भारताची अर्थव्यवस्था जागतिक पातळीवर अतिशय वेगाने प्रगती करत असून देशांतर्गत औद्योगिक व व्यावसायिक समूह या महत्त्वपूर्ण विकासामध्ये अत्यंत मोलाची भूमिका बजावत आहेत. भारतीय शेअर बाजारातील ‘मार्केट कॅपिटलायझेशन’ म्हणजेच एकूण बाजार मूल्यांकनाचा सविस्तर विचार करता, आघाडीच्या भारतीय समूहांनी जागतिक स्तरावरील मोठ्या गुंतवणूकदारांचे लक्ष वेधून घेतले आहे. सद्यस्थितीनुसार, भारतातील सर्वोच्च पाच व्यावसायिक समूहांचा आढावा खालीलप्रमाणे घेता येईल,
१. टाटा समूह: भारतातील सर्वात जुना, विश्वासार्ह आणि अत्यंत प्रतिष्ठित टाटा समूह बाजार मूल्यांकनात पहिल्या स्थानी आहे. समूहामध्ये टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस (TCS), टाटा मोटर्स, टायटन कंपनी आणि टाटा स्टील यांसारख्या दिग्गज कंपन्यांचा प्रामुख्याने समावेश होतो. माहिती तंत्रज्ञान, ऑटोमोबाईल आणि पोलाद क्षेत्रातील उत्कृष्ट कामगिरीमुळे टाटा समूहाने भारतीय बाजारावर आपले मजबूत वर्चस्व कायम राखले आहे.
Amazon India : अॅमेझॉन इंडियाचा मोठा निर्णय; लघुउद्योजकांसाठी सुरु केली ‘ही’ नवी सुविधा
२. रिलायन्सज इंडस्ट्रीज: उद्योगपती मुकेश अंबानी यांच्या नेतृत्वाखालील रिलायन्स समूह भारतातील दुसरा सर्वात मौल्यवान गट आहे. तेल आणि पेट्रोकेमिकल्स व्यवसायापासून सुरू झालेला हा प्रवास आज जिओ च्या माध्यमातून दूरसंचार क्षेत्रात आणि रिलायन्स रिटेलमुळे किरकोळ व्यापारात अग्रस्थानी आहे. याशिवाय, हरित ऊर्जा क्षेत्रातील त्यांची नवी पावले आगामी काळात गुंतवणूकदारांना अधिक आकर्षित करत आहेत.
३. एचडीएफसी ग्रुप: वित्तीय सेवा आणि बँकिंग क्षेत्रातील सर्वात मोठा आधारस्तंभ म्हणून एचडीएफसी समूहाचे नाव घेतले जाते. एचडीएफसी बँक आणि इतर वित्तीय उपकंपन्यांच्या ऐतिहासिक विलीनीकरणानंतर या समूहाचे बाजार मूल्यांकन प्रचंड वाढले आहे. देशातील वाढता पतपुरवठा, गृहकर्ज आणि डिजिटल बँकिंगचा विस्तार यांमुळे हा वित्तीय समूह सर्वोच्च पाचांमध्ये आपले स्थान टिकवून आहे.
४. अदानी ग्रुप: गौतम अदानी यांच्या नेतृत्वाखालील हा समूह प्रामुख्याने बंदर व्यवस्थापन, विमानतळ विकास, वीज निर्मिती, हरित ऊर्जा आणि पायाभूत सुविधा या क्षेत्रांमध्ये विस्तारत आहे. अदानी एन्टरप्रायझेस आणि अदानी पोर्ट्स या कंपन्यांच्या शेअर्समधील मोठ्या तेजीमुळे या समूहाने एकूण बाजार मूल्यांकनात अतिशय वेगाने मोठी झेप घेतली असून स्वतःचे स्थान निश्चित केले आहे.
५. बजाज ग्रुप: गुंतवणूक, विमा आणि ऑटोमोबाईल क्षेत्रातील अत्यंत विश्वसनीय नाव म्हणजे बजाज समूह होय. बजाज फायनान्स आणि बजाज फिन्सर्व्ह या कंपन्यांनी देशातील गैर-बँकिंग वित्तीय (NBFC) क्षेत्रात मोठी डिजिटल क्रांती घडवून आणली आहे. तसेच बजाज ऑटो या वाहन उत्पादक कंपनीच्या जागतिक यशामुळे या समूहाचे बाजार मूल्यांकन बाजारात अतिशय मजबूत आहे.
हे बलाढ्य व्यावसायिक समूह भारताच्या आर्थिक प्रगतीचे मुख्य खांब आहेत. विविध क्षेत्रांतील त्यांच्या सातत्यपूर्ण कामगिरीमुळे भारतीय अर्थव्यवस्था दिवसेंदिवस अधिक शक्तिशाली, वेगाने प्रगतीशील आणि पूर्णपणे आत्मनिर्भर होत चालली असल्याचे दिसते.
.png "Videos"){kind=small}
