
BRICS Summit India Russia Abhay Kumar Singh Russia Ukraine Russia Ukraine war
सध्या जागतिक राजकारणात भारताच्या परराष्ट्र धोरणाची आणि राजनैतिक कौशल्याची जोरदार चर्चा सुरू आहे. रशिया आणि युक्रेन यांच्यात गेल्या अनेक महिन्यांपासून सुरू असलेल्या भीषण युद्धामुळे जगभरात आर्थिक आणि राजकीय अस्थिरता निर्माण झाली आहे. हे युद्ध थांबवण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय स्तरावर विविध प्रयत्न केले जात आहेत. या संपूर्ण पार्श्वभूमीवर, रशिया-युक्रेन युद्धात तोडगा काढण्यासाठी आणि दोन्ही देशांना चर्चेच्या टेबलावर आणण्यासाठी भारत अत्यंत महत्त्वाची भूमिका बजावू शकतो, असा सूर रशियाच्या राजकीय वर्तुळातून उमटत आहे.
दिल्लीत आयोजित करण्यात आलेल्या ‘ब्रिक्स’ (BRICS Summit 2026) परिषदेदरम्यान या मुद्द्याला विशेष महत्त्व प्राप्त झाले आहे. या परिषदेच्या निमित्ताने रशियाचे अध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांच्यासह जगभरातील अनेक प्रमुख जागतिक नेते एकत्र आले आहेत. जागतिक शांतता, आर्थिक सहकार्य आणि प्रादेशिक सुरक्षेच्या मुद्द्यांवर चर्चा होत असताना, युक्रेन युद्धाचा विषय केंद्रस्थानी राहिला आहे. भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी नेहमीच संवादाच्या मार्गाने शांतता प्रस्थापित करण्याचे समर्थन केले आहे. याच धोरणाचा पुनरुच्चार करत रशियातील भारतीय वंशाचे लोकप्रतिनिधी अभय कुमार सिंह यांनी भारताच्या संभाव्य भूमिकेबद्दल मोकळेपणाने भाष्य केले आहे.
रशियाच्या कुर्स्क (Kursk) प्रांतातील विधानमंडळात प्रतिनिधी (Deputat) म्हणून काम पाहणारे आणि रशियाच्या सत्ताधारी पक्षाशी संबंधित असणारे अभय कुमार सिंह यांनी भारत-रशिया संबंधांवर आणि युक्रेन संकटावर महत्त्वपूर्ण वक्तव्य केले आहे. जेव्हा त्यांना विचारण्यात आले की, रशिया आणि युक्रेन यांच्यातील युद्ध थांबवण्यासाठी आणि दोन्ही देशांना कराराच्या जवळ आणण्यासाठी भारताने अधिक सक्रिय भूमिका बजावावी अशी रशियाची अपेक्षा आहे का, तेव्हा त्यांनी भारताच्या जागतिक क्षमतेचा गौरव केला.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Project A119 : चंद्रावर अणुस्फोट घडवून आणण्याची अमेरिकेची गुप्त योजना; वाचा काय होता ‘हा’ प्रोजेक्ट आणि तो का रद्द झाला?
अभय कुमार सिंह म्हणाले, “रशिया आणि युक्रेन यांच्यातील युद्ध संपवण्यासाठी भारत मोठी आणि निर्णायक भूमिका बजावू शकतो.” त्यांच्या मते, भारताची प्रतिमा जागतिक स्तरावर एक तटस्थ, शांतताप्रिय आणि जबाबदार राष्ट्र म्हणून आहे. त्यामुळेच भारत दोन्ही देशांमध्ये एक पूल म्हणून काम करू शकतो आणि शांततेसाठी योग्य वातावरण निर्माण करू शकतो.
युद्धाच्या भवितव्याविषयी बोलताना अभय कुमार सिंह यांनी ऐतिहासिक दाखला दिला. ते म्हणाले, “जर आपण मानवी इतिहासाकडे पाहिले, तर हे स्पष्ट होते की जगात झालेले कोणतेही युद्ध हे केवळ लष्करी बळावर कायमचे संपलेले नाही. शेवटी सर्व युद्धे शांतता करार आणि संवादाद्वारेच संपली आहेत. त्यामुळे रशिया-युक्रेन संघर्षाचा अंतदेखील करारानेच होणार आहे.”
त्यांनी पुढे नमूद केले की, जर भारताने रशिया आणि युक्रेन या दोन्ही देशांना परस्परांच्या हिताच्या आणि सन्मानजनक अटी देऊ केल्या, तर दोन्ही देश त्याला सकारात्मक प्रतिसाद देऊ शकतात. भारताचे दोन्ही देशांशी असलेले संबंध लक्षात घेता, भारत या करारात अत्यंत महत्त्वाची मध्यस्थ म्हणून भूमिका बजावू शकतो, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Mongolia President: ‘हे’ आहेत जगातील सर्वात ताकदवान राष्ट्राध्यक्ष, कोट काढून मारले 100 किलोचे 20 बेंच प्रेस; VIDEO तुफान VIRAL
या चर्चेदरम्यान अभय कुमार सिंह यांनी भारत आणि रशिया यांच्यातील पारंपरिक मैत्रीवरही भाष्य केले. ते म्हणाले की, भारत आणि रशियामधील संबंध हे केवळ दोन सरकारांमधील औपचारिक करारांपुरते मर्यादित नाहीत. हे नाते पिढ्यानपिढ्या चालत आलेले, विश्वासावर आधारित आणि ऐतिहासिक आहे. कठीण प्रसंगात रशिया नेहमीच भारताच्या पाठीशी उभा राहिला आहे आणि भारतानेही जागतिक मंचावर रशियासोबत समतोल संबंध राखले आहेत.
नवी दिल्लीत होत असलेल्या उच्चस्तरीय बैठकांमुळे आणि राष्ट्रप्रमुखांच्या भेटीमुळे दोन्ही देशांमधील व्यापारी, आर्थिक, ऊर्जा आणि तंत्रज्ञान क्षेत्रातील सहकार्य आणखी मजबूत होईल. बहुध्रुवीय जगात (Multipolar World) भारत आणि रशियाचे सहकार्य हे केवळ आशियासाठीच नव्हे, तर संपूर्ण जगाच्या स्थैर्यासाठी आवश्यक असल्याचे मत त्यांनी मांडले.
‘ब्रिक्स’ हा मंच जागतिक अर्थव्यवस्थेला आणि राजकारणाला नवी दिशा देण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो. पाश्चात्य देशांच्या आर्थिक दबावाला उत्तर देण्यासाठी आणि विकसनशील देशांचा आवाज उठवण्यासाठी ब्रिक्सचे देश एकत्र आले आहेत. या परिषदेच्या निमित्ताने भारताने घेतलेली शांततेची भूमिका जागतिक पातळीवर कौतुकास्पद ठरत आहे.
रशिया-युक्रेन युद्धामुळे जागतिक अन्नसुरक्षा, इंधन पुरवठा आणि पुरवठा साखळीवर (Supply Chain) गंभीर परिणाम झाला आहे. अशा वेळी भारतासारख्या प्रभावी देशाने मध्यस्थी केली, तर संपूर्ण जगाला त्याचा दिलासा मिळू शकतो. अभय कुमार सिंह यांच्या या विधानामुळे आंतरराष्ट्रीय पातळीवर भारताच्या मुत्सद्देगिरीला आणि मध्यस्थीच्या शक्यतांना पुन्हा एकदा नवे बळ मिळाले आहे.