will benjamin netanyahu be arrested in new york mayor zohran mamdani legal plan icc warrant
आंतरराष्ट्रीय राजकीय पटलावरून एक अत्यंत खळबळजनक आणि वादळी बातमी समोर येत आहे. न्यूयॉर्क शहराचे नवे महापौर झोहरान ममदानी यांनी थेट इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतान्याहू (benjamin netanyahu) यांना ‘युद्ध गुन्हेगार’ (War Criminal) संबोधित करत, त्यांच्या संभाव्य अटकेसाठी कायदेशीर पर्यायांचा शोध सुरू केला आहे. आगामी सप्टेंबर महिन्यात न्यूयॉर्क येथे होणाऱ्या संयुक्त राष्ट्रांच्या महासभेसाठी (UN General Assembly) नेतान्याहू अमेरिकेत येण्याची शक्यता आहे. मात्र, ते न्यूयॉर्कच्या भूमीवर पाऊल ठेवताच त्यांना अटक केली जाऊ शकते का, या प्रश्नाने आता जागतिक राजकारणात प्रचंड खळबळ उडवून दिली आहे.
महापौर झोहरान ममदानी यांनी नुकत्याच दिलेल्या एका मुलाखतीत स्पष्ट केले की, आंतरराष्ट्रीय गुन्हेगारी न्यायालयाने (ICC) २०२४ मध्ये गाझा युद्धातील मानवाधिकार उल्लंघनाबद्दल नेतान्याहू यांच्याविरुद्ध अटक वॉरंट जारी केले आहे. ममदानी यांच्या मते, न्यूयॉर्क हे एक जागतिक शहर असल्याने, मानवाधिकारांचे रक्षण करणे आणि आंतरराष्ट्रीय कायद्यांचा आदर करणे ही शहराची जबाबदारी आहे. त्यांनी उघड केले की, न्यूयॉर्क पोलीस दलाला (NYPD) नेतान्याहू यांच्या अटकेचे आदेश देण्याबाबत ते शहराच्या मुख्य कायदेशीर विभागाशी (Law Department) अत्यंत गंभीर चर्चा करत आहेत.
हा संपूर्ण विषय अत्यंत गुंतागुंतीचा आणि आंतरराष्ट्रीय कायद्यांशी जोडलेला आहे. महापौर ममदानी यांनी हे स्पष्ट केले आहे की, ते कोणताही वैयक्तिक आकस किंवा राजकीय अजेंडा चालवत नसून, आंतरराष्ट्रीय न्यायालयाच्या आदेशांचे पालन करण्याच्या शक्यतेवर काम करत आहेत. “नेतान्याहू यांचे खरे स्थान द हेग (The Hague – जिथे आंतरराष्ट्रीय न्यायालय आहे) येथे असायला हवे,” असे खळबळजनक वक्तव्य ममदानी यांनी केले आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War: अघटित घडणार! इस्रायलमध्ये अमेरिकेच्या 60 हून अधिक युद्धनौका, विमानांचा खडा पहारा; रडारवर 3 मोठी अणू ठिकाणे
परंतु, ही कारवाई करणे तितके सोपे नाही. अमेरिकेच्या फेडरल (केंद्रीय) कायद्यांनुसार परदेशी राष्ट्रप्रमुखांना राजनैतिक संरक्षण (Diplomatic Immunity) प्राप्त असते, ज्यामुळे स्थानिक पोलीस प्रशासन त्यांना थेट अटक करू शकत नाही. कायदेतज्ञांच्या मते, अमेरिकेने आयसीसी (ICC) च्या करारावर स्वाक्षरी केलेली नसल्याने, स्थानिक पातळीवर हे वॉरंट लागू करणे कायदेशीरदृष्ट्या कठीण आहे. ममदानी यांनीही याची कबुली दिली असून, ते स्वतः कायदा हातात घेणार नसून केवळ सध्याच्या कायदेशीर चौकटीत काय अधिकार आहेत, याची चाचपणी करत आहेत.
ममदानी यांच्या या पवित्र्यानंतर इस्रायली गोटातून आणि अमेरिकेच्या केंद्रीय स्तरातून तीव्र प्रतिक्रिया उमटल्या आहेत. संयुक्त राष्ट्रांतील इस्रायलचे राजदूत डॅनी डॅनन यांनी याला निव्वळ एक ‘राजकीय स्टंट’ आणि प्रसिद्धी मिळवण्याचा प्रयत्न म्हटले आहे. नेतान्याहू कोणत्याही भीतीशिवाय न्यूयॉर्कमध्ये येतील, महासभेला संबोधित करतील आणि इस्रायलची बाजू जगासमोर ताकदीने मांडतील, असा विश्वास इस्रायलने व्यक्त केला आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War: इराणसमोर महासत्ता हतबल! जॉर्डनसह 5 देशांतील अमेरिकन एअरबेस उडवले; ‘पॅट्रियट’ सिस्टीम फेल, 13 सैनिक जखमी
दुसरीकडे, वॉशिंग्टनमध्ये ट्रम्प प्रशासनाने यापूर्वीच आंतरराष्ट्रीय न्यायालयाच्या (ICC) अशा पावलांचा निषेध केला असून, आयसीसीच्या अधिकाऱ्यांवर निर्बंध लादले आहेत. त्यामुळे न्यूयॉर्कचे महापौर विरुद्ध अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष आणि इस्रायल सरकार असा एक मोठा अंतर्गत राजनैतिक संघर्ष निर्माण झाला आहे. नेतान्याहू यांच्या गाझा आणि इराण धोरणांवरून आधीच जागतिक स्तरावर दबाव वाढत असताना, आता न्यूयॉर्कच्या महापौरांनी घेतलेल्या या आक्रमक भूमिकेमुळे इस्रायली नेतृत्वाच्या भावी आंतरराष्ट्रीय दौऱ्यांवर मोठ्या अडचणी निर्माण होऊ शकतात.
.png "Videos"){kind=small}
