
Iran Regime collapse
इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतन्याहू (Benjamin Netanyahu) यांनी एक खळबळदनक दावा केला आहे. त्यांनी म्हटले आहे की, इराणची कमांड अँड कंट्रोल यंत्रणा पूर्णपणे उद्ध्वस्त झाली आहे. इस्रायलने केलेल्या हल्ल्यात आतापर्यंत सर्वोच्च नेत्यासह अनेक सरकारी, लष्करी वरिष्ठ अधिकारी मारले गेले आहेत. यामुळे इराणला आता कोणताही बॉस उरलेला नाही. नेतन्याहूंच्या या दाव्यामुळे मोठी खळबळ उडाली आहे.
युद्धाच्या सुरुवारतीला सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनेई (Ayatollah Ali Khamenei) यांचा मृत्यू झाला होता. यानंतर शक्तिशाली सुरक्षा अधिकारी अली लारीजानी यांचीही हत्या करण्यात आली. तसेच इराणचे सर्वोच्च नेते म्हणून घोषित करण्यात आलेले मोजतबा खामेनेई देखील अद्याप सार्वजनिकरित्या दिसलेले नाहीत. दावा केला जात आहे की, त्यांचाही त्यांच्या वडिलांप्रमाणे युद्धाच्या सुरुवातीच्या हल्ल्यांतच मृत्यू झाला आहे. किंवा ते सध्या गंभीर जखमी असण्याची शक्यता आहे. परंतु अमेरिका-इस्रायलच्या मते इराणमध्ये आता कोणताही बॉस उरलेला नाही.
इराण(Iran) ची सत्ता सध्या रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्सच्या हाती असल्याचे दिसत आहे. तज्ज्ञांच्या मते, मोजतबा खामेनेई यांच्याकडे त्यांच्या वडिलांप्रमाणे कोणतेही नैतिक किंवा धार्मिक अधिकार नाहीत. यामुळे लष्करी जनरलच पडद्यामागून देश चालवत आहे. इंटरनॅशन क्राइसिस ग्रुपने दावा केला आहे की, इराणचे सत्ता आता लष्कराच्या हाती आहे.
इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अराघची यांनी दिलेल्या संकेतानुसार, देशात सध्या लष्करी तुकड्या केंद्र सरकारच्या आदेशची वाट न पाहता स्वत:हून निर्णय घेत आहे. नेतन्याहू यांनी याला अराजकतेची स्थिती संबोधले असून इराणचे कमांड स्ट्रक्चर फेल झाल्याचा दावा केला आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, इराणने गेल्या अनेक दशकांपासून ‘मल्टीपल लेयर्स’ असलेले नेतृत्व तयार केले आहे. यामुळे शासन इतक्या सहजपणे कोशळण्याची शक्यता कमी आहे. पण इतक्या मोठ्या प्रमाणावर वरिष्ठ नेत्यांचा अंतामुळे देशात दीर्घकाळ राजकीय अराजकता राहू शकते.
Ans: अयातुल्ला अली खामेनेई यांच्या मृत्यूनंतर त्यांचा मुलगा मोजतबा खामेनेई यांची अधिकृतपणे सर्वोच्च नेता म्हणून नियुक्त करण्यात आली होती. परंतु सध्या मोजतबा खामेनेई सार्वजनिकरित्या समोर न आल्याने त्यांच्या मृत्यूची अटकळ बांधली जात आहे. नेतन्याहूंच्या मते सध्या इराणची सत्ता इस्लामिक रिव्होल्यूशमरी गार्ड कॉर्प्स म्हणजेच लष्कराच्या हाती आहे.
Ans: नेतन्याहू यांच्या मते, सततच्या हल्ल्यांमुळे इराणचे सैन्य आणि त्यांच्या नेतृत्त्वाचा संपर्क तुटला आहे. अनेक युनिट्स स्वतंत्रपणे निर्णय घेत आहेत. हे युनिट्स इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड्स कॉर्प्सचे असून सत्ता आता लष्कराच्या हाती आहे. यामुळे इराणचे कमांड स्ट्रक्चर फेल झाल्याचा दावा त्यांनी केला आहे.
Ans: तज्ज्ञांच्या मते, सध्या इराणमध्ये शासन कोसळण्याची शक्यता कमी आहे, परंतु कोणतेही बहुपातळी नेतृत्व नसल्याने इराणमध्ये लष्कराचा प्रभाव वाढत आहे. यामुळे शासन कोसळू शकते.