रविवार, 15 नोव्हेंबर 2026
(फोटो सौजन्य-AI)
फेब्रुवारी 2026 मध्ये जेम्स अँड ज्वेलरी क्षेत्रातील आयात 1,586.19 दशलक्ष डॉलर (₹14,381.75 कोटी) इतकी झाली, जी मागील वर्षाच्या तुलनेत 10.86% वाढ दर्शवते. ही वाढ मुख्यतः कच्चा माल जसे की रफ डायमंड, सोने आणि मौल्यवान रत्न आयात वाढल्यामुळे झाली आहे. भविष्यातील निर्यात ऑर्डर्स पूर्ण करण्यासाठी उद्योगांनी कच्च्या मालाचा साठा वाढवला असल्याचे यावरून दिसते.
या आर्थिक वर्षात सोन्याच्या दागिन्यांच्या निर्यातीने ९.७१ अब्ज डॉलर्सचा टप्पा गाठला असून त्यात ५.५३% वाढ झाली आहे. मात्र, सर्वात मोठी वाढ चांदीच्या दागिन्यांमध्ये दिसून आली आहे. सोन्याचे दर गगनाला भिडल्यामुळे परदेशी ग्राहकांनी चांदीच्या दागिन्यांना अधिक पसंती दिली, परिणामी चांदीच्या निर्यातीत ५१.२१% ची अफाट वाढ नोंदवण्यात आली. तसेच प्लॅटिनमच्या दागिन्यांची मागणीही ४९% ने वाढली आहे.
फेब्रुवारी 2026 मध्ये कट अँड पॉलिश्ड डायमंडची निर्यात 1,351.17 दशलक्ष डॉलर इतकी झाली, जी मागील वर्षाच्या तुलनेत 0.84% घट दर्शवते. अमेरिका आणि चीनसारख्या प्रमुख बाजारपेठांमधील मागणी कमी होणे तसेच लॅब-ग्रोउन डायमंडमुळे वाढती स्पर्धा ही यामागील कारणे मानली जात आहेत. त्याचप्रमाणे कट अँड पॉलिश्ड डायमंडची आयात 107.07 दशलक्ष डॉलर झाली, जी मागील वर्षाच्या तुलनेत 10.1% घट दर्शवते.
एप्रिल 2025 ते फेब्रुवारी 2026 या कालावधीत रफ डायमंडची आयात 9,753.69 दशलक्ष डॉलर इतकी झाली, जी मागील वर्षाच्या तुलनेत 2.78% वाढ दर्शवते. यावरून भारतातील डायमंड कटिंग आणि पॉलिशिंग उद्योगाची मागणी स्थिर असल्याचे दिसून येते.
फेब्रुवारी 2026 मध्ये पॉलिश्ड लॅब-ग्रोउन डायमंडची निर्यात 113.74 दशलक्ष डॉलर झाली, ज्यामध्ये 1.85% वाढ झाली आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठांमधील स्थिर मागणी आणि चलनातील बदल यामुळे या विभागात वाढ दिसून आली.
फेब्रुवारी 2026 मध्ये सोन्याच्या दागिन्यांची निर्यात 928.85 दशलक्ष डॉलर झाली, जी मागील वर्षाच्या तुलनेत 3.23% वाढ दर्शवते. एप्रिल 2025 ते फेब्रुवारी 2026 या कालावधीत एकूण निर्यात 10.70 अब्ज डॉलर झाली, ज्यामध्ये 5.99% वाढ नोंदवली गेली. अमेरिका आणि मध्य पूर्वेतील बाजारपेठांमधील स्थिर मागणी तसेच लग्नसराईचा हंगाम यामुळे या वाढीस चालना मिळाली.
या कालावधीत चांदीच्या दागिन्यांच्या निर्यातीत 55.41% वाढ झाली असून ती 1,395.35 दशलक्ष डॉलरपर्यंत पोहोचली. सोने महाग असल्याने ग्राहकांनी अधिक परवडणाऱ्या चांदीच्या दागिन्यांकडे वळल्यामुळे ही वाढ दिसून आली.
एप्रिल 2025 ते फेब्रुवारी 2026 दरम्यान प्लॅटिनम दागिन्यांच्या आयातीत 43.81% वाढ झाली. तसेच प्लॅटिनम दागिन्यांच्या निर्यातीत 49.09% वाढ झाली आहे. प्रीमियम बाजारपेठांमध्ये प्लॅटिनमला सोन्याचा पर्याय म्हणून वाढती पसंती मिळत असल्यामुळे या विभागात वाढ झाली आहे.
एप्रिल 2025 ते फेब्रुवारी 2026 दरम्यान रंगीत रत्नांच्या निर्यातीत 0.8% किरकोळ घट झाली. जागतिक बाजारपेठेत मागणी किंचित कमी झाल्यामुळे ही घट नोंदवली गेली.
या संदर्भात कामा ज्वेलरीचे व्यवस्थापकीय संचालक कॉलिन शाह म्हणाले,
“जागतिक आर्थिक अनिश्चितता आणि भू-राजकीय तणाव असूनही भारताचा जेम्स अँड ज्वेलरी उद्योग सातत्याने स्थैर्य दाखवत आहे. मात्र सध्या पश्चिम आशियामध्ये सुरू असलेला संघर्ष आणि वाढलेले कच्च्या तेलाचे दर यामुळे निर्यातीवर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. विशेषतः यूएईसारख्या महत्त्वाच्या बाजारपेठांमध्ये व्यापारातील अडचणी वाढू शकतात. तरीही हा तणाव लवकरच राजनैतिक मार्गाने कमी होईल आणि व्यापार पुन्हा वेग घेईल अशी आम्हाला आशा आहे.”
