
बँकेचा SMS की सायबर गुन्हेगारांचा नवा डाव? बनावट मेसेज ओळखण्याची ही आहे सोपी ट्रिक, एका मिनिटात समजेल सत्य
प्रीमियम लूक अन् भन्नाट फीचर्स… Sony च्या नव्या 5G स्मार्टफोनची धमाकेदार एंट्री, फीचर्स एकदा पाहाच
अलीकडेच, दिल्ली विद्यापीठातील वित्त विषयाचे प्रोफेसर आणि SEBI नोंदणीकृत गुंतवणूक सल्लागार असलेल्या प्रोफेसर विन्नी अरोरा यांनी लोकांना सावध करण्यासाठी त्यांच्या @moneyvsme या इंस्टाग्राम प्रोफाईलवर याविषयीचा एक व्हिडिओ शेअर केला. (फोटो सौजन्य: Pinterest)
बँकेच्या नावाने आलेल्या एसएमएसमधील सेंडरचे हेडर कॉपी करा आणि 1909 सुविधेच्या मदतीने त्यांची संपूर्ण माहिती तपासा. यासाठी डिटेल्स ऑफ [हेडर] फॉर्मेटचा वापर केला जाऊ शकता. यानंतर तुम्हाला माहिती मिळणार आहे की, एसएमएसमधील हेडर नोंदणीकृत आहे की नाही. पण, 1909 सेवा प्रामुख्याने अवांछित व्यावसायिक संदेशांची तक्रार आणि नोंद करण्यासाठी आहे. त्यामुळे केवळ 1909 वरून मिळालेल्या माहितीच्या आधारे एसएमएस खरंच बँकेकडून आला आहे असे मानून त्याच्यावर विश्वास ठेवणं योग्य नाही.
दुसरी पद्धत म्हणजेच ट्रायचे एसएमएस हेडर माहिती पोर्टल वापरणं. smsheader.trai.gov.in या वेबसाईटच्या मदतीने तुम्ही सेंडर हेडरची माहिती मिळवू शकता. या वेबसाईटवरून तुम्ही जाणून घेऊ शकता की, व्यावसायिक किंवा सरकारी जनजागृती संदेशामागील संस्था कोण आहे आणि हेडर नोंदणीकृत आहे की नाही. जर बँकेच्या नावाने आलेला हा एसएमएस अशा एखाद्या हेडरने पाठवला असेल जो नोंदणीकृत नाही किंवा बँकेशी संबंधित नाही, तर हा संदेश बनावट असण्याची शक्यता मोठ्या प्रमाणात असते.
ट्रायच्या नियमांनुसार, एसएमएस हेडरमध्ये मोठ्या आणि छोट्या अक्षरांचा फरक असतो. त्यामुळे केवळ एक अक्षर बदलले तरी देखील सेंडर बदलू शकतो. सायबर गुन्हेगार अशाच प्रकारच्या दिसणाऱ्या अक्षरांचा वापर करतात आणि खोटे एसएमएस तयार करतात, ज्याच्या मदतीने सामान्य नागरिकांची फसवणूक केली जाऊ शकते.
एसएमएस किंवा ईमेलमध्ये असलेल्या कोणत्याही अनोळखी लिंकवर क्लिक करू नका. ओटीपी, पिन, पासवर्ड किंवा बँक डिटेल्स कोणासोबत शेअर करू नका. एखाद्या व्यवहाराबाबत तुम्हाला काही शंका असेल, तर एसएमएसमध्ये दिलेल्या लिंकचा किंवा क्रमांकाचा वापर करण्याऐवजी, बँकेचे अधिकृत मोबाइल ॲप स्वतः उघडा किंवा बँकेच्या अधिकृत ग्राहक सेवा विभागाशी संपर्क साधा.