
california court strikes down diwali state holiday law hindu american foundation
अमेरिकेतील कॅलिफोर्निया (California) राज्यात राहणाऱ्या लाखो भारतीय-अमेरिकन, हिंदू, शीख, जैन आणि बौद्ध समुदायासाठी एक अत्यंत निराशजनक बातमी समोर आली आहे. कॅलिफोर्निया न्यायालयाने राज्यामध्ये दिवाळीला अधिकृत सुट्टी घोषित करणाऱ्या ऐतिहासिक कायद्याला रद्द केले आहे. गेल्या वर्षी ऑक्टोबर २०२५ मध्ये राज्याचे गव्हर्नर गॅविन न्यूसम यांनी या विधेयकावर स्वाक्षरी करून याचे कायद्यात रूपांतर केले होते. परंतु, कायदा लागू झाल्यानंतर काही काळातच न्यायालयाने दिलेल्या या धक्क्यामुळे कॅलिफोर्नियातील सांस्कृतिक आणि धार्मिक मान्यतेच्या लढ्याला मोठा फटका बसला आहे.
हा कायदा कॅलिफोर्नियातील सार्वजनिक शाळा, कम्युनिटी कॉलेजेस आणि सरकारी कर्मचाऱ्यांना काम किंवा शिक्षणाचा बळी न देता दिवाळीचा सण उत्साहाने साजरा करण्याची मोकळीक देत होता. मात्र, न्यायालयाच्या या निर्णयामुळे पुन्हा एकदा दिवाळीच्या दिवशी कामावरून किंवा शाळेतून सुट्टी मिळवण्याबाबत कायदेशीर अनिश्चितता निर्माण झाली आहे. या निर्णयाचे वृत्त पसरताच संपूर्ण अमेरिकेतील भारतीय आणि आशियाई समुदायात संतापाची व चिंतेची लाट पसरली आहे.
हिंदू अमेरिकन फाउंडेशनने (HAF) दिलेल्या माहितीनुसार, न्यायालयाने या कायद्याचा मूळ हेतू आणि त्यातून लोकांना मिळणारा व्यावहारिक फायदा यापेक्षा कायद्यातील ‘धार्मिक शब्दावली’ (Religious Wording) या मुद्द्यावर अधिक लक्ष केंद्रित केले. अमेरिकेच्या संविधानातील धर्म आणि राज्यकारभार यांच्यातील फरकाचा हवाला देत या कायद्यातील काही कलमांवर कायदेशीर आक्षेप घेण्यात आले. न्यायालयाने स्पष्ट केले की कायद्यामध्ये धार्मिक मान्यतेचा ज्या पद्धतीने उल्लेख केला गेला आहे, तो तांत्रिकदृष्ट्या योग्य ठरत नाही.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US-Iran War: अमेरिकेचा इराणवर सलग 13 व्या रात्री भीषण हल्ले; होर्मुझच्या वादाने पेटले आखात, क्रूड ऑइल 100 डॉलर पार
मात्र, या निर्णयामुळे भारतीय समुदायामध्ये मोठी खंत व्यक्त केली जात आहे. या कायद्याचा मूळ उद्देश कोणत्याही विशिष्ट धर्माचा प्रचार करणे हा नव्हता, तर लाखो विद्यार्थ्यांना आणि सरकारी कर्मचाऱ्यांना आपल्या श्रद्धेनुसार सण साजरा करण्यासाठी रजा किंवा सुट्टी मिळवून देणे हा होता, असे मत विविध संस्थांनी मांडले आहे.
कॅलिफोर्निया हे पेनसिल्व्हेनिया आणि कनेटिकट नंतर दिवाळीला अधिकृत सुट्टी म्हणून मान्यता देणारे अमेरिकेतील तिसरे प्रमुख राज्य ठरले होते. भारतीय वंशाचे आमदार ॲश कालरा आणि दर्शना पटेल यांनी या विधेयकासाठी पुढाकार घेतला होता. या निर्णयामुळे भारतीय-अमेरिकन समुदायाने केलेल्या वर्षांनुवर्षांच्या प्रयत्नांना मोठा धक्का बसला आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Elon Musk: ‘माझी जोडीदार अर्धी भारतीय’; वंशवादाच्या आरोपांवर एलॉन मस्क यांचे प्रत्युत्तर; मुलाच्या नावामागील भारतीय कनेक्शनही उघड
हिंदू अमेरिकन फाउंडेशन आणि इतर अनेक सामाजिक संघटनांनी या निर्णयाचा विरोध केला असून, ते याविरोधात पुढील न्यायालयात अपील करण्याची तयारी करत आहेत. “आम्ही आमच्या धार्मिक आणि सांस्कृतिक हक्कांचे रक्षण करण्यासाठी आणि दिवाळीचा सण अधिकृतपणे साजरा करता यावा यासाठी कायदेशीर लढा सुरूच ठेवू,” असा ठाम निर्धार या संघटनांनी व्यक्त केला आहे.