Marathi Patrakar Din : जाणून घ्या ‘दर्पण’ ला सुरुवात करुन मराठी पत्रकारितेचा पाया रचणाऱ्या महापुरुषाबद्दल

६ जानेवारी महाराष्ट्रात मराठी पत्रकार दिन म्हणून साजरा केला जातो. मराठी पत्रकार बाळशास्त्री जाभेंकर यांनी याची सुरुवात केली होती. त्यांनी १८३२ मध्ये दर्पण या मराठी वृत्तपत्राला सुरुवात करुन पत्रकारितेचा पाया रचला होता.

आज मराठी पत्रकार दिन आहे. महाराष्ट्रात दरवर्षी ६ जानेवारीला हा दिवस साजरा करण्यात येतो. आज मराठी वृत्तपत्राचे जनक म्हणून ओळखले जाणारे आद्य पत्रकार आचार्य बाळशास्त्री जाभेंकर यांचा स्मृतिदिन. यानिमित्त त्यांच्या कामगिरीचा सन्मान करण्यासाठी हा दिवस साजरा केला जातो. आजच्या दिवशी १८३२ मध्ये त्यांनी दर्पण हे वृत्तपत्र सुरु करत मराठी पत्रकारितेचा पाया रचला होता, ज्यामुळे इतिहासात मराठी पत्रकारितेचे नवे पर्व सुरु झाले.

वेळचे आणि वयाचे गणित अगदी चालते बरोबर; राजकीय नेते जुने झाल्यास अनुभव येतो खरोखर

मराठी पत्रकारितेचा मुहूर्तवेढ रोवणारे महापुरुष आचार्य बाळशास्त्री जांभेकर यांचा जन्म ६ जानेवारी १८१२ मध्ये एका सामान्य कुटुंबात झाला होता. त्यांनी आपले शिक्षण गावात पुर्ण केले आणि नंतर मुंबई येथे उच्च शिक्षणासाठी आहे. त्यांचे उच्च शिक्षण बॉम्बे नेटिव्ह एज्युकेशन सोसायटीच्या विद्यालयात पूर्ण झाले आहे. येथेच त्यांना त्यांची विद्वत्ता लक्षात आली. त्यांनी अगदी लहान वयातच प्राध्यापक म्हणून आपल्या करियरची सुरुवात केली. त्यांच्या विचारांनी, कार्यानी समाजात प्रबोधन घडवून आणण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली. आज आपण त्यांच्या आयुष्यातील काही खास गोष्टी जाणून घेऊयात.

बाळशास्त्री जांभेकरांबद्दल काही खास गोष्टी

• १९ च्या दशकात भारतात ब्रिटिश राजवटीची सुरुवात झाली होती. यावेळी बाळशास्त्री हे विद्याभुषित, पंडीत म्हणून ओळखले जायचे.
• १८३४ मध्ये त्यांची एल्फिन्स्टन कॉलेजमध्ये पहिले व्याख्याते म्हणून नियुक्ती झाली होती. त्यांना आपले कार्य करताना समाजातील प्रश्नांबाबत संवेदनशीलता वाटू लागली होती, यातूनच त्यांचे मन पत्रकारितेकडे वळले.
• त्यांनी अवघे २० वर्षाचे असताना दर्पण या वृत्तपत्राची सुरुवात करत संपादकाची महत्त्वाची भूमिका बजावली, ज्यातून त्यांनी समाजप्रबोधनाचे कार्य केले. हे वृत्तपत्र जवळपास साडे आठ वर्ष चालले. १८४० मध्ये याचा शेवटचा अंक प्रसिद्ध झाला होता.
• त्यांनी दिग्दर्शन  या मराठी मासिकाचीही १८४० मध्ये सुरुवात केली होती.
• त्यांनी जातिभेद,स्त्रीदास्य, अस्पृश्यता, बालविवाह यांसारख्या अन्यायाविरोधी विषयांवर निर्भीडपणे लेखन केले आहे. त्यांच्या लिखानामुळेच आणि कार्यामुळे त्यांना समाजसुधारक ही पदवी मिळाली.
• त्यांना मराठी, संस्कृत, बंगाली, गुजराती, कानडी, तेलगू, फारसी, फ्रेंच, लॅटिन आणि ग्रीक या भाषांचे ज्ञान होते. तसेच त्यांनी गणित, भूगोल, विज्ञान आणि इतिहासात देखील प्रभुत्व मिळवले होते.
• बाळशास्त्री जांभेकरांनी प्रथम प्राचीन लिप्यांचा अभ्यास केला. यानंतर त्यांनी कोकणातील शिलालेख आणि ताम्रपट यांच्यावर संशोधनात्मक लिखान केले.तसेच त्यांनी मुद्रित स्वरुपातील ज्ञानेश्वरी लिहित वाचकांपर्यंत पोहोचवली.

त्यांच्या या कार्याचा, निर्भीड विचारांचा आणि समाजप्रबोधनाच्या ध्यासाचा गौरव करण्यासाठी महाराष्ट्रात दरवर्षी ६ जानेवारीला मराठी पत्रकार दिन साजरा केला जातो.

स्तन कापले, मेंटली टॉर्चर केलं अन्…. भारताची पहिली महिला गुप्तहेरचा अंगावर काटा आणणारा मृत्यू