रविवार, 15 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य - Social Media
बुलढाणा तालुक्यातील सव येथील विवेकानंद कनिष्ठ महाविद्यालयाने शालेय शिक्षण विभागाच्या पोषण आहारांतर्गत राबविण्यात आलेल्या परसबाग स्पर्धेत प्रथम क्रमांक पटकावत उल्लेखनीय यश संपादन केले आहे. विद्यार्थ्यांना सकस आणि ताज्या भाजीपाल्याचा आहार मिळावा या उद्देशाने सुरू करण्यात आलेल्या या उपक्रमात शाळेने सेंद्रिय पद्धतीने भाजीपाला पिकवून आदर्श निर्माण केला आहे. या यशामुळे शाळेचे तसेच गावाचे नाव तालुकास्तरावर उजळले आहे.
महाराष्ट्र शासनाच्या शालेय शिक्षण विभागामार्फत पोषण आहार योजनेअंतर्गत परसबाग स्पर्धा अभियान राबविण्यात येत आहे. या उपक्रमाचा मुख्य उद्देश विद्यार्थ्यांना रासायनिक घटकांपासून मुक्त, ताज्या आणि पोषक भाजीपाल्याचा पुरवठा करणे हा आहे. शाळांमध्येच परसबाग तयार करून त्यामध्ये विविध प्रकारच्या भाज्यांची लागवड करण्यास प्रोत्साहन दिले जाते. त्यामुळे विद्यार्थ्यांना पोषणमूल्यांनी समृद्ध अन्न मिळण्यास मदत होते, तसेच शेतीविषयक प्राथमिक ज्ञानही मिळते.
विवेकानंद कनिष्ठ महाविद्यालयाने या स्पर्धेसाठी विशेष तयारी करत परसबागेत तब्बल १५ प्रकारच्या भाजीपाल्याची लागवड केली. यात पालक, मेथी, टोमॅटो, वांगी, मिरची अशा विविध भाज्यांचा समावेश आहे. या भाज्यांमधून तयार होणारा ताजा आहार विद्यार्थ्यांच्या दैनंदिन पोषण आहारात समाविष्ट केला जात आहे. त्यामुळे विद्यार्थ्यांच्या आरोग्यात सकारात्मक बदल दिसून येत असून त्यांना आवश्यक जीवनसत्त्वे नैसर्गिक पद्धतीने मिळत आहेत. या यशामागे शाळेचे प्राचार्य पुरुषोत्तम पडोळ, शिक्षक, शिक्षकेत्तर कर्मचारी तसेच गावकऱ्यांचा मोठा सहभाग राहिला आहे. सर्वांनी मिळून परसबागेची देखभाल, पाणीपुरवठा, खत व्यवस्थापन यासाठी सातत्याने मेहनत घेतली. संस्थाध्यक्ष योगेंद्र गोडे यांचे मार्गदर्शन आणि केंद्रप्रमुख वाघ यांच्या वेळोवेळी भेटीमुळे शाळेला योग्य दिशा मिळाली, असे शिक्षकांनी सांगितले.
परसबाग स्पर्धेमुळे शाळांमध्ये आरोग्यदायी स्पर्धा निर्माण झाली आहे. प्रत्येक शाळा अधिक सुंदर आणि समृद्ध बाग तयार करण्यासाठी प्रयत्न करत असल्याने या उपक्रमाचे सकारात्मक परिणाम दिसून येत आहेत. विद्यार्थ्यांना केवळ पुस्तकांपुरते शिक्षण न राहता प्रत्यक्ष अनुभवातून शिकण्याची संधी मिळत आहे. एकूणच, परसबाग उपक्रमामुळे पोषण आहार अधिक गुणवत्तापूर्ण होत असून विद्यार्थ्यांच्या आरोग्यवृद्धीसाठी हा उपक्रम अत्यंत उपयुक्त ठरत आहे. विवेकानंद कनिष्ठ महाविद्यालयाने मिळवलेले हे यश इतर शाळांसाठी प्रेरणादायी ठरत असून, अशा उपक्रमांमुळे शिक्षणासोबतच आरोग्याचा पाया अधिक मजबूत होत आहे.
