शनिवार, 7 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य - Social Media
यूपीएससी सिव्हिल सर्व्हिसेस परीक्षा ही देशातील सर्वात कठीण परीक्षांपैकी एक मानली जाते. या परीक्षेची तयारी करताना बहुतांश उमेदवारांच्या मनात एकच प्रश्न असतो, यश मिळवण्यासाठी कोचिंग आवश्यक आहे का? या प्रश्नाचे उत्तर देणारी प्रेरणादायी कथा म्हणजे विशाल सारस्वत यांची. त्यांनी कोणतेही कोचिंग न घेता स्वतःच्या अभ्यासाच्या जोरावर दुसऱ्या प्रयत्नात ५९१ वा क्रमांक मिळवत यश संपादन केले.
उत्तर प्रदेशातील मथुरा जिल्ह्यातील विशाल यांनी पदव्युत्तर शिक्षण पूर्ण केल्यानंतर यूपीएससीची तयारी करण्याचा निर्णय घेतला. सुरुवातीलाच त्यांनी स्वतःच्या क्षमतांचे बारकाईने मूल्यांकन केले. आपली ताकद आणि कमकुवतपणा ओळखून त्यांनी त्यानुसार अभ्यासाची स्पष्ट रणनीती तयार केली. त्यांच्या मते, योग्य नियोजन हेच यशाचे पहिले पाऊल आहे.
विशाल यांनी अभ्यासक्रमावर आधारित निवडक पुस्तके निवडली आणि त्यावरच लक्ष केंद्रित केले. त्यांनी एक ठोस वेळापत्रक तयार करून त्याचे काटेकोर पालन केले. इंटरनेटचा योग्य वापर करून त्यांनी विविध विषयांची सखोल माहिती मिळवली. त्यांचे म्हणणे आहे की, जर उमेदवाराकडे योग्य मार्गदर्शन आणि साधने असतील, तर कोचिंगशिवायही तयारी करणे शक्य आहे. मात्र, आवश्यक असल्यास कोचिंग घेण्यात काहीच गैर नाही.
यूपीएससीसारख्या कठीण परीक्षेसाठी मानसिक तयारीही तितकीच महत्त्वाची असल्याचे विशाल सांगतात. तयारीच्या काळात अनेक अडचणी येतात, पण त्यावेळी खचून न जाता सातत्य ठेवणे गरजेचे आहे. त्यांनी मूलभूत संकल्पना स्पष्ट करण्यासाठी एनसीईआरटी पुस्तकांचा आधार घेतला आणि नियमित पुनरावृत्तीवर भर दिला. याशिवाय, उत्तर लेखनाचा सराव आणि सकारात्मक दृष्टिकोन या दोन गोष्टी त्यांच्या यशामागील महत्त्वाचे घटक ठरले. कठोर परिश्रम, योग्य रणनीती आणि आत्मविश्वास यांच्या जोरावर विशाल यांनी आपले ध्येय गाठले. त्यांची ही कथा अनेक यूपीएससी इच्छुकांसाठी प्रेरणादायी ठरत आहे.
