Nepal Politics: नेपाळमध्ये राजदूत पदासाठी आता ‘ओपन भरती’; राजकीय कोट्याला फाटा देत PM बालेन शाह यांचा ऐतिहासिक निर्णय

Nepal Ambassador Vacancy News: नेपाळमधील बालेन शाह सरकार राजदूत पदांसाठी खुली भरती मोहीम राबवत आहे. पात्र व्यक्तींना आकर्षित करण्यासाठी नेपाळच्या इतिहासात प्रथमच हे अभूतपूर्व पाऊल उचलले जात आहे.

• ऐतिहासिक पाऊल
• राजकीय कोट्याला लगाम
• भारत-चीन अनुभवाची अट

Nepal Ambassador Vacancy 2026 : नेपाळच्या (nepal) राजकारणात एक नवे युग अवतरले आहे. अवघ्या ३५ व्या वर्षी पंतप्रधान पदाची धुरा सांभाळणाऱ्या बालेन शाह यांनी आपल्या ‘Ghanti’ (घंटी) सरकारमार्फत प्रशासकीय सुधारणांचा धडाका लावला आहे. नेपाळच्या परराष्ट्र धोरणात पारदर्शकता आणि गुणवत्ता आणण्यासाठी त्यांनी राजदूत पदांच्या नियुक्त्यांसाठी ‘ओपन व्हॅकन्सी’ जाहीर करण्याचा निर्णय घेतला आहे. नेपाळच्या इतिहासात ही पहिलीच वेळ आहे जेव्हा एखाद्या देशाचे प्रतिनिधी (Ambassador) स्पर्धात्मक प्रक्रियेतून निवडले जातील.

पात्रतेचे कडक निकष आणि ‘हेडहंटिंग’

परराष्ट्र मंत्री शिशिर खनाल यांनी स्पष्ट केले आहे की, लवकरच अधिकृत जाहिरात प्रसिद्ध केली जाईल. यामध्ये उमेदवारांचे वय, शैक्षणिक पात्रता आणि आंतरराष्ट्रीय संबंधांमधील अनुभव याला सर्वोच्च प्राधान्य दिले जाईल. केवळ पदवी असून चालणार नाही, तर उमेदवारांचे शोधनिबंध (Research Papers) आणि आंतरराष्ट्रीय राजकारणातील त्यांची विशेष कौशल्ये तपासली जातील. यामुळे केवळ राजकीय नेत्यांचे नातेवाईक किंवा जवळचे लोक राजदूत बनण्याचे दिवस आता संपले आहेत.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : DIVEX 2026: समुद्रात भारताचे ‘ऑपरेशन समुद्रमंथन’! चीनच्या नाकेबंदीसाठी श्रीलंका आणि भारतीय नौदल सज्ज; खोल समुद्रात दाखवला पराक्रम

१७ देशांमधील पदे भरणार; भारत-चीन महत्त्वाचे

नेपाळच्या परराष्ट्र मंत्रालयानुसार, भारत, चीन, अमेरिका आणि ब्रिटनसह एकूण १७ महत्त्वाच्या देशांमधील राजदूतांच्या जागा सध्या रिक्त आहेत. बालेन शाह सरकारने याआधीच्या सरकारांनी नियुक्त केलेल्या अनेक राजदूतांना परत बोलावले आहे. आता या जागी अशा व्यक्तींची नियुक्ती केली जाईल ज्यांना त्या त्या देशाच्या भूराजकीय स्थितीची सखोल जाण आहे. तसेच, नवीन प्रशासकीय धोरणानुसार, भविष्यात कोणालाही परराष्ट्र सचिव बनायचे असेल, तर त्यांनी भारत किंवा चीन यांपैकी एका देशात सेवा देणे बंधनकारक असेल.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : PCA Hague: ‘भारताचे जलविद्युत प्रकल्प आम्हाला त्रास देण्यासाठीच’, पाकिस्तानचा लवाद न्यायालयात नवा कांगावा; भारताने आरोप फेटाळले

See more

पहिलो पटक खुला प्रतिस्पर्धाबाट राजदुत नियुक्ति गर्दै सरकार ! दुई दर्जन दुताबासमा राजदुत पद खालि हुदै 👇 https://t.co/vLLZQtPsJu — Anil Giri (@anilkathmandu) April 29, 2026

credit – social media and Twitter

जुने नियम आणि तज्ज्ञांचा आक्षेप

२०१९ च्या नियमांनुसार, ५० टक्के जागा व्यावसायिक अधिकाऱ्यांसाठी (Career Diplomats) राखीव होत्या, तर ५० टक्के जागा राजकीय कोट्यातून भरल्या जात होत्या. बालेन शाह यांनी या व्यवस्थेला आव्हान दिले आहे. मात्र, या निर्णयावर नेपाळमधील काही माजी राजनैतिक अधिकाऱ्यांनी प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे. त्यांच्या मते, राजदूतांची निवड ही केवळ ‘परीक्षे’वर आधारित नसावी, कारण त्यात देशाप्रती असलेली निष्ठा आणि मुत्सद्देगिरीचे सूक्ष्म कौशल्य महत्त्वाचे असते. त्यांनी ‘ओपन भरती’ ऐवजी ‘हेडहंटिंग’ (तज्ज्ञांचा थेट शोध) करण्याची सूचना केली आहे.