Strait of Hormuz News : होर्मूझवर इराणची पकड आणखी मजबूत! ओमानसोबत नवा शिपिंग रूट ठरला; अमेरिकेची चिंता वाढली

Strait of Hormuz News : होर्मूझ सामुद्रधुनी इराण आणि ओमानच्या संयुक्त मालकीची झालेली नाही. दोन्ही देशांनी जहाजांच्या वाहतुकीसाठी नवीन शिपिंग रूट आणि व्यवस्थापन यंत्रणेवर सहमती दर्शवली आहे. त्यामुळे होर्मूझमधील जहाजवाहतुकीवर इराणचा प्रभाव वाढण्याची शक्यता आहे .

• नेमकं काय झालं ?
• शिपिंग रूटचा नकाशा ठरला आहे .
• याचा अर्थ होर्मूझ इराण ओमान च्या मालकीचा पूर्णपणे झाला नाही
• इराणला मोठा प्रभाव हवा आहे
• अमेरिकेचा याला विरोध आहे

Strait of Hormuz News : युद्ध सुरु झाल्यापासून इराणने होर्मूझ ला बंद केले आहे . जगातील २० टक्के तेलवाहतूक तसेच गॅस वाहतूक आणि आणखीही बरीच जहाज वाहतूक या सामुद्रधुनीतून होत असते . होर्मूझ हा ओमान आणि इराणच्या मधला सागरी वाहतूक भाग असल्याने यावर दोन्ही राष्ट्रांचे अधिपत्य राहत आलेले आहे . त्यामुळे फक्त इराण कडेच याची मालकी जाणे हे शास्वत होत नाही . यासाठी इराण आणि ओमान या दोन्ही देशांनी एकत्र येऊन सामंजस्य करार करण्यासाठी पुढाकार घेतला आणि त्याची आज घोषणा केली . या घोषणेमुळे निश्चितच जगातील काही देश सुटकेचा श्वास घेतील तर काही देश चिंतीत होतील . आता यावर जगातून काय प्रतिक्रिया उमटते यावर लक्ष लागून राहिले आहे .

नेमकं काय झालं ?

होर्मूझ मधून व्यापारी जहाजांना सुरक्षित मार्ग देण्यासाठी दोन्ही देशांमध्ये तांत्रिक आणि राजनैतिक चर्चा सुरु आहेत . कारण जेवढं होर्मूझ बंद ठेवणे हे जगाला परवडणारे नाही तेवढेच ते बंद असणे हे इराण आणि ओमानला सुद्धा तोट्याचे आहे . असे जाणकारांचे मत आहे . म्हणून हा मार्ग निवडत असल्याचे कळत आहे .

India-Israel: भारताच्या स्वातंत्र्यदिनानिमित्त इस्रायलचा खास नजराणा; जेरुसलेममधील ऐतिहासिक ‘Chords Bridge’वर तिरंग्याची रोषणाई

शिपिंग रूटचा नकाशा ठरला आहे

इराणच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने १६ ऑगस्टला सांगितले आहे कि , इराण आणि ओमान मध्ये जहाजांच्या वाहतुकीसाठी एक नकाशा निश्चित झाला आहे . आणि याच मार्गाने येणाऱ्या प्रत्येक जहाजाला जावे लागणार आहे . कारण हाच मार्ग प्रवासासाठी उचित असेल .

याचा अर्थ होर्मूझ इराण ओमान च्या मालकीचा पूर्णपणे झाला नाही

होर्मूझ हा काही प्रत्यक्षात कोणत्याही एका देशाची मालमत्ता नाही , ही गोष्ट खरी आहे कि होर्मूझ काही अरुंद भाग हा ओमान आणि इराणच्या प्रादेशिक समुद्र हद्दीतून जातो . त्यामुळे त्यांचे त्यावर नियंत्रण मिळवण्याची इच्छा स्वाभाविक आहे . पण म्हणून होर्मूझ इराण किंवा ओमानच्या मालकीचा पूर्णपणे नाही .

Gulf Crisis: इराण युद्धामुळे आखाती देश अमेरिकेवर का संतापले? ‘मक्का संरक्षण करारा’ने बदलली मध्य पूर्वेची भू-राजकीय समीकरणे

इराणला मोठा प्रभाव हवा आहे

तेहरान ने यापूर्वी ही होर्मूझ मधील हालचाली या नियंत्रणात ठेवण्याची भूमिका घेतली आहे . तसेच इराणी अधिकार्यांनी होर्मूझवर आपले पूर्णपणे नियंत्रण असल्याचा दावा सुद्धा केला आहे . कारण इराण ला हे चांगलेच माहिती आहे कि अमेरिकेवर आपण थेट हल्ला तर करू शकत नाही .कारण भौगोलिक दृष्ट्या अमेरिका हा इराणच्या मिसाईल्स पासून खूप लांब आहे , त्यासाठी अमेरिकेवर दबाव आणण्यासाठी तसेच आखाती देशांना सुद्धा नियंत्रणात ठेवण्यासाठी होर्मूझवर इराणचा कंट्रोल असणे गरजेचे आहे .

अमेरिकेचा याला विरोध आहे

साहजिकच अमेरिकेला यावर आक्षेप हा असणारच आहे , कारण अमेरिकेला जगातल्या सगळ्या महत्वाचा संसाधनांवर , तेलावर , आणि इतर विवीध भूभागावर त्यांचा कंट्रोल हवा आहे . तसे केले तरच ते त्यांचा डॉलर टिकवू शकतील आणि त्या डॉलर मधून आपली महासत्ता . म्हणून अमेरिकेला होर्मूझवर कोना देशांचं नियंत्रण असणे हे कधीही परवडणारे नाही .