मंगळवार, 10 नोव्हेंबर 2026
लडाखमध्ये भूकंप (फोटो सौजन्य - iStock)
चीनमध्ये भूकंपाचे धक्के जाणवले
लेह व्यतिरिक्त, काल रात्री उशिरा भारताच्या शेजारील देश चीनमध्येही भूकंपाचे धक्के जाणवले. शिनजियांगमध्ये ४.४ रिश्टर स्केलचा भूकंप नोंदला गेला. राष्ट्रीय भूकंपशास्त्र केंद्राने एका निवेदनात म्हटले आहे की, शिनजियांगमध्ये ४.४ रिश्टर स्केलचा भूकंप झाला. एनसीएसच्या मते, या भूकंपाचे केंद्र देखील १० किमी खोलीवर होते. सध्या, या भूकंपामुळे कोणतेही नुकसान झालेले नाही. तथापि, उथळ भूकंप सामान्यतः अधिक धोकादायक असतात. कारण उथळ भूकंपातून येणाऱ्या भूकंपाच्या लाटांना पृष्ठभागावर पोहोचण्यासाठी कमी अंतर असते, ज्यामुळे जमिनीचे हादरे जास्त होतात.
भूकंप का होतात?
अलीकडेच, देश आणि जगभरातील अनेक भागात भूकंपांचे प्रमाण वाढले आहे. आपल्या पृथ्वीवर सात टेक्टोनिक प्लेट्स आहेत. या प्लेट्स त्यांच्या स्थानांवर सतत फिरतात. तथापि, कधीकधी त्या एकमेकांशी टक्कर घेतात किंवा घर्षण अनुभवतात. यामुळेच पृथ्वीवर भूकंप होतात. सामान्य लोकांना सर्वाधिक नुकसान होते. भूकंपांमुळे घरे कोसळतात आणि हजारो लोकांचा मृत्यू होतो.
भूकंपाच्या तीव्र धक्क्यांनी हादरले तुर्की; रिश्टर स्केलवर 6.1 नोंदवली गेली तीव्रता…
भारतात भूकंप क्षेत्र कोणते आहेत?
भूगर्भशास्त्रज्ञांच्या मते, भारताच्या एकूण भूभागापैकी सुमारे ५९% भूभाग भूकंपप्रवण मानला जातो. शास्त्रज्ञांनी भारताच्या भूकंप क्षेत्रांना चार भागात विभागले आहे: झोन २, झोन ३, झोन ४ आणि झोन ५. झोन ५ मधील क्षेत्रे सर्वात असुरक्षित मानली जातात, तर झोन २ कमी असुरक्षित मानली जातात. आपल्या देशाची राजधानी दिल्ली झोन ४ मध्ये येते. येथे ७ पेक्षा जास्त तीव्रतेचे भूकंप येऊ शकतात, ज्यामुळे लक्षणीय विनाश होऊ शकतो. हिमालयीन प्रदेश आणि काही इतर फॉल्ट लाइन्स (जसे की कच्छ, ईशान्य भारत) मुळे भारतात भूकंपाचा धोका जास्त आहे, कारण भारतीय प्लेट युरेशियन प्लेटशी आदळते.
रिश्टर स्केलवर भूकंपाची तीव्रता
भूकंपाची तीव्रता रिश्टर स्केल वापरून मोजली जाते. रिश्टर स्केलवर ४ ते ४.९ तीव्रतेच्या भूकंपामुळे घरातील वस्तू त्यांच्या जागेवरून खाली पडू शकतात. ५ ते ५.९ तीव्रतेच्या भूकंपामुळे जड वस्तू आणि फर्निचर हलू शकते. ६ ते ६.९ तीव्रतेच्या भूकंपामुळे इमारतीच्या पायाला भेगा पडू शकतात. ७ ते ७.९ तीव्रतेच्या भूकंपामुळे इमारती कोसळू शकतात. ८ ते ८.९ तीव्रतेच्या भूकंपामुळे त्सुनामी येऊ शकते आणि जास्त विनाश होऊ शकतो. ९ किंवा त्याहून अधिक तीव्रतेच्या भूकंपामुळे सर्वात जास्त विनाश होतो.
Ans: लेह आणि लडाख दोन्ही भूकंपीय क्षेत्र-IV मध्ये आहेत, म्हणजेच भूकंपाच्या बाबतीत ते खूप जास्त धोकादायक आहेत. भूगर्भीयदृष्ट्या सक्रिय हिमालयीन प्रदेशात असल्याने, लेह आणि लडाखमध्ये वारंवार भूकंप होतात.
Ans: ५ जुलै २०१९ रोजी स्थानिक वेळेनुसार रात्री ८:२० वाजता दक्षिण कॅलिफोर्नियामध्ये ७.१ रिश्टर स्केलचा भूकंप झाला
Ans: तुम्हाला कोणत्या पैलूची सर्वात जास्त काळजी वाटते यावर अधिक तपशीलवार प्रतिसाद अवलंबून असेल. जर तुम्ही काही सुरक्षितता उपायांची काळजी घेतली तर लेह लडाख प्रवासासाठी पूर्णपणे सुरक्षित आहे. वर उल्लेख केलेल्या खबरदारीचे पालन करा आणि आजच तुमच्या सुट्टीचे नियोजन करा. हा तुमच्या आयुष्यातील सर्वात अतुलनीय अनुभवांपैकी एक असेल
