सोमवार, 26 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
AI College US: अमेरिकेत भारतीय वंशाच्या प्रवाशांनी आपल्या कर्तृत्वाचा, मोठ्या विचारांचा आणि उदारतेचा झेंडा रोवला आहे. भारतीय वंशाचे इंजिनिअर दांपत्य अनुराधा आणि विकास सिन्हा यांनी ‘युनिव्हर्सिटी ऑफ नॉर्थ टेक्सास’ (UNT) ला २ कोटी डॉलर म्हणजेच सुमारे १९० कोटी रुपयांचे ($20M) ऐतिहासिक दान दिले आहे. या घसघशीत रकमेतून विद्यापीठात आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) आणि ॲडव्हान्सड ॲनालिटिक्सला समर्पित नवीन कॉलेज स्थापन केले जाईल.
विकास सिन्हा यांनी स्वतः २०२३ मध्ये UNT मधून आपली पीएचडी पूर्ण केली आहे. विद्यापीठ प्रशासनाने या महान योगदानाचा सन्मान करत नवीन संस्थेचे नाव ‘अनुराधा आणि विकास सिन्हा कॉलेज ऑफ आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स ॲंड ॲडव्हान्सड ॲनालिटिक्स’ ठेवण्याचा निर्णय घेतला आहे. भारतातील सामान्य कॉलेजमधून शिक्षणाची सुरुवात करून अमेरिकेची टॉप टेक इंडस्ट्री आणि शिक्षण क्षेत्रात एवढे मोठे यश मिळवणारे हे दांपत्य आज संपूर्ण जगभरात चर्चेचा विषय ठरले आहे. त्यामुळे आज आपण जाणून घेणार आहोत की कोण आहेत अनुराधा आणि विकास सिन्हा..
विकास आणि अनुराधा सिन्हा यांचे शालेय शिक्षण भारतात झाले. दोघांनी आंध्र प्रदेशच्या प्रसिद्ध ‘श्री वेंकटेश्वर युनिव्हर्सिटी’मधून सिव्हिल इंजिनिअरिंगमध्ये बीटेकची पदवी घेतली होती. त्यानंतर उच्च शिक्षणाच्या स्वप्नासाठी ते अमेरिकेत पोहोचले आणि फ्लोरिडा अटलांटिक युनिव्हर्सिटीमधून पोस्ट ग्रॅज्युएशन पूर्ण केले. विकास यांनी आपले शिक्षण सुरू ठेवत नॉर्थवेस्टर्न युनिव्हर्सिटीमधून आणि नंतर २०२३ मध्ये UNT मधून पीएचडी पूर्ण केली. सध्या विकास सिन्हा टेक क्षेत्रातील दिग्गज कंपनी ‘ब्रॉडकॉम’ (Broadcom) च्या मेनफ्रेम सॉफ्टवेअर डिव्हिजनमध्ये व्हाईस प्रेसिडेंट आहेत.
या ऐतिहासिकदानावर आपली प्रतिक्रिया देताना विकास सिन्हा म्हणाले की, शिक्षणाने त्यांच्या आयुष्यात यशाचे मार्ग खुले केले होते. आता त्यांची इच्छा आहे की इतर विद्यार्थ्यांनाही अशा संधी मिळाव्यात. त्यांनी अभिमानाने सांगितले की, आमच्यासाठी ही भेट केवळ एक दान नाही. हे या गोष्टीचे प्रमाण आहे की, प्रवासी अमेरिकेत येऊन फक्त ‘अमेरिकन ड्रीम’ जगतात असे नाही, तर ते स्वप्न साकार करण्यात आणि घडवण्यातही आपली मोठी भूमिका बजावतात.
हे नवीन कॉलेज प्रामुख्याने २ प्रमुख डिव्हिजन अंतर्गत काम करेल.
पहिली डिव्हिजन: ‘डिव्हिजन ऑफ अप्लाइड इंटेलिजन्स ॲंड इन्फॉर्मेटिक्स’. हे स्मार्ट आणि इंटेलिजेंट सिस्टीम्स प्रत्यक्ष जगात लागू करण्यावर लक्ष केंद्रित करेल.
दुसरी डिव्हिजन: ‘डिव्हिजन ऑफ इन्फॉर्मेशन ॲंड लर्निंग ॲप्लिकेशन्स’, जे मनुष्य, समाज आणि संस्था एआय तंत्रज्ञानाचा वापर कसा करतात हे समजून घेईल.
याचा मुख्य उद्देश विद्यार्थ्यांना केवळ AI चा युजर बनवणे हा नसून त्यांना ते तयार करण्यासाठी, समजून घेण्यासाठी, त्यावर प्रश्न उपस्थित करण्यासाठी आणि जबाबदारीने नियंत्रण ठेवण्यासाठी सक्षम बनवणे हा आहे.
सिन्हा दांपत्य यांच्या या १९० कोटी रुपयांच्या योगदानातून ६ कायमस्वरूपी एन्डोमेंट फंड तयार केले जातील. याचा वापर गुणवंत विद्यार्थ्यांची स्कॉलरशिप, प्रोफेसरशिप, प्रगत संशोधन (Advanced Research) आणि तंत्रज्ञान इनक्यूबेशनसाठी केला जाईल. याशिवाय, कॅम्पसमध्ये ‘अप्लाइड आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स ॲंड डेटा सायन्स इन्स्टिट्यूट’ची स्थापना केली जाईल, जी विद्यापीठाचे संशोधन थेट जागतिक टेक इंडस्ट्रीशी जोडेल.
विकास आणि अनुराधा सिन्हा यांचा UNT सोबतचा संबंध नवीन नाही. याआधी २०२४ मध्ये त्यांनी ‘अनुराधा आणि विकास सिन्हा डिपार्टमेंट ऑफ डेटा सायन्स’च्या सुरुवातीसाठी मोठा निधी दिला होता. त्यानंतर २०२५ मध्ये त्यांनी ‘सिन्हा इनोव्हेशन लॅब फॉर डेटा सायन्स’ची स्थापना केली. आता २०२६ मधील हे २० दशलक्ष डॉलरचे दान शिक्षण आणि संशोधनाच्या क्षेत्रात कोणत्याही भारतीय प्रवाशाने दिलेले सर्वात मोठे योगदान ठरले आहे.
