India CELAC Meeting: गेल्या दशकात भारताचा जीडीपी दुप्पट; S. Jaishankar यांनी CELAC परिषदेत मांडला प्रगतीचा आलेख

India CELAC Meeting : परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर म्हणाले की, एक प्रमुख आर्थिक शक्ती म्हणून भारताच्या उदयामुळे, जागतिक दक्षिणेकडील देशांसोबत सामायिक विकास आणि समृद्धीमध्ये योगदान देण्याची भारताची क्षमता वाढली आहे.

• ग्लोबल साउथला मोठा पाठिंबा
• CELAC बैठकीचे सह-अध्यक्षपद
• संकटसमयी मानवतावादी मदत

न्यू यॉर्क येथे संयुक्त राष्ट्रांच्या आमसभेच्या पार्श्वभूमीवर आयोजित लॅटिन अमेरिकन आणि कॅरिबियन राज्यांच्या समुदायाच्या (India CELAC Meeting) परराष्ट्र मंत्र्यांच्या बैठकीत भारताने आपल्या वाढत्या जागतिक प्रभावाची आणि कटिबद्धतेची पुनरुच्चारपूर्वक मांडणी केली. या महत्त्वपूर्ण बैठकीचे सह-अध्यक्षपद भारताचे परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर आणि उरुग्वेचे परराष्ट्र मंत्री मारिओ लुबेटकिन यांनी भूषवले. या परिषदेला संबोधित करताना एस. जयशंकर (S.Jaishankar ) यांनी स्पष्ट केले की, जगातील प्रमुख आर्थिक महासत्ता म्हणून भारताचा झालेला उदय हा केवळ भारतापुरता मर्यादित नसून, तो संपूर्ण ‘ग्लोबल साउथ’ (विकसनशील देश) च्या समृद्धीसाठी आणि विकासासाठी एक मोठे बळ ठरत आहे.

परराष्ट्र मंत्र्यांनी गेल्या दशकातील भारताच्या अभूतपूर्व प्रगतीचा पट उपस्थितांसमोर मांडला. गेल्या दहा वर्षांत भारताचा सकल राष्ट्रीय उत्पादन (GDP) दुप्पटीहून अधिक वाढला असून, देशाचा विकास दर अत्यंत मजबूत आणि स्थिर राहिला आहे. आज भारताकडे जगातील सर्वात मोठे आणि वेगाने कौशल्य प्राप्त करणारे मनुष्यबळ, प्रचंड क्षमतेची अंतर्गत बाजारपेठ, जगाला थक्क करणारी भक्कम डिजिटल पायाभूत सुविधा आणि सातत्याने विस्तारणारी तांत्रिक क्षमता उपलब्ध आहे. या सर्व ताकदीमुळेच भारत जागतिक विकासाचे प्रमुख इंजिन बनला असून विकसनशील देशांना विविध आघाड्यांवर मदत करण्यास पूर्णपणे सक्षम झाला आहे.

संकुचित स्वार्थापलीकडचे नाते: मानवतावादी दृष्टिकोन

आपल्या भाषणात डॉ. जयशंकर यांनी विशेष भर देऊन सांगितले की, जागतिक दक्षिणेकडील देशांसोबतची भारताची भागीदारी ही कोणत्याही संकुचित राष्ट्रीय हिताने किंवा राजकीय स्वार्थाने प्रेरित नाही. उलट, ती आंतरराष्ट्रीय एकता आणि सामायिक समृद्धीप्रती असलेल्या भारताच्या प्राचीन तत्त्वज्ञान व निष्ठेचे प्रतीक आहे. जेव्हा जेव्हा या प्रदेशातील देशांवर नैसर्गिक किंवा वैद्यकीय संकटे आली, तेव्हा भारताने बंधुभावाच्या भावनेने त्वरित मदतीची पावले उचलली आहेत.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Greenland US Defense Pact: ग्रीनलँडमध्ये उभारला जाणार अमेरिकेचा लष्करी तळ; ट्रम्प यांनी डेन्मार्कसोबत केला ऐतिहासिक करार

याचा पुरावा देताना त्यांनी गेल्या वर्षी जमैकामध्ये आलेल्या विनाशकारी ‘मेलिसा’ चक्रीवादळाचा आणि या वर्षी व्हेनेझुएलामध्ये झालेल्या भीषण भूकंपाचा उल्लेख केला. भूकंपानंतर व्हेनेझुएलामध्ये तात्काळ लष्करी रुग्णालये (Military Hospitals) पाठवणे असो किंवा चक्रीवादळाने उद्ध्वस्त झालेल्या कॅरिबियन देशांमधील नागरिकांच्या उपजीविकेसाठी मदत प्रकल्प राबवणे असो, भारताने नेहमीच पुढाकार घेतला आहे. याशिवाय, लॅटिन अमेरिकेतील अनेक देशांना वेळेवर जीवनरक्षक औषधांचा पुरवठा करून भारताने आपली ‘जगाचे औषधालय’ (Pharmacy of the World) ही ओळख सार्थ ठरवली आहे.

India’s External Affairs Minister Dr. S. Jaishankar addresses the media after the first Visegrád Group (V4)+ India Foreign Ministers’ Meeting on the sidelines of #UNGA81 pic.twitter.com/gjfe9siYkb — Devansh Kumar (@BharatKaDevansh) September 22, 2026

credit – social media and Twitter

उद्योग, तंत्रज्ञान आणि भविष्यातील सहकार्याची नवी दिशा

CELAC सदस्य देशांच्या ३३ परराष्ट्र मंत्र्यांच्या या उच्चस्तरीय बैठकीत भविष्यातील आर्थिक आणि तांत्रिक सहकार्यावर सविस्तर चर्चा झाली. भारत आणि CELAC देश हे एकमेकांसाठी अत्यंत पूरक भागीदार आहेत. भारताकडे प्रगत तंत्रज्ञान, औषधनिर्माण क्षेत्र (Pharmaceuticals), कुशल मानवी संसाधन आणि डिजिटल क्षमता आहे; तर दुसरीकडे CELAC प्रदेशात दुर्मिळ खनिजे (Critical Minerals), शाश्वत ऊर्जा, कृषी आणि अन्न संसाधनांचा विपुल साठा आहे. दोन्ही बाजूंच्या वाढत्या मध्यमवर्गामुळे व्यापार आणि गुंतवणुकीच्या अथांग संधी उपलब्ध झाल्या आहेत.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Sri Lanka : श्रीलंकेतील 2019 ईस्टर आत्मघाती हल्ला प्रकरणात ऐतिहासिक निकाल; 15 दहशतवाद्यांना 220 वर्षांच्या तुरुंगवासाची शिक्षा

बैठकीत सहभागी सर्व मंत्री आरोग्य, औषधनिर्माण, अन्न-कृषी, ऊर्जा आणि संसाधने, लघु व मध्यम उद्योग (MSMEs) आणि डिजिटल तंत्रज्ञान या क्षेत्रांमध्ये धोरणात्मक सहकार्य मजबूत करण्यावर सहमत झाले. व्यापार अधिक सुलभ व्हावा यासाठी चिलीसोबत प्रस्तावित ‘सर्वसमावेशक आर्थिक भागीदारी करार’ (CEPA), पेरू देशासोबतचा ‘मुक्त व्यापार करार’ (FTA) आणि MERCOSUR सोबतचा व्यापार करार वाढवण्यावर वेगाने काम सुरू असल्याचे भारताने नमूद केले.

याशिवाय, पर्यावरण आणि हवामान बदलाच्या आव्हानांवर मात करण्यासाठी भारताने सुरू केलेल्या जागतिक उपक्रमांना CELAC देशांनी पूर्ण पाठिंबा दर्शवला आहे. यामध्ये ‘आंतरराष्ट्रीय सौर आघाडी’ (International Solar Alliance), ‘आपत्ती प्रतिरोधक पायाभूत सुविधा आघाडी’ (CDRI), ‘आंतरराष्ट्रीय बिग कॅट आघाडी’ (IBCA), ‘जागतिक जैवइंधन आघाडी’ (Global Biofuels Alliance) आणि ‘मिशन लाईफ’ (Mission LiFE) या उपक्रमांचा समावेश आहे. भारताची ही पावले जागतिक पातळीवर एक संतुलित, सर्वसमावेशक आणि न्याय्य व्यवस्था निर्माण करण्यासाठी अत्यंत मोलाची ठरत आहेत.