
पिंपरी : स्मार्ट सिटीपासून ते मेट्रो सिटीकडे वाटचाल करणाऱ्या पिंपरी-चिंचवड शहरात बालमृत्यूचा धक्कादायक आकडा समोरआला असून २०१८ ते २०२२ अखेर औद्योगिकनगरीत ० ते ५ वयोगटातील २ हजार १६१ बालकांचा मृत्यू झाला आहे. गर्भवतीमहिला आणि प्रसुती दरम्यानाचे माता मृत्यूचे प्रमाण नगण्य असले तरी त्यानंतर होणारे मुलांचे मृत्यू मात्र चिंतेची बाब आहे.
-महापालिकेची शहरात १० रुग्णालये
शहरात महापालिकेची शहरात १० रुग्णालये आहेत. त्यामध्ये ७०० खाटांच्या यशवंतराव चव्हाण स्मृती रुग्णालयासह जिजामातारूग्णालय, थेरगाव रूग्णालय, आकुर्डी आणि भोसरी अशी मोठी रूग्णालये आहेत. याशिवाय आठ प्रसुतीगृहे, २८ दवाखाने, झोपडपट्ट्यांमध्ये २० आरोग्य केंद्र आहेत. ८ कुटुंब नियोजन केंद्र, ३८ लसीकरण केंद्र आहेत. यामार्फत रूग्णांना वैद्यकीय सेवा पुरवली जाते.
-शहराची लोकसंख्या ३० लाखांच्या आसपास
माता बालसंगोपन आणि जन्मजात अर्भके, बालकांसाठी विविध सेवा, सुविधा महापालिकेमार्फत पुरविल्या जातात. शहराची लोकसंख्या ३० लाखांच्या आसपास आहे. शहरात ० ते ५ वयोगटातील २०१८ मध्ये ५९८, २०१९ मध्ये ५४८, २०२० मध्ये ३०५, २०२१ मध्ये ३०२, २०२२ मध्ये ४०८ तर २०२३ चालू आर्थिक वर्षातील सात महिन्यात २८३ बालकांचा मृत्यू झाल्याची बाब समोरआली आहे.
एकात्मिक बालविकास योजना प्रभावीपणे राबविणे, मातांचे कुपोषण रोखणे, झोपडपट्ट्यांमध्ये कुपोषणाला प्रतिबंध करणाऱ्याआरोग्यविषयक योजना राबवाव्यात. साथरोग व इतर संसर्गजन्य आजारांवर नियंत्रण व त्यांच्या फैलावास प्रतिबंध करणे. महापालिकेच्या आरोग्यविषयक पायाभूत सुविधांचे बळकटीकरण करणे. राष्ट्रीय आरोग्य उपक्रमांची परिणामकारक अंमलबजावणीकरणे. कुटुंब कल्याण कार्यक्रम, माता बालसंगोपन कार्यक्रम राबवणे. प्राथमिक आरोग्य केंद्रांची संख्या वाढवणे.
-या कारणामुळे होतोय बालकांचा मृत्यू
नवजात बालकांमध्ये प्रामुख्याने संसर्गजन्य रोग, अपघात, श्वसनमार्गाचे रोग, जन्मजात विसंगती ही कारणे दिसून येतात. त्याचबरोबरन्यूमोनिया, डायरिया या आजारांनी देखील बालकांचे मृत्यू होतात. काही वेळेला बाळाला वेळेवर उपचार न मिळाल्याने जीव गमवण्याचीवेळ येते.
वर्ष — महिला प्रसुतींची संख्या– बालकांचा मृत्यू
२०१८-१९ — २८ हजार २५८— ५९८
२०१९-२० — ३२ हजार ७२८– ५४८
२०२०-२१ — २७ हजार २३७ –३०५
२०२१-२२ — ३० हजार १३६ –३०२
२०२२-२३ –३३ हजार ५०८ — ४०८
एकूण १ लाख ५१, ९०३ — २ हजार १६१