शुक्रवार, 30 ऑक्टोबर 2026
अमेरिकन लोक इलॉन मस्कच्या 'X' बद्दल निराश होत आहेत, जाणून घ्या प्रत्येक सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म त्याचा किती वापर करतो ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
सोशल मीडियाच्या अथांग आणि बदलत्या जगात दररोज नवीन ट्रेंड्स पाहायला मिळतात. कधी एखादे प्लॅटफॉर्म अवघ्या काही दिवसांत लोकांच्या डोक्यावर राज्य करू लागते, तर कधी लोकप्रियतेच्या शिखरावर असलेले जुने दिग्गज अचानक मागे पडू लागतात. सध्या अमेरिकेच्या सोशल मीडिया बाजारात असाच मोठा बदल दिसून येत आहे. जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्ती इलॉन मस्क (Elon Musk) यांच्या मालकीचे ‘एक्स’ (पूर्वीचे ट्विटर) हे सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म अमेरिकन लोकांच्या पसंतीस उतरताना दिसत नाहीये. एका ताज्या अहवालानुसार, अमेरिकेत X ची लोकप्रियता झपाट्याने घसरत चालली असून, युजर्समध्ये मोठी निराशा पसरली आहे.
दुसरीकडे, गुगलचे यूट्यूब, मेटाचे फेसबुक आणि इन्स्टाग्राम यांसारखे प्लॅटफॉर्म्स अमेरिकन लोकांच्या दैनंदिन आयुष्याचा अविभाज्य भाग बनले आहेत. ताज्या आकडेवारीनुसार, २०२५ मध्ये जवळपास २१ टक्के अमेरिकन प्रौढ नागरिक X चा वापर करत होते, मात्र २०२६ मध्ये हा आकडा घसरून थेट १८ टक्क्यांवर आला आहे. जेव्हापासून इलॉन मस्कने हे प्लॅटफॉर्म विकत घेतले आहे, तेव्हापासून त्याच्या कार्यप्रणालीत, धोरणांमध्ये आणि अल्गोरिदममध्ये अनेक मोठे बदल करण्यात आले आहेत. या बदलांमुळे अनेक जुने युजर्स आणि जाणकार या प्लॅटफॉर्मपासून दुरावल्याचे दिसत आहे.
जेव्हा अमेरिकेतील सोशल मीडियाच्या वापराचा सखोल अभ्यास केला जातो, तेव्हा व्हिडिओ प्लॅटफॉर्म्सचा वरचष्मा असल्याचे स्पष्ट होते. अहवालानुसार, तब्बल ८४ टक्के अमेरिकन प्रौढ लोक केवळ ‘यूट्यूब’चा वापर करतात. यूट्यूबच्या या प्रचंड लोकप्रियतेमागे त्याचा अवाढव्य व्हिडिओ कंटेंट आणि शैक्षणिक, मनोरंजक तसेच माहितीपूर्ण व्हिडिओंची उपलब्धता हे मुख्य कारण आहे. लोक घरबसल्या मनोरंजन आणि ज्ञाानासाठी यूट्यूबला पहिली पसंती देत आहेत.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Tsar Bomba : जेव्हा जगातील सर्वात शक्तिशाली अणुबॉम्ब फुटला; 900 किमी दूर फुटल्या काचा, पृथ्वी तीन वेळा हादरली
यूट्यूबपाठोपाठ मार्क झुकेरबर्गचे ‘फेसबुक’ अजूनही ७० टक्के अमेरिकन लोकांच्या मोबाईलवर सक्रिय आहे. मित्र-परिवाराशी जोडून राहणे, जुन्या ओळखींना उजाळा देणे, फोटो-व्हिडिओ शेअर करणे आणि विविध कम्युनिटी ग्रुप्समध्ये सहभागी होण्यासाठी फेसबुक हे आजही अमेरिकेत अत्यंत विश्वासाचे माध्यम मानले जाते. याशिवाय, तरुण पिढीत इन्स्टाग्राम आणि टिकटॉकची क्रेझ देखील तुफान वाढली आहे. अमेरिकेत ५१ टक्के प्रौढ इन्स्टाग्राम वापरतात, तर ३७ टक्के लोकांच्या फोनमध्ये टिकटॉक सक्रिय आहे.
सोशल मीडियाच्या वापरामध्ये लोकांच्या शैक्षणिक पात्रतेचा (Education Level) फार मोठा प्रभाव पडत असल्याचे एका सर्वेक्षणातून समोर आले आहे. ज्या लोकांनी फक्त हायस्कूलपर्यंतचे शिक्षण घेतले आहे, त्यांच्यामध्ये यूट्यूब (७७%), फेसबुक (६७%) आणि टिकटॉक (४३%) हे सर्वाधिक लोकप्रिय आहेत. मात्र, जसजशी शिक्षणाची पातळी वाढते, तसतसे लोकांच्या आवडीनिवडी आणि प्लॅटफॉर्मची निवड बदलत जाते.
उच्चशिक्षित आणि महाविद्यालयीन पदवीधर लोकांमध्ये ‘लिंक्डइन’ (LinkedIn) चा वापर तब्बल ५१ टक्के इतका आहे, तर हायस्कूल शिक्षण घेतलेल्यांमध्ये हा आकडा केवळ १३ टक्के आहे. यावरून सुशिक्षित वर्ग करिअर आणि व्यावसायिक नेटवर्किंगसाठी लिंक्डइनला प्राधान्य देत असल्याचे स्पष्ट होते. याचप्रमाणे, माहिती आणि चर्चेसाठी प्रसिद्ध असलेले ‘रेडिट’ (Reddit) देखील पदवीधरांमध्ये १२ टक्क्यांवरून ३६ टक्क्यांपर्यंत पोहोचते. याउलट, मनोरंजक आणि लहान व्हिडिओंचे प्लॅटफॉर्म असलेल्या टिकटॉकचा वापर कमी शिकलेल्या लोकांमध्ये ४३ टक्के, तर महाविद्यालयीन पदवीधरांमध्ये केवळ २८ टक्के आढळतो.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US Politics: ‘रशियाविरोधात बोलू नका’, अमेरिकेचा बाल्टिक देशांना संयम बाळगण्याचा सल्ला, नेमके काय घडले?
भारताचा विचार केला तर ‘व्हॉट्सॲप’ हे केवळ चॅटिंगचे साधन राहिलेले नसून तो भारतीय संस्कृतीचा आणि व्यवसायाचा कणा बनला आहे. भारतात लहान चहाच्या टपरीपासून ते मोठ्या कॉर्पोरेट कंपन्यांपर्यंत सर्वजण व्हॉट्सॲपचा वापर करतात. ग्राहकांशी संवाद, डिजिटल पेमेंट्स, आणि कौटुंबिक ग्रुप्समुळे भारतात व्हॉट्सॲपची प्रचंड क्रेझ आहे.
याउलट, अमेरिकेसारख्या विकसित देशात व्हॉट्सॲपची लोकप्रियता भारताच्या तुलनेत खूपच कमी आहे. अमेरिकेत केवळ ३३ टक्के लोक व्हॉट्सॲप वापरतात. अमेरिकन लोक टेक्स्ट मेसेजिंगसाठी आयफोनचे ‘iMessage’ किंवा इतर मेसेजिंग ॲप्सना प्राधान्य देतात. २०२३ ते २०२६ दरम्यान अमेरिकेत व्हॉट्सॲपचा वापर १८ ते २१ टक्क्यांच्या आसपास फिरत राहिला आहे. ट्रुथ सोशलसारखे राजकीय प्लॅटफॉर्म केवळ ३ ते ४ टक्के लोक वापरतात, ज्यामुळे मुख्य प्रवाहात इतर ॲप्सचेच वर्चस्व असल्याचे सिद्ध होते.
