Trump Administration : का बंद झाले ‘Claude Mythos 5’? पाहा ट्रम्प प्रशासनाचा ‘तो’ कठोर निर्णय ज्याने संपूर्ण टेक इंडस्ट्री हादरली

AI Model Ban: राष्ट्रीय सुरक्षेचे कारण देत, ट्रम्प प्रशासनाने अँथ्रोपिकचे एआय प्रकल्प, क्लाउड फेबल ५ आणि मिथोस ५ निलंबित केले आहेत. यामुळे भारतीय तंत्रज्ञान विकासकांना मोठा धक्का बसला आहे.

• ट्रम्प प्रशासनाचा दणका
• परदेशी नागरिकांना वापरण्यास मनाई
• भारतीय तंत्रज्ञान क्षेत्राला मोठा धक्का

Claude Mythos 5 disabled national security : जागतिक तंत्रज्ञान क्षेत्रातून आणि एआय (Artificial Intelligence) जगतातून एक अत्यंत धक्कादायक आणि खळबळजनक बातमी समोर आली आहे. अवघ्या चोवीस तासांपूर्वी ज्या अमेरिकन एआय कंपनीने भारताला आपली दुसरी सर्वात मोठी बाजारपेठ घोषित केले होते आणि देशातील दिग्गज आयटी कंपनी टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस (TCS) सोबत ऐतिहासिक भागीदारीची घोषणा केली होती, त्याच ‘अँथ्रोपिक’ (Anthropic) कंपनीवर अमेरिकन सरकारने अत्यंत कठोर कारवाई केली आहे. अमेरिकेच्या वाणिज्य मंत्रालयाने (Department of Commerce) एक आणीबाणीचा निर्यात नियंत्रण आदेश जारी करून अँथ्रोपिकच्या सर्वात प्रगत आणि शक्तिशाली एआय मॉडेल्सवर म्हणजेच ‘क्लाउड फेबल ५’ (Claude Fable 5) आणि ‘क्लाउड मिथोस ५’ (Claude Mythos 5) वर संपूर्ण बंदी घातली आहे.

या सरकारी आदेशात स्पष्टपणे नमूद करण्यात आले आहे की, या मॉडेल्सचा वापर कोणत्याही विदेशी नागरिकासाठी (Foreign Nationals) तात्काळ निलंबित करण्यात यावा. विशेष म्हणजे, यामध्ये अमेरिकेत राहणाऱ्या किंवा स्वतः अँथ्रोपिक कंपनीत काम करणाऱ्या परदेशी कर्मचाऱ्यांचाही समावेश आहे. अमेरिकन सरकारच्या या अनपेक्षित आणि कडक पवित्र्यामुळे कंपनीने कायदेशीर गुंतागुंत टाळण्यासाठी ही दोन्ही शक्तिशाली एआय मॉडेल्स सर्व ग्राहकांसाठी जागतिक स्तरावर रातोरात पूर्णपणे बंद (Abruptly Disabled) केली आहेत. त्यामुळे भारतीय डेव्हलपर्स आणि टेक विश्वामध्ये एकच खळबळ उडाली आहे.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : VIRAL VIDEO : मृत्यूच्या दाढेतून परतले 233 प्रवासी! कोलंबोहून सिडनीला जाणाऱ्या विमानावर कोसळली वीज; थरार कॅमेऱ्यात कैद

राष्ट्रीय सुरक्षेला मोठा धोका आणि ‘जेलब्रेक’चे कारण

मिळालेल्या माहितीनुसार, अमेरिकन प्रशासनाने हा अत्यंत कठोर निर्णय राष्ट्रीय सुरक्षेचे (National Security) कारण देत घेतला आहे. अमेरिकेच्या इतिहासात एखाद्या अमेरिकन कंपनीच्या सॉफ्टवेअर किंवा एआय मॉडेलवर अशा प्रकारे थेट निर्यात बंदी घालण्याची ही पहिलीच वेळ आहे. यापूर्वी केवळ सेमीकंडक्टर चिप्स आणि सुपरकॉम्प्युटरच्या निर्यातीवरच असे निर्बंध पाहायला मिळत होते. परंतु, एआय तंत्रज्ञान ज्या गतीने प्रगत होत आहे, ते पाहता ट्रम्प प्रशासनाने थेट एआय मॉडेल्सलाच राष्ट्रीय सुरक्षेची मालमत्ता मानण्यास सुरुवात केली आहे.

पेंटागॉन आणि अमेरिकन सुरक्षा यंत्रणांच्या मते, क्लाउड मिथोस ५ आणि फेबल ५ हे मॉडेल्स अत्यंत प्रगत असून त्यांच्यामध्ये सायबर सिक्युरिटी आणि कोडिंगची अफाट क्षमता आहे. ॲमेझॉनच्या संशोधकांनी केलेल्या एका अंतर्गत चाचणीत असे आढळून आले की, या मॉडेल्सच्या सुरक्षा कवचाला (Safeguards) वळसा घालून म्हणजेच ‘जेलब्रेक’ (Jailbreak) करून, त्याचा वापर सॉफ्टवेअरमधील गंभीर त्रुटी (Vulnerabilities) शोधण्यासाठी आणि सायबर हल्ले करण्यासाठी केला जाऊ शकतो. जर हे तंत्रज्ञान शत्रू देशांच्या किंवा हॅकर्सच्या हाती लागले, तर बँकिंग यंत्रणा, सरकारी डेटा आणि इतर महत्त्वपूर्ण पायाभूत सुविधा धोक्यात येऊ शकतात, अशी भीती ट्रम्प प्रशासनाला आहे.

भारतीय स्टार्टअप्स आणि आयटी क्षेत्रावर काय परिणाम होणार?

अँथ्रोपिकच्या या दोन्ही मॉडेल्सची क्षमता इतकी प्रचंड होती की, सुरुवातीच्या चाचण्यांमध्ये त्यांनी महिन्यांचे कोडिंगचे काम अवघ्या काही दिवसांत पूर्ण करून दाखवले होते. भारताला नुकतेच अँथ्रोपिकच्या ‘प्रोजेक्ट ग्लासविंग’ (Project Glasswing) अंतर्गत या प्रगत तंत्रज्ञानाचा अ‍ॅक्सेस मिळाला होता, ज्यामध्ये भारत हा एकमेव गैर-संरेखित (Non-aligned) देश होता. भारतीय स्टार्टअप्स, संशोधक आणि आयटी कंपन्या या मॉडेल्सचा वापर करून अनेक मोठ्या प्रकल्पांवर काम करत होत्या.

परंतु अमेरिकेच्या या नव्या फतव्यामुळे भारतीय तंत्रज्ञान क्षेत्राला मोठा अडथळा निर्माण झाला आहे. ज्या डेव्हलपर्सनी आपले प्लॅटफॉर्म्स किंवा अ‍ॅप्लिकेशन्स क्लाउड फेबल ५ च्या आधारावर डिझाइन केले होते, त्यांचे काम आता पूर्णपणे ठप्प झाले आहे. अँथ्रोपिकने जरी म्हटले आहे की, हा केवळ एक ‘गैरसमज’ असून ते सरकारसोबत चर्चा करून अ‍ॅक्सेस पूर्ववत करण्याचा प्रयत्न करत आहेत, तरीही या प्रक्रियेला किती वेळ लागेल याबाबत अद्याप कोणतीही स्पष्टता नाही.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : MT Celestial : पाण्याच्या थंड बाटल्या अन मृतदेह! युद्धाच्या आगीत ओमान बंदरातील ‘त्या’ जहाजावरील थरकाप उडवणारी भीषण वास्तवता

‘स्वदेशी एआय’ (Sovereign AI) हीच काळाची गरज!

अमेरिकेच्या या एकाच निर्णयाने संपूर्ण जागतिक टेक उद्योगाला आणि विशेषतः भारताला एक अत्यंत महत्त्वाचा धडा शिकवला आहे. आपण जोपर्यंत परदेशी एआय मॉडेल्स आणि त्यांच्या पायाभूत सुविधांवर (Infrastructure) अवलंबून राहू, तोपर्यंत अशा भू-राजकीय (Geopolitical) घडामोडींमुळे आपल्या डिजिटल अर्थव्यवस्थेला कधीही मोठा फटका बसू शकतो, हे आता सिद्ध झाले आहे.

या धक्क्यानंतर भारतीय तंत्रज्ञान जगतातून, ‘भारताने आता स्वतःची सुरक्षित, सार्वभौम आणि स्वदेशी एआय साधने (Sovereign AI Tools) वेगाने विकसित केली पाहिजेत’ अशी मागणी जोर धरू लागली आहे. झोहोचे (Zoho) संस्थापक श्रीधर वेम्बू यांच्यासारख्या दिग्गजांनीही समाजमाध्यमांवर म्हटले आहे की, तंत्रज्ञान हे आधुनिक जगातील सर्वात मोठे हत्यार आहे आणि जागतिकीकरणाच्या युगात आपण स्वतःच्या पायावर उभे राहणे किती गरजेचे आहे, हे या घटनेवरून स्पष्ट होते.