाळा नसून ती पूर्णपणे व्हर्च्युअल ऑनलाइन मॉडेलवर चालते. १० ते १५ वयोगटातील मुलांसाठी डिझाइन केलेल्या या शाळेत जगाच्या कोणत्याही कोपऱ्यातून मुले घरबसल्या स्क्रीनच्या माध्यमातून प्रवेश घेऊ शकतात.
या शाळेच्या फीबद्दल बोलायचे झाल्यास, ही जगभरातील सर्वात महगड्या ऑनलाइन क्लासपैकी एक आहे. ‘अस्ट्रो नोवा’ शाळेमध्ये २ तासांच्या वर्गाची (क्लास) फी ४,८00 डॉलर म्हणजेच भारतीय रुपयांमध्ये सुमारे ४ लाख रुपये ठरवली गेलेली आहे. या शाळेच्या नियमांनुसार, कोणत्याही विद्यार्थ्याला किमान दोन तासांच्या वर्गासाठी नावनोंदणी करणे अनिवार्य असते. विद्यार्थी आपल्या गरजेनुसार जास्तीत जास्त १६ तासांपर्यंतचे क्लास निवडू शकतात, ज्यासाठी वार्षिक ट्यूशन फी सुमारे ३६,००० डॉलर म्हणजेच ३०.२५ लाख रुपयांपेक्षा जास्त होते.
मस्क यांच्या या शाळेचा संपूर्ण अभ्यासक्रम आणि शिकवण्याची पद्धत थक्क करणारी आहे. या शाळेत विद्यार्थ्यांना ना कोणते ग्रेड किंवा गुण दिले जातात, ना येथे कोणतीही पारंपरिक परीक्षा होती. भाषा आणि संगीत यांसारख्या गोष्टी शिकण्यात वेळ वाया घालवण्याऐवजी मुलांमधे AI, कोडिंग, रोबोटिक्स आणि क्रिटिकल थिंकिंग रुजवली पाहिजे, असा मस्क यांचा विश्वास आहे. येथे मुलांना पुस्तकी ज्ञान देण्याऐवजी सिंथेसिस आणि एथिकल डिलेमा म्हणजेच नैतिक गुंतागुंत यांसारख्या व्यावहारिक समस्या सोडवण्याचे प्रशिक्षण दिले जाते.