Battle Of Begums : लोकशाहीसाठी एकत्र, पण सत्तेसाठी कट्टर विरोधक बनल्या हसीना आणि झिया; कशी पडली मैत्रीत दरार?

Battle of Begums : बांगलादेशच्या पहिला महिला पंतप्रधान खालिदा जिया यांचे निधन झाले आहे. त्यांच्या निधनावर शेख हसीना यांनी शोक व्यक्त केला आहे. सध्या दोन्ही महिला पंतप्रधानांच्या लढाईची सर्वत्र चर्चा सुरु आहे.

• १९८०-१९९० च्या दशकात लोकशाहीसाठी एकत्रितपणे लढल्या झिया आणि हसीना
• १९९१ च्या निवडणूकीनंतर पडली पडली फूट
• बेगमांची लढाई म्हणून ओळखला गेला दोन्ही महिला नेत्यांचा संघर्ष

Battle of Begums : ढाका : बांगलादेशच्या पहिल्या महिला पंतप्रधान खालिदा झिया यांचे वयाच्या ८० व्या वर्षी निधन झाले आहे. ३० डिसेंबर २०२५ रोजी ढाकाच्या एव्हरकेअर रुग्णालयात त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या निधनाने बांगलादेशात शोककळा पसरली आहे. त्यांच्या स्मरणार्थ बांगलादेश नॅशनल पार्टी (BNP) ने सात दिवसांची शोकसभा जाहीर केली आहे. बुधवारी (३१ डिसेंबर) त्यांचे पार्थीव ढाकाच्या संसदेजवळ त्यांच्या पतीच्या कबरीशेजारी दफन केले जाणार आहे. सध्या खालिदा झिया यांची सर्वत्र चर्चा सुरु आहे. खास करुन त्यांच्या आणि माजी पदच्युत पंतप्रधान शेख हसीना यांची मैत्री आणि त्यांच्यातील दराराची चर्चा सुरु आहे.

Khaleda Zia Death : खालिदा झिया यांना पतीच्या कबरीजवळ करण्यात येणार दफन; ७ दिवसांचा शोक जाहीर

एकेकाळी दोन्ही महिला नेत्या या लोकशाहीच्या समर्थनार्थ एकत्र लढल्या होत्या. परंतु १९९१ च्या निवडणुकीच्या निकालाने दोन्ही महिला नेत्यांच्या मैत्रीत मोठी दरार पडली आणि त्या एकमेकींच्या कट्टर विरोधक बनल्या. नेमकं काय घडलं हे आपण जाऊन घेऊयात.

१९७५-९० दशकाचा कालावधी 

१९७५ मध्ये बांगलादेशचे संस्थापक म्हणून ओखळले जाणारे आणि अवामी लीगचे शेख मुजबीर रहमान यांची एका बंडात हत्या करण्यात आली होती. त्यांच्या हत्येने त्यांची मुलगी शेख हसीना आमि त्यांच्या कुटुंबीयांवर दु:खाच डोंगर कोसळला. मुजबीर रहमान यांच्या हत्येनंतर झिया यांचे पती झियाउर रहमान तत्कालीन लष्करप्रमुख यांनी सत्ता ताब्यात घेतली. यानंतर ते १९७७ मध्ये बांगलादेशचे राष्ट्रपती बनले.

दरम्यान १९८१ मध्ये झियाउर रहमान यांची हत्या करण्यात आली होती. त्यांच्या हत्येनंतर झिया आणि शेख हसीना लष्करीसत्तेविरोधात एकत्र आल्या होत्या. दोन्ही महिला नेत्यांनी लोकशाहीसाठी मोठे जनआंदोलन केले. १९९० चे शासक हुसेन मोहम्मद इरशाद यांना या महिला नेत्यांनी हाकलवून लावले. यानंतर १९९० मध्ये लोकशाही स्थापन झाली. मात्र यानंतर दोन्ही हसीना आणि झिया यांच्या मैत्रीत मोठी राजकीय दरार पडली.

१९९१ च्या निवडणूकीनंतर पडली पडली फूट

१९९१ मध्ये लोकशाही स्थापन झाल्यावर पहिल्या निवडणुका बांगलादेशात पार पडल्या. या निवडणुकीत खालिदा जिया यांची पंतप्रधान पदी निवड झाली आणि त्या बांगलादेशच्या पहिल्या महिला पंतप्रधान बनल्या. यानंतर हसीना आणि झिया यांच्या मैत्रीत राजकीय फूट पडली. तेव्हापासून दोन्ही महिलांमध्ये सत्तेसाठी तीव्र संघर्ष सुरु झाला. या लढाईला त्या काळी बेगमांची लढाई म्हणून संबोधले जायचे.

शिवाय १९९६च्या निवडणुकीत शेख हसीना यांनी झिया यांचा पराभव केला, पण पाच वर्षानंतर झिया पुन्हा एकदा प्रचंड बहुमताने सत्तेत परतल्या. २००४ मधील निवडणुकांच्या प्रचारादरम्यान हसीनांच्या रॅलीवर ग्रेनेड हल्ला करण्यात आला होता. या हल्ल्यात हसीना थोडक्यात बचावल्या मात्र यासाठी त्यांनी खालिदा झिया यांच्या सरकारला जबाबदार धरण्यात आले होते.

बांगलादेशच्या पहिल्या महिला पंतप्रधान खालिदा झिया यांचे निधन; वयाच्या ८० व्या वर्षी घेतला अखेरचा श्वास