शनिवार, 14 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य- gemini
हिंदू पंचांगानुसार आठवड्यातील प्रत्येक वार हा कोणत्या ना कोणत्या देवी-देवतेला समर्पित मानला गेला आहे. त्या विशिष्ट वारी संबंधित देवतेची पूजा किंवा दर्शन केल्यास विशेष फळ मिळते, अशी श्रद्धा आहे:
रविवार: सूर्यदेव आणि खंडोबा
सोमवार: भगवान शिवशंकर आणि पार्वती (महादेव)
मंगळवार: श्री हनुमान, गणपती आणि मंगला गौरी / देवी
बुधवार: श्री गणपती बाप्पा आणि विठ्ठल
गुरुवार: श्री दत्तगुरु आणि बृहस्पती (गुरु)
शुक्रवार: देवी महालक्ष्मी, दुर्गामाता आणि संतोषी माता
शनिवार: शनिदेव आणि संकटमोचन हनुमान
देव हा सर्वव्यापी आहे. सोमवार असो वा गुरुवार, तुम्हाला विठ्ठलाचे, महादेवाचे किंवा देवीचे दर्शन घ्यायचे असल्यास तुम्ही कोणत्याही दिवशी मंदिरात जाऊ शकता. विशिष्ट वारा हा त्या त्या देवतेच्या ‘विशेष उपासनेचा’ वार असतो, याचा अर्थ असा नव्हे की इतर दिवशी देवाची दारे बंद असतात. जर तुमच्या मनात भक्ती आणि शुद्ध भाव असेल, तर देव प्रत्येक दिवशी तितकाच पावित्र्याने आणि प्रेमाने स्वीकार करतो.
शास्त्रात किंवा परंपरेमध्ये ‘अमुक मंदिरात या वारीितिरिक्त अजिबात जाऊ नये’ अशी कोणतीही कडक व निषिद्ध बंदी नाही. तरीही काही विशिष्ट देवतांच्या बाबतीत काही संकेत पाळण्याची प्रथा आहे..
शनिदेवाचे दर्शन घेण्यासाठी शनिवार हा अत्यंत शुभ मानला जातो. अनेक लोक शनिवारीच शनीचे तेल किंवा अर्पण वाहतात. याचा अर्थ इतर दिवशी जाता येत नाही असा नाही, पण शनिवार हा त्यांच्या उपासनेचा मुख्य दिवस मानला जातो.
गुरुवारी दत्त मंदिरात विशेष गुरुचरित्र वाचन, दत्तगुरूंची सेवा केली जाते. इतर दिवशीही भक्त जाऊ शकतात, पण गुरुवारी गर्दी असते कारण तो त्यांचा वार असतो.
या दोन्ही दिवशी मारुतीरायाला तेल-सिंदूर वाहण्याची परंपरा असते. त्यामुळे इतर दिवशी दर्शन घेणे पूर्णपणे चालते, पण या दिवशी विशेष ऊर्जा असते असा समज आहे.
काही प्राचीन किंवा स्थानिक रूढी असणाऱ्या देवस्थानांमध्ये (उदा. काही विशिष्ट उग्र देवता किंवा भैरव मंदिरे) अमूक एका अमावस्येला, पौर्णिमेला किंवा विशिष्ट वारीच कौल किंवा विशेष पूजा होते. तिथे त्या विशिष्ट विधीच्या दिवशी नियम असतात, पण रोजच्या सामान्य दर्शनाला अशी बंदी नसते.
देवदर्शनासाठी मन शुद्ध असणे आणि श्रद्धा असणे हे सर्वात महत्त्वाचे आहे. जर तुम्हाला वेळ मिळत असेल, तर तुम्ही आठवड्यात कधीही कोणत्याही मंदिरात जाऊन देवाचे दर्शन घेऊ शकता. वार हा केवळ भक्तीचे नियोजन करण्यासाठी आणि त्या त्या ऊर्जेचे महत्त्व समजण्यासाठी असतो, कोणत्याही प्रकारच्या कठोर निर्बंधासाठी नाही.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)
Ans: सोमवार हा भगवान शंकर आणि माता पार्वती यांच्या उपासनेसाठी विशेष मानला जातो.
Ans: नाही. कोणत्याही दिवशी कोणत्याही मंदिरात दर्शन घेण्यास धार्मिकदृष्ट्या सर्वसाधारण बंदी नाही. वारानुसार पूजा करण्याची परंपरा ही श्रद्धेचा भाग आहे.
Ans: रविवारी सूर्यदेव आणि खंडोबाची उपासना करण्याची परंपरा आहे.
