
Benjamin Netanyahu statement on India Israel US relations Netanyahu,
आंतरराष्ट्रीय मुत्सद्देगिरी आणि भू-राजकारणात (Geopolitics) मोठा बदल घडवून आणणारे एक अत्यंत महत्त्वपूर्ण विधान इस्रायलचे पंतप्रधान बेंजामिन नेतान्याहू (US-Israel) यांनी केले आहे. आगामी सार्वत्रिक निवडणुकांच्या तोंडावर एका कार्यक्रमात बोलताना नेतान्याहू यांनी अमेरिकेतील राजकीय स्थिरतेबाबत शंका उपस्थित केली. येत्या काळात अमेरिकेत इस्रायलच्या विरोधात भूमिका घेणारा राष्ट्राध्यक्ष निवडून येऊ शकतो, अशी जाहीर चिंता व्यक्त करत त्यांनी इस्रायलने केवळ एकाच महासत्तेवर अवलंबून न राहता जागतिक स्तरावर नवीन मित्र जोडले पाहिजेत, असा स्पष्ट संदेश दिला. या संदर्भात बोलताना त्यांनी भारताचा विशेष उल्लेख करत, भारतासोबतची मैत्री इस्रायलच्या भविष्यासाठी अत्यंत निर्णायक असल्याचे मत मांडले.
इस्रायलमध्ये २७ ऑक्टोबर रोजी पार पडणाऱ्या अत्यंत महत्त्वाच्या निवडणुकांच्या अवघ्या काही दिवस आधी हे वक्तव्य आल्यामुळे आंतरराष्ट्रीय वर्तुळात आणि दोन्ही देशांमधील राजकीय वर्तुळात खळबळ उडाली आहे. विशेष म्हणजे, अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी नेतान्याहू यांच्या पुनर्निवडणुकीला जाहीर पाठिंबा दिल्यानंतर अवघ्या काही तासांतच नेतान्याहू यांनी हे वक्तव्य केले. त्यामुळे या विधानामागे केवळ जागतिक रणनीती आहे की इस्रायली मतदारांना आकर्षित करण्याची निवडणूक रणनीती, यावर आता जगभरात चर्चा सुरू झाली आहे.
आपल्या भाषणात बेंजामिन नेतान्याहू यांनी आंतरराष्ट्रीय संबंधांमधील चढ-उतारांवर प्रकाश टाकला. ते म्हणाले की, अमेरिकेसोबत इस्रायलचे ऐतिहासिक आणि जवळचे संबंध असले, तरी भविष्यात या संबंधांमध्ये कठीण प्रसंगांना सामोरे जावे लागू शकते. पुढील दोन ते चार वर्षांत अमेरिकेत इस्रायलच्या धोरणांशी असहमत असणारा किंवा थेट विरोध करणारा नेता सत्तेवर येण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. अशा वेळी इस्रायलचे राष्ट्रीय हित जपणे ही सर्वोच्च प्राथमिकता असली पाहिजे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War : ‘आमचेही काम अपूर्ण आहे…’ डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या धमकीवर इराणचे सडेतोड प्रत्युत्तर; वातावरण तापले
तज्ज्ञांच्या मते, नेतान्याहू यांचा हा इशारा अमेरिकेच्या अंतर्गत राजकारणातील बदलत्या समीकरणांवर आधारित आहे. अमेरिकेतील डेमोक्रॅटिक पक्षातील एक गट इस्रायलच्या कठोर लष्करी धोरणांवर आणि पॅलेस्टाईन मुद्द्यावर सातत्याने टीका करत आला आहे. माजी अध्यक्ष बराक ओबामा आणि जो बायडेन यांच्या कार्यकाळात नेतान्याहू प्रशासनाचे अमेरिकेसोबतचे संबंध अनेकदा तणावपूर्ण राहिले होते. या पार्श्वभूमीवर, भविष्यातील राजकीय धोके ओळखून इस्रायलने आधीच तयारी केली पाहिजे, असा नेतान्याहू यांचा युक्तिवाद आहे.
अमेरिकेवरील अवलंबित्व कमी करण्यासाठी नेतान्याहू यांनी ज्या देशांची नावे प्राधान्याने घेतली, त्यात भारताचे नाव सर्वात वर आहे. भारत ही जगातील सर्वात मोठी लोकशाही आणि वेगाने वाढणारी आर्थिक व लष्करी महासत्ता आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि बेंजामिन नेतान्याहू यांच्यातील वैयक्तिक मैत्री आणि दोन्ही देशांमधील संरक्षण, तंत्रज्ञान व शेती क्षेत्रातील सहकार्य गेल्या काही वर्षांत अभूतपूर्व टप्प्यावर पोहोचले आहे.
नेतान्याहू यांनी स्पष्ट केले की, इस्रायलने आशिया आणि लॅटिन अमेरिकेतील देशांशी आपले नाते अधिक घट्ट केले पाहिजे. त्यांनी ब्राझीलमधील आगामी राजकीय बदलांचा उल्लेख करत, जागतिक पटलावर इस्रायलला एक विश्वासू आणि उपयुक्त भागीदार म्हणून प्रस्थापित करण्याची गरज अधोरेखित केली. भारतासारख्या मित्रराष्ट्राशी असलेली भागीदारी इस्रायलला जागतिक पातळीवर एक मजबूत संतुलन आणि सुरक्षा कवच प्रदान करू शकते, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US Elections 2026 : अमेरिकन राजकारणात हायटेक क्रांती! AI जाहिरातींवर तब्बल 1,300 कोटींचा खर्च; 80% वाटा एकट्या रिपब्लिकन्सचा
इस्रायली राजकारणातील जाणकारांच्या मते, नेतान्याहू यांचे हे विधान त्यांच्या निवडणूक धोरणाचा एक भाग असू शकते. इस्रायली मतदारांना हे दाखवून देणे की ते केवळ अमेरिकेच्या दबावाला बळी पडत नाहीत, तर इस्रायलच्या सुरक्षेसाठी जगातील इतर महासत्तांशी स्वतंत्रपणे व्यवहार करू शकतात, ही त्यांची रणनीती असू शकते.
तथापि, या भूमिकेमुळे अमेरिका-इस्रायल द्विपक्षीय संबंधांवर दीर्घकालीन काय परिणाम होतो, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. एक गोष्ट मात्र निश्चित आहे की, नेतान्याहू यांच्या या विधानामुळे आंतरराष्ट्रीय पटलावर भारताचे वाढते राजकीय वजन पुन्हा एकदा सिद्ध झाले आहे.
Ans: त्यांनी चिंता व्यक्त केली की भविष्यात अमेरिकेत इस्रायलविरोधी अध्यक्ष निवडून येऊ शकतो, त्यामुळे इस्रायलने अमेरिकेवर पूर्णपणे अवलंबून राहू नये.
Ans: जागतिक पातळीवर अमेरिकेव्यतिरिक्त इतर मजबूत देशांशी युती करण्यासाठी त्यांनी भारताला इस्रायलचा सर्वात महत्त्वाचा आणि विश्वासू भागीदार मानले.
Ans: इस्रायलमध्ये २७ ऑक्टोबर रोजी सार्वत्रिक निवडणुका पार पडणार आहेत.