(फोटो सौजन्य-सोशल मीडिया)
Deepika Padukone: बॉलिवूड अभिनेत्री दीपिका पादुकोण केवळ अभिनयासाठीच नव्हे, तर सामाजिक कार्यासाठीही ओळखली जाते. मानसिक आरोग्याबाबत जनजागृती करण्याच्या उद्देशाने तिने २०१५ मध्ये ‘द लिव्ह लव्ह लाफ फाउंडेशन’ची (The Live Love Laugh Foundation) स्थापना केली होती. आता या फाउंडेशनशी संबंधित एक महत्त्वाची बातमी समोर आली आहे. आयुष्मान भारत योजनेला आकार देण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावणारे डॉ. इंदु भूषण यांची फाउंडेशनच्या विश्वस्त मंडळावर नियुक्ती करण्यात आली आहे.
राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरणाचे (National Health Authority) संस्थापक मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) म्हणून काम केलेल्या डॉ. भूषण यांना सार्वजनिक आरोग्य आणि आरोग्य सेवा व्यवस्थेचा चार दशकांहून अधिक अनुभव आहे. त्यांच्या या अनुभवाचा फायदा आता दीपिका पादुकोणच्या फाउंडेशनला होणार आहे. फाउंडेशन आपल्या कार्याच्या दुसऱ्या दशकात प्रवेश करत असताना ही नियुक्ती महत्त्वाची मानली जात आहे.
आयुष्मान भारत योजनेच्या उभारणीत डॉ. इंदु भूषण यांचे महत्त्वपूर्ण योगदान
डॉ. इंदु भूषण यांचा कार्यप्रवास भारतीय प्रशासकीय सेवा (IAS), जागतिक बँक आणि आशियाई विकास बँक (ADB) अशा विविध महत्त्वाच्या संस्थांपर्यंत विस्तारलेला आहे. आशियाई विकास बँकेत त्यांनी महासंचालक म्हणून काम पाहिले. तसेच चीनसह आशियातील विविध अर्थव्यवस्थांशी संस्थेचे संबंध अधिक दृढ करण्यात त्यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली.
२०१८ मध्ये त्यांची राष्ट्रीय आरोग्य प्राधिकरणाचे पहिले CEO म्हणून नियुक्ती करण्यात आली होती. यावेळी त्यांनी आयुष्मान भारत-प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजनेच्या अंमलबजावणीची रूपरेषा तयार करण्यापासून ते तिच्या प्रभावी संचालनापर्यंत महत्त्वपूर्ण योगदान दिले. याशिवाय, राष्ट्रीय डिजिटल आरोग्य मिशनच्या अंमलबजावणीचेही त्यांनी नेतृत्व केले. या मिशनचे पुढे आयुष्मान भारत डिजिटल मिशन असे नामकरण करण्यात आले.
दीपिका पादुकोण म्हणाली, डॉ. भूषण यांच्या अनुभवाचा फाउंडेशनला फायदा होईल
डॉ. इंदु भूषण यांच्या नियुक्तीबद्दल फाउंडेशनच्या संस्थापक दीपिका पादुकोण यांनी आनंद व्यक्त केला. त्या म्हणाल्या, “२०१५ मध्ये मी ‘द लिव्ह लव्ह लाफ फाउंडेशन’ची सुरुवात केली, तेव्हा मानसिक आरोग्याबाबत मोकळेपणाने आणि संवेदनशीलतेने संवाद साधता यावा, तसेच लोकांना उपचार आणि योग्य मदत मिळणे सोपे व्हावे, हा माझा उद्देश होता. गेल्या काही वर्षांत फाउंडेशनने केलेली प्रगती निश्चितच आनंददायी आहे. मात्र, मानसिक आरोग्य सेवा अधिक सुलभ करण्याचे काम आजही तितकेच महत्त्वाचे आहे.”
पुढे त्या म्हणाल्या, “आरोग्य व्यवस्थेत व्यापक स्तरावर सकारात्मक बदल घडवण्याच्या दिशेनेही आम्हाला काम करायचे आहे. डॉ. भूषण यांच्या नियुक्तीमुळे आमच्या विश्वस्त मंडळाला आवश्यक असलेला अनुभव आणि तज्ज्ञता मिळेल. आमचे ध्येय पुढे नेण्यासाठी त्यांचे मार्गदर्शन महत्त्वाचे ठरेल. विश्वस्त मंडळात त्यांचे स्वागत करताना मला अतिशय आनंद होत आहे.”
फाउंडेशनचे अध्यक्ष डॉ. श्याम भाट यांनीही या नियुक्तीचे स्वागत केले. त्यांच्या मते, भारताच्या सार्वजनिक आरोग्य व्यवस्थेत मानसिक आरोग्याचा अधिक प्रभावी समावेश होणे आवश्यक आहे. डॉ. भूषण यांच्याकडे सार्वजनिक आरोग्य, धोरण आखणी आणि मोठ्या आरोग्य योजनांच्या अंमलबजावणीचा व्यापक अनुभव आहे. आयुष्मान भारतसारखी मोठी आरोग्य योजना उभारण्याचा त्यांचा अनुभव फाउंडेशनच्या भविष्यातील कामासाठी उपयुक्त ठरेल.
दरम्यान, डॉ. इंदु भूषण यांनीही या नव्या जबाबदारीबद्दल समाधान व्यक्त केले. मानसिक आरोग्य हे असे क्षेत्र आहे, ज्यामध्ये त्यांना दीर्घकाळापासून योगदान द्यायचे होते. ‘द लिव्ह लव्ह लाफ फाउंडेशन’ने मानसिक आरोग्याबाबत समाजाची विचारसरणी बदलण्यासाठी आणि मानसिक आरोग्याच्या समस्यांशी झुंजणाऱ्या व्यक्तींना मदत मिळवून देण्यासाठी महत्त्वाचे काम केले आहे. भारतातील मानसिक आरोग्य व्यवस्था अधिक सुलभ, समानतापूर्ण आणि लोकांच्या गरजांनुसार संवेदनशील बनवण्यासाठी आपल्या अनुभवाचा उपयोग करण्यास ते उत्सुक असल्याचे त्यांनी सांगितले.
२०१५ मध्ये स्थापन झाल्यापासून ‘द लिव्ह लव्ह लाफ फाउंडेशन’ भारतातील मानसिक आरोग्य क्षेत्रात जनजागृती आणि सेवा विस्तारासाठी काम करत आहे. ग्रामीण तसेच शहरी भागांमध्ये मानसिक आरोग्य सेवा अधिक सुलभ आणि परवडणाऱ्या दरात उपलब्ध करून देण्यासाठी फाउंडेशनकडून विविध उपक्रम राबवले जातात.
फाउंडेशनचा ग्रामीण समुदाय मानसिक आरोग्य कार्यक्रम सध्या कर्नाटक, ओडिशा, तामिळनाडू, केरळ, मध्य प्रदेश, तेलंगणा आणि आंध्र प्रदेश या राज्यांतील अनेक जिल्ह्यांमध्ये कार्यरत आहे. या उपक्रमाच्या माध्यमातून १८ जिल्ह्यांमधील मानसिक आरोग्याच्या समस्यांशी झुंजणाऱ्या ३० हजारांहून अधिक व्यक्ती आणि त्यांच्या काळजीवाहकांपर्यंत पोहोचण्यात आले आहे.
याशिवाय, #NotAshamed आणि Dobara Poocho यांसारख्या देशव्यापी मोहिमांच्या माध्यमातून मानसिक आरोग्याविषयी समाजात सकारात्मक संवाद घडवून आणण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. मानसिक आरोग्याशी संबंधित गैरसमज आणि सामाजिक कलंक दूर करून लोकांना मदत घेण्यासाठी प्रोत्साहित करणे, हा या मोहिमांचा मुख्य उद्देश आहे.
डॉ. इंदु भूषण यांच्या नियुक्तीमुळे फाउंडेशनच्या कामाला सार्वजनिक आरोग्य आणि धोरणात्मक नियोजनाचा व्यापक अनुभव लाभणार आहे. त्यामुळे भारतातील मानसिक आरोग्य सेवांचा विस्तार करण्याच्या फाउंडेशनच्या प्रयत्नांना नवी दिशा मिळण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.






