गुरुवार, 29 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
आयकर विभागाच्या आकडेवारीनुसार, ३१ मार्च २०२५ पर्यंत देशात एकूण ९.१९ कोटी आयटीआर (ITR) फाइल केले गेले आहेत. १४.१ कोटी नोंदणीकृत वापरकर्त्यांपैकी हे रिटर्न जमा केले गेले आहेत. ३.२४ लाख वैयक्तिक करदात्यांपैकी २.९७ लाख लोक असे आहेत, ज्यांचे उत्पन्न १ ते ५ कोटींच्या दरम्यान आहे. या ब्रॅकेटमध्ये येणाऱ्या करदात्यांपैकी ५३ टक्के लोक हे वेतनदार आहेत. यामध्ये १६,७९७ वैयक्तिक करदाते ५ ते १० कोटींच्या ब्रॅकेटमध्ये येतात. त्यानंतर १०,१८४ वैयक्तिक करदाते १० कोटींपेक्षा जास्त उत्पन्नाच्या ब्रॅकेटमध्ये येतात. वैयक्तिक करदात्यांसोबतच कंपन्या, फर्म, ट्रस्ट, एचयूएफ (HUF) आणि सरकारी संस्था यांनाही एकत्र केल्यास, एक कोटीहून अधिक उत्पन्न घोषित करणाऱ्या एकूण रिटर्न्सची संख्या ४.६८ लाखांपर्यंत पोहोचते.
इन्कम टॅक्स विभाग आणि ‘टाइम्स ऑफ इंडिया’च्या अहवालातील डेटावरून असे दिसून येते की, गेल्या एका दशकात (म्हणजेच २०१३-१४ ते २०२५) करदात्यांच्या डेटामध्ये मोठा बदल झाला आहे. असेसमेंट इयर २०१३-१४ मध्ये केवळ ४४,०७८ लोक असे होते, ज्यांचे करपात्र उत्पन्न (Taxable Income) १ कोटी रुपयांपेक्षा जास्त होते. गेल्या १० वर्षांत ही संख्या जवळपास ५ पटीने वाढली आहे.
२०१३-१४ मध्ये रिटर्न फाइल करणारे वैयक्तिक करदाते ३.३ कोटी होते, जे वाढून २०२३-२४ मध्ये ७.५४ कोटींवर पोहोचले. दरम्यान, अन्य एका अहवालानुसार ५० लाखांपासून १ कोटी उत्पन्नाच्या ब्रॅकेटमध्ये या १० वर्षांच्या काळात ४४० टक्क्यांची घसघशीत वाढ पाहायला मिळाली. हा आकडा २०१३-१४ मधील १.९ लाखांवरून वाढून ५.८२ लाख झाला. याशिवाय, २० लाख ते ५० लाख उत्पन्नाच्या ब्रॅकेटमध्ये ५२६.५% ची मोठी वाढ नोंदवली गेली आहे.
असेसमेंट इयर २०२३-२४ मध्ये २३ असे वैयक्तिक करदाते होते, ज्यांनी त्यांचे वार्षिक उत्पन्न ५०० कोटींहून अधिक घोषित केले. तसेच, १०० ते ५०० कोटी उत्पन्नाच्या ब्रॅकेटमधील २६३ करदात्यांपैकी केवळ १९ लोक वेतनदार होते. याशिवाय, १० कोटी रुपयांपेक्षा जास्त कमावणाऱ्या वेतनदार करदात्यांच्या संख्येत ४.७ टक्क्यांची घट दिसून आली आहे.
Ans: ३१ मार्च २०२५ पर्यंत देशात १ कोटी रुपये किंवा त्याहून अधिक वार्षिक उत्पन्न घोषित करणाऱ्या वैयक्तिक करदात्यांची संख्या ३.२४ लाख आहे.
Ans: या गटात २.९७ लाख वैयक्तिक करदाते असून, त्यापैकी ५३ टक्के लोक हे वेतनदार आहेत.
Ans: २०१३-१४ मधील ४४,०७८ वरून ही संख्या जवळपास ५ पटीने वाढून ३.२४ लाखांवर पोहोचली आहे.
