शुक्रवार, 9 ऑक्टोबर 2026
Reduce Household Waste (फोटो सौजन्य- सोशलमीडिया) Reduce Household Waste (फोटो सौजन्य- सोशलमीडिया)
घरातला कचरा कमी करायचा असेल तर ओला आणि सुका कचरा कधीच एकत्र टाकू नका. भारतात बहुतेक घरामध्ये सगळा कचरा एका पिशवीमध्ये टाकला जातो. त्यामुळे सगळा घाण वास येतो. त्यासाठी दोन वेगळे डबे ठेवा.
एका डब्यात फक्त ओला कचरा उदाहरणार्थ भाजीची सालं, फळांचे तुकडे, अंड्याची टरफले, उरलेला भात, जेवणाच्या संबंधित असलेले साहित्य
दुसऱ्या डब्यात सुका कचरा – प्लास्टिक, पेपर, काच. असं केलं की कचऱ्याचा वास येत नाही. आणि पालिकेची गाडी आली की त्यांनाही द्यायला सोपं जातं. जर तुम्हाला आवड असेल तर ओल्या कचऱ्यापासून तुम्ही बाल्कनीतच झाडांसाठी खत पण तयार करू शकतात.
आपण भाजीची साल दिसली की लगेच कचऱ्यात टाकतो. पण सगळ्याच साली कचऱ्याच्या डब्यामध्ये जाण्यासाठी नसतात, काही सालींमध्ये भरपूर जीवनसत्त्वे असतात. उदाहरण घ्यायचं तर भोपळ्याच्या साल तसेच दुधीच्या सालीची चटणी चवीला मस्त लागते. बटाट्याच्या सालीचे कुरकुरतीत होणारे वेफर्स, मुळ्याची पानं, कोबीची वरची पानं, फ्लॉवरचा देठ याची पण भाजी होते. ते स्वच्छ धुऊन वापरलं तर एक नवीन पदार्थ पण मिळतो दरम्यान कचरा कमी होतो.
Recipe : सकाळच्या नाश्त्याला बनवा चविष्ट राजगिऱ्याचा उपमा, फक्त १० मिनिटांची आहे रेसिपी
भाजी मार्केटमध्ये गेल्यावर प्रत्येक भाजीसाठी एक वेगळी प्लास्टिकची पिशवी घेणे ही आपली सवय झाली आहे. घरी आल्यावर या पिशव्यांचा ढीग लागतो. नंतर त्या फेकून दिल्या जातात. त्यापेक्षा घरातून निघतानाच एक कापडी पिशवी सोबत घ्या. ती एकदाच विकत घेतली की 2-3 वर्षे आरामात चालते. धुता पण येते. आणि घरात ज्या जुन्या प्लास्टिक पिशव्या पडून आहेत, त्या फेकू नका. भाजीवाल्याकडेच परत घेऊन जा, तो त्यातच परत भाजी देईल. याने प्लास्टिक खूप कमी होईल.
सगळ्यात जास्त कचरा उरलेल्या अन्नामुळे होतो. भारतीय घरात मापापेक्षा अधिक अन्न शिजवले जाते. तसेच ते उरले की फ्रीजमध्ये ठेवता येते. त्यानंतर 3 दिवसांनी तेच अन्न फेकून दिले जाते. असे न करता आधीच घरात कोण- किती प्रमाणात जेवणार आहे, ते ठरवा. त्यानुसार स्वयंपाक करा, यामुळे अन्न वाया जाणार नाही. आठवड्याचं मेनू आधीच ठरवून ठेवला, की घरात किती प्रमाणात किराणा येईल हे मोज-माप करता येते, असे केल्याने जास्तीचे अन्न बनवले जाणार नाही आणि वाया देखील जाणार नाही. उरलेल्या भाताचा पुलाव होतो, चपातीचा फोडणीचा चिवडा किंवा लाडू पण बनतो.
तेलाचा डबा संपला, लोणच्याची बरणी रिकामी झाली की आपण ती फेकून देतो. पण त्या वस्तू खूप कामाच्या असतात. काचेच्या बरण्या स्वच्छ धुऊन त्यात तुम्ही मीठ, साखर, डाळी भरून ठेवू शकता. किचनचा लूकच बदलून जातो. जुने प्लास्टिकचे डबे रोपं लावायला वापरता येतात. जुने कॉटनचे कपडे फाडून त्याचे पोछे बनवता येतात. नवीन विकत घ्यायची गरजच पडत नाही.
