IGNOU PhD Admission 2026: इग्नूमध्ये ३६ विषयांसाठी पीएचडी प्रवेश प्रक्रिया सुरू; या’ विद्यार्थ्यांना थेट मुलाखतीची सुवर्णसंधी!

IGNOU PhD Application Form 2026: इंदिरा गांधी राष्ट्रीय मुक्त विद्यापीठात ३६ विषयांसाठी पीएचडी प्रवेश सुरू. ऑनलाईन अर्ज प्रक्रिया, फी आणि महत्त्वाच्या तारखा सविस्तर.

IGNOU PhD: इंदिरा गांधी राष्ट्रीय मुक्त विद्यापीठाने (IGNOU) जुलै २०२६ च्या सत्रासाठी पीएचडी (PhD) अभ्यासक्रमांची प्रवेश प्रक्रिया अधिकृतपणे सुरू केली आहे. इच्छुक आणि पात्र उमेदवार १० जून ते १ जुलै २०२६ या कालावधीत ऑनलाईन पद्धतीने अर्ज करू शकतात. विद्यापीठाने आपल्या अधिकृत प्रवेश पोर्टलवर अर्ज प्रक्रिया खुली केली असून, विद्यार्थ्यांनी विहित मुदतीत आपले अर्ज सादर करणे आवश्यक आहे.

इग्नू या सत्रात एकूण ३६ विषयांमध्ये पीएचडी प्रवेशाची संधी देत आहे. यामध्ये मानसशास्त्र (Psychology), मानववंशशास्त्र (Anthropology), राज्यशास्त्र (Political Science), लोकप्रशासन (Public Administration), बायोकेमिस्ट्री (Biochemistry), रसायनशास्त्र (Chemistry) यांसह अनेक महत्त्वाच्या विषयांचा समावेश आहे. या कोर्सेसच्या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना विविध क्षेत्रांत संशोधन (Research) करण्याची संधी मिळणार आहे.

विद्यापीठाने स्पष्ट केले आहे की, ही प्रवेश प्रक्रिया विद्यापीठ अनुदान आयोगाच्या (UGC) २०२२ च्या नियमांनुसार आयोजित केली जाईल. या अंतर्गत उमेदवारांना वेगवेगळ्या श्रेणींनुसार प्रवेश मिळवता येईल.

‘या’ ४ श्रेणींनुसार करता येईल अर्ज

पीएचडी प्रवेशासाठी उमेदवार चार वेगवेगळ्या कॅटेगरीमध्ये अर्ज करू शकतात:
१. यूजीसी-नेट (UGC-NET) उत्तीर्ण आणि जेआरएफ (JRF) प्राप्त उमेदवार.
२. असिस्टंट प्रोफेसर आणि पीएचडी प्रवेशासाठी पात्र असलेले यूजीसी-नेट उमेदवार.
३. केवळ पीएचडी प्रवेशासाठी पात्र असणारे यूजीसी-नेट उमेदवार.
४. विद्यापीठ पातळीवर होणाऱ्या प्रवेश परीक्षेच्या (Entrance Exam) माध्यमातून अर्ज करणारे उमेदवार.

कोणाला मिळणार थेट मुलाखतीची (Direct Interview) संधी?

इग्नूच्या नियमांनुसार, सर्व उमेदवारांना प्रवेश प्रक्रियेचा भाग म्हणून मुलाखत किंवा ‘व्हायव्हा-व्हॉसी’ (Viva-Voce) देणे अनिवार्य असेल. मात्र, ज्या उमेदवारांनी आधीच जेआरएफ (JRF) किंवा यूजीसी-नेट (UGC-NET) परीक्षा उत्तीर्ण केली आहे, त्यांना विद्यापीठाची लेखी प्रवेश परीक्षा देण्याची गरज नाही. अशा उमेदवारांना थेट मुलाखतीच्या टप्प्यासाठी शॉर्टलिस्ट केले जाईल.

CBSE 12th Re-evaluation Result: तब्बल ३.८ लाख उत्तरपत्रिकांची होणार तपासणी; ‘या’ दिवशी लागणार १२ वीचा सुधारित निकाल!

विद्यापीठाने दिलेल्या माहितीनुसार, हा पीएचडी कार्यक्रम फुल-टाइम (Full-Time) आणि पार्ट-टाइम (Part-Time) दोन्ही स्वरूपात उपलब्ध असेल. यामुळे नोकरी करणारे किंवा इतर कामांत व्यस्त असणाऱ्या उमेदवारांनाही त्यांचे संशोधन कार्य पूर्ण करता येईल.

‘कोर्स वर्क’ आणि उपस्थितीचे नियम

निवड झालेल्या उमेदवारांना इग्नूच्या (IGNOU) नवी दिल्ली येथील मुख्य मुख्यालयात जाऊन निर्धारित ‘कोर्स वर्क’ (Course Work) पूर्ण करावे लागेल. विद्यापीठाने हे देखील स्पष्ट केले आहे की, संशोधक विद्यार्थ्यांना कोर्स वर्क दरम्यान किमान ८० टक्के उपस्थिती (Attendance) राखणे बंधनकारक असेल. आवश्यक उपस्थिती पूर्ण न करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना पुढील प्रक्रियेत अडचणींचा सामना करावा लागू शकतो.

NDA Cadets Salary Details: एनडीए ट्रेनिंग दरम्यान कॅडेट्सना किती पगार मिळतो? पहा एका क्लिकवर…

अर्ज कसा आणि किती फी भरावी लागेल?

ही संपूर्ण प्रक्रिया ऑनलाईन पद्धतीने राबवली जात आहे. उमेदवारांना सर्वप्रथम इग्नूच्या प्रवेश पोर्टलवर जाऊन नोंदणी (Registration) करावी लागेल. त्यानंतर अर्ज भरणे, आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करणे आणि २,००० रुपये अर्ज शुल्क भरणे आवश्यक आहे.