
फोटो सौजन्य - Social Media
रायगड जिल्ह्यातील उरण तालुक्यातील कोप्रोली परिसरात रविवारी सायंकाळी सौम्य भूकंपाचा धक्का जाणवला. सायंकाळी सुमारे ५.४७ वाजता बसलेल्या या भूकंपाची तीव्रता रिश्टर स्केलवर २.४ इतकी नोंदविण्यात आली. धक्का अल्पकाळासाठी असला तरी अचानक जाणवल्याने नागरिकांमध्ये काही काळ भीतीचे वातावरण निर्माण झाले. मिळालेल्या माहितीनुसार, पनवेल-कोप्रोली परिसरात जमिनीला हलका कंप जाणवला. काही नागरिकांनी घरातील भांडी, पंखे तसेच लटकती वस्तू हलताना पाहिल्याचे सांगितले. अनेकांनी खबरदारी म्हणून तात्काळ घराबाहेर पडणे पसंत केले. धक्का काही सेकंदांचा होता, मात्र अनपेक्षित असल्याने परिसरात चर्चांना उधाण आले.
कोप्रोली हे औद्योगिक तसेच निवासीदृष्ट्या महत्त्वाचे क्षेत्र असल्याने स्थानिक प्रशासनाने तातडीने परिस्थितीचा आढावा घेतला. महसूल विभाग, आपत्कालीन यंत्रणा आणि स्थानिक प्रशासन सतर्क करण्यात आले. संभाव्य परिणामांची पाहणी करण्यासाठी संबंधित अधिकाऱ्यांनी प्राथमिक तपासणी केली.
उरण तालुक्याच्या तहसीलदारांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या भूकंपामुळे कोणतीही जीवितहानी किंवा मालमत्तेचे नुकसान झालेले नाही. कोणत्याही इमारती, रस्ते किंवा सार्वजनिक सुविधांमध्ये तडे किंवा हानी झाल्याची नोंद आढळली नाही. त्यामुळे नागरिकांना दिलासा मिळाला आहे.
भूकंपाची तीव्रता २.४ इतकी कमी असल्याने तो “सौम्य” स्वरूपाचा मानला जातो. तज्ज्ञांच्या मते, अशा कमी तीव्रतेचे भूकंप सामान्यतः मोठ्या नुकसानीचे कारण ठरत नाहीत; मात्र सतर्कता आवश्यक असते. प्रशासनाने नागरिकांना अफवांवर विश्वास न ठेवण्याचे आणि अधिकृत सूचनांचे पालन करण्याचे आवाहन केले आहे. दरम्यान, हवामान व भूकंप निरीक्षण यंत्रणा परिस्थितीवर लक्ष ठेवून असून पुढील घडामोडींवर प्रशासन बारीक नजर ठेवत आहे.
कधी निर्माण होते भीतीचे वातावरण?
भूकंपासारखी नैसर्गिक घटना अचानक घडल्यास नागरिकांमध्ये भीतीचे वातावरण निर्माण होणे स्वाभाविक आहे. विशेषतः धक्का अनपेक्षित असतो आणि त्यामागचे कारण तात्काळ समजत नाही, तेव्हा संभ्रम वाढतो. सोशल मीडियावर अपूर्ण किंवा चुकीची माहिती वेगाने पसरल्यास भीती अधिक तीव्र होते. पूर्वी मोठ्या भूकंपाचा अनुभव असलेल्या भागांत नागरिक अधिक सतर्क आणि घाबरलेले असतात. तसेच प्रशासनाकडून अधिकृत माहिती उशिरा मिळाल्यास अफवांना खतपाणी मिळते आणि वातावरण तणावपूर्ण बनते.
कशी घ्यावी काळजी?
भूकंपाचा धक्का जाणवल्यास सर्वप्रथम शांत राहणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. इमारतीत असाल तर मजबूत टेबल, पलंग किंवा भिंतीच्या कोपऱ्यात आसरा घ्यावा आणि डोक्याचे संरक्षण करावे. लिफ्टचा वापर टाळावा. शक्य असल्यास धक्का थांबल्यानंतर उघड्या आणि सुरक्षित जागेत जावे. घरातील गॅस, वीज जोडणी तपासावी. अफवांवर विश्वास ठेवू नये आणि केवळ अधिकृत प्रशासन किंवा आपत्ती व्यवस्थापन विभागाच्या सूचनांचे पालन करावे.
तसेच आपत्कालीन परिस्थितीसाठी कुटुंबाने पूर्वतयारी ठेवणे आवश्यक आहे. प्राथमिक उपचार पेटी, टॉर्च, पिण्याचे पाणी आणि आवश्यक कागदपत्रे सुरक्षित ठिकाणी ठेवावीत. आपत्कालीन संपर्क क्रमांक लक्षात ठेवावेत. अशा सजगतेमुळे भीती कमी होते आणि संभाव्य धोके टाळता येतात.