बुधवार, 11 नोव्हेंबर 2026
भारतातील 'या' भागात फक्त 2 जण दहावी पास (फोटो सौजन्य-सोशल मीडिया)
भारतातील या संपूर्ण गावात फक्त दोनच लोक आहेत ज्यांनी दहावीपर्यंत शिक्षण पूर्ण केले आहे. हर्का हे असे गाव आहे जिथे स्वातंत्र्याच्या 78 वर्षातही कोणीही सरकारी नोकरी घेतली नाही. बिहारमधील एका गावाची गोष्ट सांगणार आहोत, जिथे प्रत्येक व्यक्ती रोजंदारी मजूर आहे. विचार करण्यासारखी गोष्ट म्हणजे स्वातंत्र्यानंतर आजपर्यंत या गावातील एकाही व्यक्तीने सरकारी नोकरी केलेली नाही. तर उच्च शिक्षणाच्या नावाखाली संपूर्ण गावात फक्त 2 लोक दहावी उत्तीर्ण आहेत. गंमत म्हणजे ऊस लागवडीचा सर्वात मोठा पट्टा असूनही या गावात एकाही व्यक्तीकडे जमिनीचा तुकडाही नाही.
घराच्या नावाखाली डोकं लपवायला जागाच असल्याचं गावकऱ्यांचं म्हणणं आहे की, गावातील पुरुषांसोबतच महिलांनाही रोजंदारीवर काम करावे लागत आहे. आजपर्यंत गावात कुणालाही सरकारी नोकरी मिळालेली नाही. हे गाव पश्चिम चंपारण जिल्ह्यातील बगहा 02 ब्लॉक अंतर्गत येते, गावाचे नाव “हरका” आहे, ज्याची लोकसंख्या सुमारे 800 आहे.
गावातील रहिवासी राजकुमार साहनी सांगतात की, संपूर्ण गावात फक्त दोनच लोक आहेत, ज्यांनी दहावीपर्यंत शिक्षण पूर्ण केले आहे. साहनी यांच्या म्हणण्यानुसार, हर्का हे असे गाव आहे जिथे स्वातंत्र्याच्या 78 वर्षातही कोणीही सरकारी नोकरी घेतली नाही. परिस्थिती इतकी दयनीय आहे की, तरुणांपासून ते वृद्ध आणि महिलांपर्यंत सर्वजण मजुरीचे काम करून कुटुंब चालवतात. या गावात एकही सरकारी शाळा नाही. स्वातंत्र्याच्या 78 वर्षानंतरही याठिकाणी एकही शाळा किंवा पंचायतीची इमारत बांधलेली नाही. गावापासून सुमारे 03 किलोमीटर अंतरावर एक सरकारी शाळा आहे. त्यामुळे साधनसंपत्तीच्या तीव्र अभावामुळे एकही मूल तेथे शिक्षणासाठी जाऊ शकत नाही. आश्चर्याची गोष्ट म्हणजे हा ट्रेंड पिढ्यानपिढ्या चालत आला आहे.
आश्चर्याची बाब म्हणजे येथील जनतेला शासनाच्या कोणत्याही योजनेची माहिती नाही, अशा स्थितीत येथील लोकांचा विचारही करता येत नाही. तरुण, स्त्रिया आणि वृद्ध सर्वजण मजूर म्हणून काम करतात. राजकुमार सहानी हा त्यांचा मुलगा, जो गावातील दुसऱ्या क्रमांकाचा तरुण आहे. घरची दयनीय अवस्था पाहून राजकुमारनेही दहावी पूर्ण केल्यानंतर तात्पुरत्या खासगी नोकरीत रुजू होण्याचा निर्णय घेतला. लीलावती गावाबाहेरील इतर लोकांच्या घरीही सफाई कामगार म्हणून काम करते हे लक्षात घेण्यासारखे आहे. गावातील प्रत्येक कुटुंबाची अशीच कहाणी आहे.
