कुलदैवताचा चांदीचा टाक हा केवळ एक धार्मिक प्रतीक नसून तो आपल्या घराण्याच्या श्रद्धेचा, परंपरेचा आणि कुलसंस्कृतीचा जिवंत वारसा आहे. चांदीची पवित्रता, जेजुरीसारख्या जागृत देवस्थानाचे महत्त्व, आणि कुलाचारानुसार त्याची पूजा यांमुळे…
मत्स्य पुराण प्रलय आणि सृष्टीच्या कथेबरोबरच त्यात राजवंश, तीर्थे, नद्या, व्रते, दान, श्राद्ध, मंदिरवास्तू, मूर्तिशास्त्र, वास्तुशास्त्र आणि भारतीय धार्मिक-सांस्कृतिक जीवनाचे अनेक पैलू आढळतात. मनूला प्रलयाची सूचना देणारा भगवान विष्णूंचा मत्स्य…
कार असो, बाईक असो किंवा इतर कोणतेही मोठे वाहन असो, नवीन वाहन घरी आणल्यावर त्याची पूजा करण्याची परंपरा आहे. पण वाहनांची पूजा का केली जाते आणि याची सुरुवात कुठून झाली,…
संतकवी श्रीधर स्वामींनी रचलेल्या ‘श्री शिवलीलामृत’ या ग्रंथातील बारावा अध्याय शिवभक्ती, शिवकथा श्रवणाचे महत्त्व आणि त्यातून होणाऱ्या जीवाच्या उद्धाराचे सुंदर वर्णन करणारा आहे. या अध्यायाचे पारायण कधी आणि कसे करावे…
आज सोमवार, १७ ऑगस्ट रोजी पहिला श्रावणी सोमवार आणि नागपंचमीचा सण आहे. हा दुर्मिळ योगायोग घडून आला आहे. काही मान्यतेनुसार हा योग २३ वर्षांनंतर जुळून आला आहे. महादेवांना प्रसन्न करण्यासाठी…
नागपंचमीला अनेक घरांमध्ये तवा उलटा ठेवण्याची परंपरा आहे. या प्रथेमागे धार्मिक श्रद्धा, नागदेवतेशी संबंधित लोकमान्यता आणि ज्योतिषशास्त्रीय समजुती जोडलेल्या आहेत. नेमका तवा उलटा का ठेवला जातो आणि यामागे काय मान्यता…
हिंदू धर्मामध्ये नागपंचमीचा सण पवित्र मानला जातो. यंदा हा सण सोमवार, १७ ऑगस्ट रोजी आहे. काही ठिकाणी या दिवशी बहीण भावाच्या दीर्घायुष्यासाठी उपवास करते. नागपंचमीला बहीण भावासाठी उपवास करण्यामागील काय…
यंदा नागपंचमीचा सण सोमवार, १७ ऑगस्ट रोजी साजरा केला जाणार आहे. नागपंचमीला नागदेवतेची पूजा करण्याची परंपरा आहे. या दिवशी पोळी न बनवणे आणि चुलीवर तवा न ठेवण्याची प्रथा का आहे,…
खरा मित्र तोच, जो केवळ आनंदाच्या क्षणी नाही तर अडचणीच्या काळातही तुमच्या पाठीशी ठामपणे उभा राहतो. आचार्य चाणक्यांनी मैत्री आणि सच्च्या मित्राची ओळख पटवण्यासाठी काही महत्त्वाच्या गोष्टी सांगितल्या आहेत. कोणत्या…
श्रावण महिन्यातील विनायक चतुर्थी दुर्वा विनायक चतुर्थी म्हणून ओळखले जाते. या दिवशी गणपतीला दुर्वा अर्पण करण्याला विशेष महत्त्व आहे. यंदा श्रावण महिन्यातील विनायक चतुर्थी कधी आहे, मुहूर्त, पूजा पद्धत आणि…
यंदा श्रावणातील पहिला शुक्रवार, १४ ऑगस्ट रोजी आहे. हा दिवस प्रामुख्याने माता लक्ष्मी आणि अपत्यांच्या दीर्घायष्यासाठी आणि रक्षणासाठी केल्या जाणाऱ्या जिवतीची पूजा विशेष महत्त्वाची मानली जाते. शुक्रवारी जिवतीची पूजा करण्याची…
हिंदू धर्मग्रंथांमध्ये वर्णन केल्यानुसार नागलोक ही एक रहस्यमय आणि शक्तिशाली संस्कृती आहे, जी केवळ कल्पनेचा भाग नाही. श्रीमद्भागवत पुराण आणि महाभारत यांमध्ये सविस्तरपणे वर्णन केलेल्या १४ लोकांपैकी ती एक आहे.
साईबाबांच्या जीवनातील अनेक कथा आजही भक्तांमध्ये श्रद्धेने सांगितल्या जातात. साईबाबांच आपल्या भक्तांवर विशेष प्रेम होतं आणि ते कधीही आपल्या भक्तांना विसरत नसतं, अशीच एक व्यापाऱ्याची कथा आपण जाणून घेणार आहोत.
श्रावण महिना पवित्र मानला जातो. त्यामुळे तो सुरू होताच घरामध्ये अशी काही रोप आहेत ती लावल्याने घरामध्ये असलेले दोष दूर होण्यास मदत होते आणि घरामध्ये सुख शांती नांदते.
श्रावण महिन्यामध्ये विविध सण उत्सव येतात. त्यातीलच पहिला सण म्हणजे नागपंचमी. नागपंचमी हा हिंदू धर्मातील महत्त्वाचा सण असून या दिवशी नागदेवतेची श्रद्धेने पूजा केली जाते. यंदा नागपंचमी कधी आहे, पूजा…
महर्षी पतंजलींनी योगाला शास्त्रबद्ध स्वरूप देत भारतीय ज्ञानपरंपरेत मोलाचे योगदान दिले. योगसूत्र आणि संस्कृत व्याकरणातील त्यांच्या कार्यामुळे त्यांचे स्थान विशेष आहे. योगापासून संस्कृत व्याकरणापर्यंत महर्षी पतंजलींचे योगदान सविस्तर जाणून घेऊया
आषाढ महिन्यातील अमावस्येला महाराष्ट्रात ‘दीप अमावस्या’ किंवा ‘दिव्यांची अवस’ म्हणून साजरी केली जाते. या दिवशी घरातील दिवे स्वच्छ करून त्यांची पूजा केली जाते. श्रावणाच्या स्वागतापूर्वी साजऱ्या होणाऱ्या या परंपरेला धार्मिक…
श्री शिवलीलामृत ग्रंथातील अकरावा अध्याय ‘रुद्राध्याय’ म्हणून ओळखला जातो. या अध्यायात भगवान शिवाची भक्ती, भस्म-विभूती आणि रुद्राक्षाचे महत्त्व सांगणारी महानंदा वेश्येची कथा येते.
घराच्या उंबरठ्याला हिंदू परंपरेत विशेष महत्त्व आहे. या उंबरट्याचा संबंध शुभता आणि समृद्धीशी जोडला जातो. तु्म्हाला माहीत आहे का, वडीलधारी मंडळी उंबरट्यावर बसायला किंवा पाय ठेवायला का मनाई करतात. यामागे…
श्रावण महिन्यातील पहिले प्रदोष व्रत सोमवार, १० ऑगस्ट रोजी आहे. या दिवशी योग्य विधींनी भगवान शिवाची पूजा केल्याने सर्व इच्छा पूर्ण होतात आणि पापांचा नाश होतो. प्रदोष व्रत कधी आहे,…