Hindu Rituals After Death: मृत्यूनंतर १० दिवस दिवा का लावतात? पिठाच्या ठशातून पुनर्जन्माचे संकेत मिळतात का?

Hindu Rituals After Death: हिंदू परंपरेनुसार मृत्यूनंतर व्यक्तीच्या आत्म्याच्या पुढील प्रवासासाठी काही विधी केले जातात. त्यातील एक म्हणजे घरात १० दिवस दिवा तेवत ठेवण्याची प्रथा, मृत व्यक्तीच्या आत्म्याचे प्रतीक मानून दिवा पीठ किंवा धान्याच्या गोलावर ठेवला जातो.

• मृत्यूनंतर घरात १० दिवस दिवा तेवत ठेवण्याची परंपरा 
• दिव्याजवळ पाणी, भाताचा पिंड किंवा दूध ठेवण्याची पद्धत नमूद 
• १० दिवसांच्या पिंडदानातून सूक्ष्म देहाचे अवयव तयार होतात, अशी मान्यता 

आपला हिंदू धर्म हा जगातला एकमेव असा धर्म आहे जिथे जन्मापासून मरणापर्यंत सगळ्या गोष्टींमागे एक विचार आहे. माणसाचा जन्म होण्याआधीपासून संस्कार सुरु होतात आणि मरणानंतर पण त्याला आदराने निरोप दिला जातो. आत्मा हा कधीच मरत नाही, फक्त शरीर बदलतो अशी मान्यता आहे. त्यामुळेच माणूस गेल्यानंतर पण त्याच्यासाठी काही विधी केले जातात. त्यातलाच एक विधी म्हणजे घरात 10 दिवस सतत दिवा लावून ठेवणे. बऱ्याच जणांच्या घरात हे केलं जातं पण नेमकं का करतात हे बऱ्याच लोकांना माहित नसतं. यामागे अंधश्रद्धा नाही तर एक मोठं शास्त्र आहे. Hindu Rituals After Death:

दिव्यात आत्मा येतो ही खरी भावनाशास्त्रात असं सांगितलं आहे की जेव्हा माणसाचा जीव जातो, तेव्हा शेवटच्या वेळी त्याला जो दिवा ओवाळतात त्या दिव्याच्या ज्योतीत त्याचा आत्मा येतो. म्हणजे तो दिवा त्या गेलेल्या माणसाचंच रूप मानलं जातं. जसे आपण देवपूजेत तांदळाच्या राशीवर देव ठेवतो, तसंच त्या दिव्यासाठी घरात एका जागी पीठ किंवा धान्याचा गोल करुन त्यावर दिवा ठेवला जातो. त्या दिव्याला कधी विझू देता अखंड ठेवला जातो.

जवळ पाणी आणि भात का ठेवतात?

पहिल्या दिवशी त्या दिव्याजवळ फक्त पाण्याचा लोटा ठेवतात. दुसऱ्या दिवसापासून रोज जेवणाच्या वेळी थोडा भाताचा पिंड किंवा दुधाची वाटी ठेवली जाते. हे उगाच ठेवत नाहीत. शरीर गेल्यावर आत्मा एका प्रवासाला निघतो, त्या प्रवासात त्याला भूक लागू नये, त्याला शक्ती मिळावी म्हणून ही शिदोरी असते.

Sarva Pitru Amavasya 2026: गजछाया योगाचा शुभ योग! सर्वपितृ अमावस्येला ‘या’ मुहूर्तावर करा श्राद्ध-तर्पण

10 दिवसात काय होतं?

असं म्हणतात की माणूस गेल्यावर लगेच त्याला दुसरा देह मिळत नाही. पहिल्या 10 दिवसात रोज केलेल्या पिंडदानाने त्याच्या सूक्ष्म देहाचे अवयव तयार होतात. यालाच अवयव श्राद्ध म्हणतात. 10 व्या दिवशी तो देह पूर्ण तयार होतो आणि मग तो दिवा नदीवर घेऊन जाऊन विसर्जन करतात. तेव्हा तो आत्मा पुढच्या प्रवासाला लागतो.

पिठावरच्या ठशाचा आणि योनीचा संबंध आहे का?

हा सगळ्यात मोठा गैरसमज आहे. 10 व्या दिवशी दिवा उचलल्यावर खाली पिठावर काही तरी आकार उमटतो. कोणी म्हणतं माणसाच्या पावलाचा ठसा उमटला म्हणजे परत माणूस होणार, पक्षाच्या पायाचा उमटला म्हणजे पक्षी होणार. पण हे साफ खोटं आहे. खरं तर त्या दिव्याचा तळ हा खडबडीत असतो. 10 दिवस एकाच जागी ठेवल्यावर त्याचा दाब पडून पिठावर रेषा उमटतात. त्याचा आत्म्याशी काहीही संबंध नाही. उगाच त्यावरून घाबरून जायची गरज नाही. योनी ठरवणं इतकं सोपं नसतं.

Sarva Pitru Amavasya 2026: सर्वपितृ अमावस्येला चुकूनही ‘या’ वस्तू घरात आणू नका; नाहीतर वाढू शकतात अडचणी

दिवा विझला तर काय करायचं?

बऱ्याच वेळा वाऱ्याने किंवा तेल संपल्याने दिवा विझतो आणि घरातले लोक घाबरतात की आता अपशकुन झाला. पण शास्त्रात असं काहीच नाही. दिवा विझला तर लगेच स्वच्छ करून परत लावावा. काहीही दोष लागत नाही.आणि जर मृत्यू परगावी झाला असेल किंवा 10 दिवस दिवा ठेवणं शक्य नसेल तर एकच दिवस दिवा लावला तरी चालतो. शास्त्र हे लोकांना त्रास देण्यासाठी नाही तर गेलेल्या जीवाला शांती मिळावी म्हणून आहे.त्यामुळे या विधीकडे भीतीच्या नजरेने बघू नका. हा गेलेल्या व्यक्तीला प्रकाश दाखवण्याचा आणि त्याला पुढच्या वाटचालीसाठी ताकद देण्याचा एक सात्विक मार्ग आहे.