Parastoo Ahmadi : हिजाब न घालता गाणे गायले म्हणून प्रसिद्ध इराणी गायिकेला 74 फटक्यांची क्रूर शिक्षा; कलाविश्वात तीव्र संताप

Viral Iranian Singer Parastoo Ahmadi : अमेरिका आणि इस्रायलसोबत सुरू असलेल्या प्राणघातक युद्धामुळे इराण सध्या जगभरात चर्चेचा विषय बनला आहे. पण आता, तेथून मानवाधिकारांशी संबंधित एक धक्कादायक आणि महत्त्वपूर्ण बातमी समोर आली आहे.

• हिजाब न घातल्याने क्रूर शिक्षा
• सहकाऱ्यांवरही कारवाई आणि निर्बंध
• ‘अश्लीलतेचा’ गंभीर आरोप

Iranian singer Parastoo Ahmadi lashing sentence : सध्याच्या काळात अमेरिका आणि इस्रायलसोबत सुरू असलेल्या वाढत्या लष्करी आणि राजकीय तणावामुळे इराण (Iran) हे राष्ट्र संपूर्ण जगात सातत्याने चर्चेच्या केंद्रस्थानी राहिले आहे. मात्र, याच दरम्यान इराणमधून मानवी हक्कांची पायमल्ली करणारी आणि मानवाधिकारांचा संकोच करणारी एक अत्यंत धक्कादायक आणि मन सुन्न करणारी बातमी समोर आली आहे. इराणमधील अत्यंत लोकप्रिय आणि तरुण गायिका परस्तू अहमदी (Parastoo Ahmadi) हिला फक्त हिजाब न घालता आणि पारंपारिक चौकटीबाहेरचे कपडे परिधान करून गाणे गायल्याबद्दल तिथल्या न्यायालयाने तब्बल ७४ फटक्यांची अत्यंत अमानुष आणि क्रूर शिक्षा सुनावली आहे. या धक्कादायक निर्णयामुळे जगभरातील मानवाधिकार कार्यकर्ते, कलाप्रेमी आणि संगीत जगतामध्ये तीव्र संतापाची लाट उसळली आहे.

परस्तू अहमदी ही केवळ २९ वर्षांची असून ती इराणमध्ये तिच्या उत्कृष्ट आणि सुमधुर पारंपारिक लोकसंगीतासाठी (Traditional Folk Music) ओळखली जाते. तिने गायलेली गाणी तिथल्या तरुण पिढीमध्ये प्रचंड लोकप्रिय आहेत. मात्र, इराणच्या कडक धार्मिक नियमांचे उल्लंघन केल्याचा आरोप ठेवत केवळ परस्तूवरच नाही, तर तिच्या या संगीत प्रवासात साथ देणाऱ्या इतर आठ सहकारी कलाकारांना आणि संगीतकारांनाही हीच भयानक शिक्षा न्यायालयाने सुनावली आहे. इतकेच नव्हे तर, या सर्व नऊ कलाकारांवर न्यायालयाने पुढील दोन वर्षांसाठी देश सोडण्यास पूर्णपणे बंदी (Travel Ban) घातली आहे, तसेच ते पुढील दोन वर्षे इराणमध्ये कोणत्याही प्रकारच्या सार्वजनिक किंवा कलात्मक कार्यक्रमांमध्ये अधिकृतपणे सादरीकरण करू शकणार नाहीत.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Times Square Firing: पर्यटकांची पळापळ अन् किंकाळ्या! टाईम्स स्क्वेअर गोळीबाराने हादरली अमेरिका; थरारक VIDEO आला समोर

नेमका काय आहे हा संपूर्ण वाद?

या अत्यंत वादग्रस्त प्रकरणाची मुळे डिसेंबर २०२४ मध्ये झालेल्या एका ऑनलाईन संगीत मैफिलीशी जोडलेली आहेत. गायिका परस्तू अहमदी हिने तिच्या अधिकृत यूट्यूब (YouTube) चॅनलवरून एका थेट (Live) संगीतमय कार्यक्रमाचे आयोजन केले होते. या ऑनलाईन मैफिलीमध्ये तिने इराणमधील अत्यंत लोकप्रिय आणि भावनिक अशा “आज खूने जवानाने वतन” (Aj Khoone Javonane Vatan) या देशभक्तीपर गीताचे थेट सादरीकरण केले. हे गाणे गाताना परस्तूने डोक्यावर हिजाब परिधान केला नव्हता, तसेच तिने परिधान केलेला पोशाख स्लीव्हलेस (बाही नसलेला) होता.

इराणमधील अत्यंत कडक आणि सनातनी इस्लामिक नियमांनुसार, महिलांना सार्वजनिक ठिकाणी किंवा ऑनलाईन माध्यमांवर डोके आणि शरीर पूर्णपणे न झाकता येण्यास सक्त मनाई आहे. परस्तूचा हा व्हिडिओ सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म्सवर वाऱ्यासारखा पसरला आणि काही तासांतच तो प्रचंड व्हायरल झाला. हा व्हिडिओ इराणच्या गुप्तचर संस्था आणि नैतिक पोलिसांच्या (Morality Police) नजरेस पडताच, त्यांनी तातडीने कारवाई करत परस्तू अहमदी आणि तिच्या संपूर्ण संगीत पथकाला ताब्यात घेतले होते. काही दिवस तुरुंगात ठेवल्यानंतर त्यांची तात्पुरती सुटका झाली असली, तरी त्यांच्यावरील कायदेशीर खटला अत्यंत वेगाने चालवला गेला.

न्यायालयाचा अजब अश्लीलतेचा ठपका

या खटल्याची सुनावणी इराणमधील अत्यंत सनातनी मानल्या जाणाऱ्या ‘कोम’ (Qom) प्रांतातील न्यायालयात झाली. न्यायालयाने परस्तू आणि तिच्या सहकाऱ्यांचे कृत्य हे देशाच्या संस्कृतीला आणि धार्मिक मूल्यांना तडा देणारे असल्याचे म्हटले. न्यायालयाने दिलेल्या निकालात या कलाकारांवर ऑनलाईन माध्यमांचा वापर करून ‘अश्लीलता आणि अनैतिक सामग्री’ (Obscenity and Immoral Content) पसरवल्याचा अत्यंत गंभीर आरोप ठेवण्यात आला आहे. निव्वळ हिजाबशिवाय देशभक्तीपर गाणे गाण्याला ‘अश्लीलता’ ठरवत न्यायालयाने प्रत्येकाला ७४ फटक्यांची शिक्षा आणि दोन वर्षांची कलाबंदी सुनावली.

इराणमधील अशा प्रकारची फटक्यांची शिक्षा (Flogging) ही अत्यंत वेदनादायी आणि मानवी प्रतिष्ठेला काळीमा फासणारी मानली जाते. यामध्ये गुन्हेगाराला जाहीरपणे किंवा बंदिस्त खोलीत चाबकाचे किंवा छडीचे सपासप फटके मारले जातात, ज्यामुळे शरीरावर कायमचे गंभीर वण आणि जखमा तयार होतात. एका महिला गायिकेला तिच्या कलागुणांचे सादरीकरण केल्याबद्दल अशी मध्ययुगीन काळातील शिक्षा दिली गेल्याने आंतरराष्ट्रीय स्तरावर इराण सरकारच्या धोरणांवर कडाडून टीका होत आहे.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Anupama Singh: ‘काश्मीर आमचेच, दहशतवाद पसरवून सिंधू करार टिकणार नाही’, UN मध्ये भारताच्या वाघिणीसमोर पाकिस्तानची बोलती बंद

महिलांच्या हक्कांसाठी परस्तूचा लढा

परस्तू अहमदी ही केवळ एक गायिका नसून, ती इराणमधील महिलांच्या अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचा एक बुलंद आवाज मानली जाते. तिने यापूर्वीही अनेकदा आपल्या गाण्यांच्या आणि सोशल मीडियाच्या माध्यमातून इराणी महिलांवर होणाऱ्या अन्यायाविरुद्ध उघडपणे भूमिका घेतली आहे. विशेषतः २०२२ मध्ये इराणमध्ये झालेल्या प्रसिद्ध ‘महिला, जीवन, स्वातंत्र्य’ (Woman, Life, Freedom) या देशव्यापी आंदोलनाला परस्तूने उघड आणि जाहीर पाठिंबा दिला होता.

इराणमधील महसा अमिनी या तरुणीच्या मृत्यूनंतर पेटलेल्या त्या आंदोलनात परस्तूने महिलांच्या मूलभूत हक्कांची आणि स्वातंत्र्याची मागणी लावून धरली होती. तिच्या याच निर्भय आणि बंडखोर स्वभावामुळे ती अनेक दिवसांपासून इराणी सरकार, तिथली सुरक्षा यंत्रणा आणि स्थानिक कट्टरपंथीयांच्या रडारवर होती. अखेर एका ऑनलाईन गाण्याचा आधार घेत इराणी प्रशासनाने तिचा आवाज दाबण्याचा हा अत्यंत क्रूर प्रयत्न केला असल्याचे मत जागतिक विचारवंतांकडून व्यक्त केले जात आहे.