शनिवार, 14 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य- pinterest
हिंदू धर्मात अनेक देवी-देवतांचा उल्लेख आहे. प्रत्येकाची त्यांच्या स्वभावानुसार आणि कर्मानुसार त्यांची पूजा करण्याची पद्धत वेगळी असते. ज्याप्रमाणे प्रत्येक व्यक्तीच्या आवडीनिवडी वेगळ्या असतात, त्याचप्रमाणे देव-देवतांच्या आवडीनिवडीही वेगळ्या असतात. जर देवतांना त्यांच्या आवडीनुसार वस्तू अर्पण केल्यास आपल्या सर्व इच्छा पूर्ण होतात, अशी मान्यता आहे. अशा परिस्थितीत, जर आपल्याला माहीत असेल की आपण कोणत्या देवाला काय अर्पण करावे आणि कोणाला काय अर्पण करू नये, तर आपण पूजेत कोणतीही चूक करणार नाही.
हिंदू धर्मात, पूजेशी संबंधित अगदी लहान कामांमध्येही संपूर्ण तांदळाचे दाणे आणि सुगंधी फुले वापरली जातात. पण त्यांच्यासाठी योग्य देवता निवडणे खूप महत्त्वाचे आहे. ज्योतिषशास्त्रानुसार, प्रत्येक देव किंवा देवीची स्वतःची आवडती फुले असतात आणि काही फुले अशी असतात जी त्यांना कधीही अर्पण केली जात नाहीत.
तंत्रसार, मंत्रमहोदधी आणि लघु हरितमध्ये असे म्हटले आहे की भगवान विष्णूंना पांढरी फुले सर्वात जास्त आवडतात. दरम्यान, त्याला पितांबर असेही म्हणतात म्हणून त्याला पिवळी फुलेदेखील अर्पण केली जातात. याशिवाय, देवी लक्ष्मीचे आवडते फूल, कमळाचे फूल देखील तिला अर्पण केले जाऊ शकते.
दुर्गा देवीची पूजा करताना ही फुले कधीही वापरू नयेत. आईला मदार, हरसिंगार, बेल आणि तगर अर्पण करू नये. कात्सर्य, नागचंपा आणि बृहती ही फुले देखील निषिद्ध मानली जातात. दुर्गा देवीला कधीही दुर्वा अर्पण केली जात नाही. कमळाव्यतिरिक्त, इतर कोणत्याही फुलाच्या कळ्या अर्पण केल्या जात नाहीत.
प्रत्येक लहान-मोठ्या पूजेत अक्षताचा वापर सर्वाधिक केला जातो. परंतु, भगवान विष्णूच्या पूजेत तो निषिद्ध मानला जातो. भगवान विष्णूला तांदूळ अर्पण करू नये. तसेच, त्याच्या पूजेमध्ये मदार आणि धतुराची फुलेदेखील वापरली जात नाहीत.
मान्यतेनुसार, हनुमानजींना लाल फुले खूप आवडतात. म्हणून, हनुमानजींना लाल गुलाब किंवा लाल झेंडू अर्पण करावे. तसेच कमळाचे फूल किंवा केवडा फुले अर्पण करू नयेत.
भगवान शिवाच्या पूजेमध्ये केतकीच्या फुलांचा वापर करू नये. एका आख्यायिकेनुसार, भगवान शिवाने स्वतः केतकीला शाप दिला आणि तिला त्याच्या उपासनेत सहभागी होण्यापासून रोखले.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तू, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/ बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navrashtra या तथ्यांची पुष्टी करु शकत नाही)
