प्लास्टिक कोटेड कपातून चहा! नियम असूनही प्रशासनाचे दुर्लक्ष? महाराष्ट्र शासनाच्या अधिसूचनेत स्पष्ट बंदी
Yavatmal News: पर्यावरण संरक्षणासाठी महाराष्ट्र शासनाने प्लास्टिक व एकदाच वापरल्या जाणाऱ्या प्लास्टिक वस्तूंवर विविध निबंध लागू केले असतानाही घाटंजी शहरातील काही चहा टपऱ्या, हॉटेल्स व खाद्यपदार्थ विक्री केंद्रांमध्ये प्लास्टिकचे तसेच प्लास्टिक-कोटेड किंवा लॅमिनेटेड डिस्पोजेबल कप वापरले जात असल्याचे चित्र दिसून येत प्रकारच्या वस्तूंच्या वापरावर कारवाईची स्पष्ट तरतूद असतानाही शहरात नियमांची अंमलबजावणी होताना दिसत नसल्याने प्रशासनाच्या कार्यक्षमतेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित झाले आहे.(फोटो सौजन्य – AI)
महाराष्ट्र शासनाच्या पर्यावरण व हवामान बदल विभागाने १५ जुलै २०२२ रोजी जारी केलेल्या अधिसूचनेत महाराष्ट्र प्लास्टिक व थर्मोकोल उत्पादने अधिसूचना, २०१८ मध्ये सुधारणा केली आहे. त्यानुसार प्लास्टिक कोटेड व लॅमिनेटेड डिस्पोजेबल डिश, कप, प्लेट, ग्लास, फोर्क, बाऊल, कंटेनर आदी सिंगल यूज वस्तूंवर बंदी नमूद करण्यात आली आहे. तसेच केंद्रीय प्लास्टिक कचरा व्यवस्थापन नियमांनुसार १ जुलै २०२२ पासून विशिष्ट एकदाच वापरल्या जाणाऱ्या प्लास्टिक वस्तूंमध्ये प्लास्टिकचे कप व ग्लास यांचाही समावेश करण्यात आला आहे. महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण मंडळाने व्यापारी, दुकानदार, स्ट्रीट व्हेंडर्स, हॉटेल्स व इतर व्यावसायिक आस्थापनांना अशा वस्तूंचे उत्पादन, साठवणूक, वितरण, विक्री व वापर थांबविण्याचे निर्देश दिले आहेत. उल्लंघन केल्यास दंड आणि कारवाईची तरतूद आहे.
याच माहितीनुसार विक्रेता, दुकानदार व वापरकर्ता यांच्यावर स्थानिक स्वराज्य संस्थेला दंडात्मक कारवाई करण्याचा अधिकार आहे. शहरातील व्यावसायिक ठिकाणी प्रतिबंधित प्लास्टिक कप किंवा जात असतील, तर त्यांची तपासणी करण्याची जबाबदारी स्थानिक स्वराज्य संस्थेची आहे. त्यामुळे घाटंजी नगर परिषद प्रशासनाने आतापर्यंत शहरात किती तपासण्या केल्या, किती दुकानदारांवर कारवाई केली, किती दंड वसूल केला आणि किती प्रतिबंधित प्लास्टिक साहित्य करण्याची मागणी नागरिकांकडून होत आहे.
यावर केवळ जनजागृती नको, प्रत्यक्ष कारवाई करण्यात यावी अशी मागणी नागरिकांकडून होत आहे. शहर स्वच्छ ठेवण्यासाठी नागरिकांना प्लास्टिकचा वापर टाळण्याचे आवाहन केले जाते. मात्र नियमभंग करणाऱ्या व्यावसायिकांवर नियमित तपासणी आणि दंडात्मक कारवाई झाली नाही, तर अशा आवाहनांचा परिणाम कितपत होणार, असा सवाल नागरिक उपस्थित करीत आहेत.
शासनाने प्लास्टिकबंदीचे स्पष्ट नियम ८ केले आहेत. मात्र घाटंजी शहरात आजही चहा व इतर गरम पदार्थांसाठी प्लास्टिक किंवा प्लास्टिक कोटेड कपांचा वापर होत असेल, तर ही प्रशासनाच्या तपासणी यंत्रणेची गंभीर बाब आहे. नगर परिषद प्रशासनाने केवळ जनजागृती न करता नियमित तपासणी करून नियमभंग करणाऱ्यांवर नियमानुसार दंडात्मक कारवाई करावी,अशी माहिती – मोरेश्वर वातीले यांनी दिली आहे.
.png "Videos"){kind=small}
