Ajit Doval Beijing visit 2026 S Jaishankar Russia visit Lavrov Putin
जागतिक राजकारणात भारताचे स्थान दिवसेंदिवस अधिक भक्कम होत असून, नवी दिल्लीत आगामी काळात होणाऱ्या ब्रिक्स शिखर परिषदेच्या (BRICS Summit) पार्श्वभूमीवर भारतीय मुत्सद्देगिरी अत्यंत वेगाने सक्रिय झाली आहे. भारताचे राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार (NSA) अजित डोवाल आणि परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर हे दोन अनुभवी मुत्सद्दी सध्या एकाच वेळी जगातील दोन बलाढ्य सत्तांशी अनुक्रमे चीन आणि रशियाशी थेट चर्चा करत आहेत. १२ आणि १३ सप्टेंबर रोजी नवी दिल्लीत रंगणाऱ्या १८ व्या ब्रिक्स परिषदेसाठी जागतिक नेत्यांना एकत्र आणणे आणि भारताच्या सीमा व आर्थिक हितांचे रक्षण करणे, हा या मोहिमेचा मुख्य उद्देश आहे.
भारताचे राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार अजित डोवाल हे चीनच्या बीजिंग शहरामध्ये दाखल झाले आहेत. ते चीनचे परराष्ट्र मंत्री आणि पॉलिटब्युरो सदस्य वांग यी यांच्यासोबत सीमावादावरील विशेष प्रतिनिधींच्या (SR) २५ व्या फेरीच्या चर्चेचे नेतृत्व करत आहेत. मे २०२० मधील गलवान खोऱ्यातील हिंसक चकमकीनंतर दोन्ही देशांमधील संबंध ताणले गेले होते. मात्र, गेल्या काही महिन्यांत लष्करी आणि राजनैतिक स्तरावर झालेल्या सकारात्मक संवादामुळे सीमेवरील तणाव कमी होण्यास मदत झाली आहे. डोवाल यांच्या या दौऱ्यात सीमावर्ती भागात पूर्ण शांतता प्रस्थापित करण्यासोबतच द्विपक्षीय संबंध पूर्ववत करण्यावर सखोल चर्चा होत आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Iran Gas Discovery: अमेरिकेचे निर्बंध निष्फळ; युद्धकाळात इराणच्या हाती लागला अब्जावधींचा 7.5 ट्रिलियन घनफूट ऊर्जा खजिना
अजित डोवाल यांच्या या बीजिंग दौऱ्याकडे केवळ सीमावादावरील चर्चा म्हणून पाहिले जात नाही, तर आगामी ब्रिक्स परिषदेसाठी चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्या भारत भेटीची पार्श्वभूमी तयार करण्याचा हा एक महत्त्वाचा भाग आहे. शी जिनपिंग यांनी भारतात हजेरी लावल्यास, गेल्या सात वर्षांतील हा त्यांचा पहिलाच भारत दौरा ठरेल. यापूर्वी रशियातील कझान आणि चीनमधील तियानजिन येथे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि शी जिनपिंग यांच्यात झालेल्या बैठकीत “भारत आणि चीन हे प्रतिस्पर्धी नसून विकासाचे भागीदार आहेत” या संकल्पनेवर भर देण्यात आला होता. नवी दिल्लीतील ब्रिक्स परिषदेदरम्यान मोदी आणि जिनपिंग यांच्यात स्वतंत्र द्विपक्षीय बैठक होण्याचीही मोठी शक्यता वर्तवली जात आहे.
दुसऱ्या बाजूला, भारताचे परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी रशियाची राजधानी मॉस्को येथे जाऊन भारताची बाजू भक्कमपणे मांडली आहे. भारत-रशिया आंतर-सरकारी आयोगाच्या (IRIGC-TEC) २७ व्या सत्राचे सह-अध्यक्षपद भूषवताना त्यांनी रशियाचे उपपंतप्रधान डेनिस मंटुरोव्ह आणि परराष्ट्र मंत्री सर्गी लावरोव्ह यांच्याशी ऊर्जा, संरक्षण, व्यापार आणि तंत्रज्ञान क्षेत्रातील सहकार्यावर महत्त्वपूर्ण चर्चा केली. याशिवाय, जयशंकर यांनी रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांच्याशीही संवाद साधत दोन्ही देशांतील धोरणात्मक भागीदारी अधिक मजबूत केली आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US News: अमेरिकेत दरोडेखोरांचा थरार; सर्व रोकड दिल्यानंतरही 56 वर्षीय गुजराती व्यापाऱ्याची मुलीसमोरच गोळ्या झाडून हत्या
जागतिक स्तरात सध्या रशिया-युक्रेन युद्ध आणि पाश्चात्य देशांचे निर्बंध यामुळे तणावाचे वातावरण असताना, भारताने आपली स्वतंत्र आणि संतुलित परराष्ट्र नीती कायम ठेवली आहे. एका बाजूला रशियाशी पारंपरिक आणि विश्वासार्ह मैत्री जपत आर्थिक हितसंबंध जपणे, तर दुसऱ्या बाजूला शेजारील चीनसोबतचे मतभेद संवादाच्या माध्यमातून सोडवून सीमेवर शांतता प्रस्थापित करणे ही भारताची दुहेरी रणनीती सध्या यशस्वी ठरताना दिसत आहे.
सप्टेंबर महिन्यात नवी दिल्लीत होणारी १८ वी ब्रिक्स शिखर परिषद भारताच्या या यशस्वी मुत्सद्देगिरीचे मोठे केंद्र ठरणार आहे. रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन आणि चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग या दोन्ही प्रमुख नेत्यांची नवी दिल्लीतील उपस्थिती भारताचे जागतिक राजकारणातील वाढते वजन स्पष्ट करते. अजित डोवाल आणि एस. जयशंकर यांच्या या दौऱ्यांमुळे जागतिक मंचावर भारताची “ग्लोबल साऊथ”चा एक खंबीर नेता आणि मध्यस्थ म्हणून असणारी भूमिका अधिक अधोरेखित झाली आहे.
.png "Videos"){kind=small}
