Middle East Tension : इराणमध्ये क्रांती की कब्जा? लष्करी जनरलच्या हाती देशाची सूत्रे; अमेरिकेसोबतच्या शांतता करारावर फिरवले पाणी

US Iran War: इराणमधील आयआरजीसीचा वाढता प्रभाव आणि अमेरिकेच्या लष्करी कारवाईमुळे शांतता चर्चेला धोका निर्माण झाला आहे. कट्टरपंथी नेत्यांनी राजनयिक पथक मागे घेऊन युद्धविरामाचे संकेत दिले आहेत.

• इराणमध्ये सत्तापालट?
• शांतता चर्चा कोलमडली
• तेलाच्या मार्गावर ‘पहारा’

Major General Ahmad Vahidi Iran power : मध्य आशियातील भू-राजकीय स्थिती आता एका अशा वळणावर आली आहे, जिथे राजनैतिक शब्दांपेक्षा शस्त्रांचा आवाज अधिक मोठा झाला आहे. इराणमध्ये सध्या एक मोठी अंतर्गत उलथापालथ सुरू असून, देशाच्या इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्सने (IRGC) जवळजवळ संपूर्ण सत्तेवर आपला ताबा मिळवला आहे. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या लष्करी कारवाईनंतर इराणमधील कट्टरपंथी गट अधिक आक्रमक झाले असून, त्यांनी शांततेचे सर्व दरवाजे बंद करण्यास सुरुवात केली आहे.

IRGC चा वाढता प्रभाव आणि उदारमतवाद्यांची पीछेहाट

इन्स्टिट्यूट फॉर द स्टडी ऑफ वॉर (ISW) च्या ताज्या अहवालानुसार, इराणमध्ये आता ‘मवाळ’ किंवा ‘उदारमतवादी’ नेत्यांचे स्थान उरलेले नाही. परराष्ट्र मंत्री आणि संसद नेते मोहम्मद बागेर गालिबाफ यांच्यासारख्या मध्यममार्गी नेत्यांचा प्रभाव आता नगण्य झाला आहे. याउलट, IRGC चे कमांडर मेजर जनरल अहमद वाहिदी आणि त्यांच्या कट्टरपंथी सहकाऱ्यांनी देशाच्या परराष्ट्र धोरणाचे आणि लष्करी रणनीतीचे सर्व अधिकार स्वतःकडे घेतले आहेत. वाहिदी यांना सर्वोच्च राष्ट्रीय सुरक्षा परिषदेकडून पूर्ण पाठिंबा मिळत असल्याने, इराण आता पूर्णपणे लष्करी राजवटीच्या दिशेने झुकताना दिसत आहे.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : War Update : कोणाला? म्हणत ट्रम्प भडकले! भारतीय टँकरवरील हल्ल्याचा प्रश्न अन् व्हाईट हाऊसमध्ये राडा, VIDEO VIRAL

शांतता चर्चेतून माघार: राजनैतिक पथक परत बोलावले

पाकिस्तानमध्ये होणाऱ्या अमेरिका-इराण शांतता चर्चेकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले होते. मात्र, IRGC च्या नेत्यांनी या वाटाघाटींबद्दल तीव्र नाराजी व्यक्त केली आहे. अहवालानुसार, झोलघधर आणि इतर वरिष्ठ लष्करी नेत्यांनी राजनैतिक संघाच्या काही कृतींवर आक्षेप घेत त्यांना तातडीने तेहरानला परत येण्याचे आदेश दिले आहेत. या एका निर्णयामुळे अनेक महिन्यांपासून सुरू असलेले शांततेचे प्रयत्न धुळीस मिळाले आहेत. अमेरिकेचा लष्करी दबाव कमी करण्याऐवजी, इराणने आता ‘आरपारच्या लढाई’ची तयारी सुरू केल्याचे हे स्पष्ट संकेत आहेत.

See more

🚨 BREAKING: Iran’s real power lies with the IRGC, not men in suits. General Vahidi is calling the shots, signaling a hardline shift that could heighten geopolitical risks and oil market volatility. Will this lead to more unpredictable moves from Tehran? pic.twitter.com/AKbmT8wqyE — Dino breaking news (@DinoLeadingNews) April 18, 2026

credit – social media and Twitter

होर्मुझमध्ये जहाजांची कोंडी आणि ऊर्जा संकट

इराणने केवळ राजनैतिक आघाडीवरच नाही, तर जमिनीवरही (आणि समुद्रातही) आक्रमक पाऊल उचलले आहे. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत IRGC ने किमान तीन आंतरराष्ट्रीय जहाजांना लक्ष्य केले आहे, ज्यामुळे या महत्त्वाच्या सागरी मार्गावर शेकडो जहाजांची मोठी रांग लागली आहे. जगाचा बहुतांश तेल पुरवठा याच मार्गातून होतो. IRGC ने हा मार्ग आपल्या कडक देखरेखीखाली घेतल्याने जागतिक बाजारपेठेत तेलाच्या किमती भडकण्याची भीती निर्माण झाली आहे. तेलमार्ग आता आयआरजीसीच्या शस्त्रांच्या सावलीत असल्याने पाश्चात्य देशांसाठी ही मोठी डोकेदुखी ठरत आहे.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Naval War: चर्चेआधीच रणशिंग फुंकलं! USने इराणचे ‘Tuska Ship’ गोळीबार करून केले जप्त; ट्रम्प म्हटले, ‘धडा तर शिकवणारच’

शांतता कराराची शक्यता आता धूसर

तज्ज्ञांच्या मते, इराणमधील सध्याची सत्ता रचना पाहता अमेरिकेसोबत कोणताही करार होणे आता जवळजवळ अशक्य आहे. वाहिदी आणि त्यांच्या गटाला कोणत्याही प्रकारची तडजोड मान्य नाही. अमेरिकेने लादलेली नाकेबंदी आणि ट्रम्प यांचा वाढता लष्करी दबाव यामुळे इराणमधील कट्टरपंथीयांना जनतेचा पाठिंबा मिळवणे सोपे झाले आहे. ही परिस्थिती केवळ इराण आणि अमेरिकेसाठीच नाही, तर संपूर्ण प्रादेशिक स्थिरतेसाठी अत्यंत आव्हानात्मक ठरत आहे. जर ही लष्करी पकड अशीच कायम राहिली, तर येत्या काळात आखाती देशांमध्ये मोठा लष्करी संघर्ष अटळ असल्याचे दिसत आहे.