मंगळवार, 10 नोव्हेंबर 2026
सामायिक वारशातून प्रगतीची दिशा; मध्य प्रदेशात गुंतवणुकीच्या अमर्याद संधी – मुख्यमंत्री डॉ. मोहन यादव
वाराणसी येथे ३१ मार्च रोजी मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेश सहकार्य परिषद आयोजित करण्यात आली होती. या परिषदेत मध्य प्रदेशचे मुख्यमंत्री डॉ. मोहन यादव, उत्तर प्रदेशचे मंत्री आणि दोन्ही राज्यांतील वरिष्ठ अधिकारी सहभागी झाले होते. लघु उद्योगांपासून ते धार्मिक पर्यटन आणि रोजगारापर्यंत विविध विषयांवर चर्चा झाली. अधिकाऱ्यांनी आपापल्या विभागांतून सादरीकरणही केले. या कार्यक्रमात उपस्थित मान्यवरांनी भविष्यात दोन्ही राज्यांनी एकत्र काम करण्याच्या पुढील शक्यतांवर चर्चा केली. मुख्यमंत्री डॉ. यादव यांच्या उपस्थितीत, ओडीओपी उत्पादनांच्या क्षेत्राला चालना देण्यासाठी विश्वनाथ मंदिर ट्रस्ट आणि महाकालेश्वर मंदिर ट्रस्ट यांच्यात, तसेच उत्तर प्रदेश आणि मध्य प्रदेश यांच्यात सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी करण्यात आली. मुख्यमंत्री डॉ. यादव यांनी सांगितले की, मध्य प्रदेशात औद्योगिक विकासासाठी गुंतवणुकीची प्रचंड क्षमता आहे. हे राज्य ७०,००० कोटी रुपयांपेक्षा जास्त किमतीची निर्यात करत आहे.
मध्य प्रदेश-उत्तर प्रदेश सहकार्य परिषदेत मुख्यमंत्री डॉ. मोहन यादव यांनी सांगितले की, काशी विश्वनाथ धाम हे जगातील सात सर्वात पवित्र स्थळांपैकी एक आहे. हे एक अद्भुत सहकार्य आणि संमेलन आहे. हे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या कार्यक्षेत्रातीलच आहे. त्यांच्या नेतृत्वाखाली देश प्रगती करत आहे. पंतप्रधान मोदींच्या नेतृत्वाखाली मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनी सुशासन आणि प्रशासन प्रस्थापित केले आहे. उत्तर प्रदेशच्या अधिकाऱ्यांनीही कायदा व सुव्यवस्था आणि विकासामध्ये उल्लेखनीय प्रगती केली आहे. पंतप्रधान मोदींच्या सक्षम नेतृत्वाखाली देश जगातील तिसरी सर्वात मोठी अर्थव्यवस्था बनण्याच्या दिशेने वाटचाल करत आहे. काल, केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्या दृढनिश्चयामुळे लाल सलामला अखेरची सलामी देण्यात आली. मध्य प्रदेश आता नक्षलमुक्त झाला आहे. लोकशाहीच्या स्थापनेसाठी हे एक मोठे आव्हान होते.
मुख्यमंत्री डॉ. यादव म्हणाले की, काशीप्रमाणेच उज्जैनलाही विशेष प्राचीन आणि सांस्कृतिक महत्त्व आहे. दोन्ही शहरांमधील धार्मिक पर्यटनाची प्रचंड क्षमता ओळखून पंतप्रधान मोदींनी विकास प्रकल्प सुरू केले. बाबा महाकालची महालोक (प्रभू रामाचे निवासस्थान) म्हणून स्थापना झाल्यामुळे मध्य प्रदेशातील धार्मिक पर्यटनात वाढ झाली आहे. प्रभू श्रीरामांनी आपल्या आयुष्यातील महत्त्वपूर्ण काळ मंदाकिनी नदीच्या काठावरील चित्रकूटमध्ये घालवला. कंसाचा वध केल्यानंतर प्रभू कृष्णाने उज्जैनमध्ये शिक्षण घेतले. हे दोन राज्यांमधील एक विशेष नाते आहे.
मुख्यमंत्री डॉ. यादव म्हणाले की, उत्तर प्रदेश आणि मध्य प्रदेश सामायिक वारशासह पुढे वाटचाल करत आहेत. पंतप्रधान मोदी यांच्या मार्गदर्शनाखाली केन-बेटवा नदीजोड प्रकल्पाचे काम सुरू झाले आहे. याचा फायदा मध्य प्रदेशातील बुंदेलखंड आणि उत्तर प्रदेशातील जिल्ह्यांना होईल. या प्रकल्पामुळे सिंचन आणि पिण्याच्या पाण्याची सोय होईल. मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेश मोरेना येथे २००० मेगावॅटच्या सौर ऊर्जा प्रकल्पावर एकत्रितपणे काम करत आहेत. ते म्हणाले की, आज त्यांनी विश्वनाथ कॉरिडॉरच्या व्यवस्थेचा आढावा घेतला. ऐतिहासिक महाकुंभाच्या व्यवस्थेचा अभ्यास करण्यासाठी आम्ही अधिकाऱ्यांना प्रयागराजला पाठवले. आगामी सिंहस्थ महोत्सवासाठी सर्व प्रकारच्या व्यवस्थापनाची तयारी सुरू आहे.
मुख्यमंत्री डॉ. यादव म्हणाले की, मध्य प्रदेशातील सिंचन क्षेत्र ५५ लाख हेक्टरपर्यंत वाढले आहे. राज्यात औद्योगिक विकासासाठी गुंतवणुकीच्या अमर्याद संधी आहेत. राज्यातून होणारी निर्यात ७०,००० कोटींच्या पुढे गेली आहे. राज्यातील वैद्यकीय महाविद्यालयांची संख्या ४० झाली आहे. त्यांनी सांगितले की, राज्य सरकार रुग्णालये उघडण्यासाठी १ रुपया दराने ३० एकर जमीन भाडेपट्ट्यावर देत आहे. कृषी कल्याण वर्षादरम्यान विविध योजनांअंतर्गत शेतकऱ्यांना ५० टक्क्यांपर्यंत अनुदान दिले जात आहे.
उत्तर प्रदेशचे उद्योगमंत्री नंद गोपाल गुप्ता (नंदी) म्हणाले की, बाबा महाकाल यांचे कट्टर भक्त असलेले मुख्यमंत्री डॉ. यादव यांचे बाबा विश्वनाथांचे शहर असलेल्या काशीमध्ये आगमन होणे, हा एक बहुमान आहे. ते अत्यंत साध्या स्वभावाचे आणि जनतेवर खोलवर प्रभाव टाकणारे लोकप्रिय राजकारणी आहेत. त्यांचे प्रशासकीय निर्णय ठाम असतात. मध्य प्रदेश सरकारमध्ये हलगर्जीपणा खपवून घेतला जात नाही. ते म्हणाले की, हा प्रसंग दोन्ही राज्यांमधील सखोल सामंजस्याचे स्पष्ट उदाहरण आहे. उत्तर प्रदेशचे बघेलखंड, ग्वाल्हेर-चंबळ आणि बुंदेलखंडच्या लोकांशी विशेष संबंध आहेत. मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्या नेतृत्वाखाली उत्तर प्रदेश गुंतवणूकदारांसाठी सर्वोत्तम ठिकाण आहे. तरुणांना उद्योजक म्हणून विकसित करणे हे आमचे ध्येय आहे. आतापर्यंत १,६३,००० तरुणांना ६,००० कोटी रुपयांपेक्षा जास्त रक्कम वितरित करण्यात आली आहे. मंत्री गुप्ता म्हणाले की, ओडीओपी (वन डिस्ट्रिक्ट प्रॉडक्ट) कार्यक्रमाने स्थानिक कारागीर आणि हस्तकलांना नवी ओळख दिली आहे.
प्रधान सचिव राघवेंद्र कुमार सिंह म्हणाले की, मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेश एका समान उद्देशाने ‘वन डिस्ट्रिक्ट प्रॉडक्ट’ उपक्रमासाठी सहकार्य आणि समन्वय साधण्याकरिता एकत्र आले आहेत. उत्तर प्रदेशातील सर्व ७५ जिल्ह्यांमध्ये ओडीओपी उत्पादने निवडण्यात आली आहेत. २०१७ मध्ये उत्तर प्रदेशची एकूण निर्यात ८८,००० कोटी रुपये होती, जी २०२४ पर्यंत १,८६,००० कोटी रुपयांपर्यंत वाढण्याचा अंदाज आहे. या आकडेवारीत ओडीओपीचा ५०% वाटा आहे. चव्वेचाळीस उत्पादनांना जीआय टॅग देण्यात आले आहेत. दरम्यान, उत्तर प्रदेश उद्योग विभागाचे आयुक्त रोहित आनंद यांनी सांगितले की, ९६ लाख एमएसएमई युनिट्ससह उत्तर प्रदेश हे देशातील सर्वात मोठे राज्य आहे. यामुळे राज्यात भांडवली गुंतवणुकीची क्रांती झाली आहे. २८ मार्च रोजी जेवर विमानतळाचे उद्घाटन झाले. लॉजिस्टिक्ससाठी हे देशातील सर्वात मोठे विमानतळ असेल. राज्यात १० ते ५० एकरचे एमएसएमई पार्क विकसित केले जात आहेत. ‘गाव कनेक्शन’चे संस्थापक निलेश मिश्रा यांनी सांगितले की, मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेश यांच्यात एक समान दुहेरी इंजिन आहे. ‘गाव कनेक्शन’ने उत्तर प्रदेशातील जिल्ह्यांमधून ‘वन डिस्ट्रिक्ट वन प्रॉडक्ट’ (ODOP) उत्पादनांना ओळख देऊन आपल्या प्रवासाला सुरुवात केली. त्यांनी पुढे सांगितले की, मध्य प्रदेशचा प्रादेशिक उद्योग मेळावा संपूर्ण देशासाठी एक अद्वितीय मॉडेल म्हणून उदयास आला आहे. ‘गाव कनेक्शन’ हे मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेशच्या सामायिक वारशाचे पोस्टमन बनत आहे.
या कार्यक्रमात दोन्ही राज्यांतील कारागिरांच्या प्रमुख उत्पादनांचे प्रदर्शनही आयोजित करण्यात आले होते. बांबू हस्तकला, धातू हस्तकला, वस्त्रोद्योग आणि तागाच्या हस्तकला प्रदर्शित करण्यात आल्या. यातून लघुउद्योग आणि कारागिरांची मेहनत दिसून आली. या प्रदर्शनाने मध्य प्रदेश-उत्तर प्रदेश ‘वन डिस्ट्रिक्ट वन प्रॉडक्ट’ (ODOP) उपक्रमात समाविष्ट असलेल्या विविध उत्पादनांना, तसेच जीआय टॅग असलेल्या उत्पादनांना एक व्यासपीठ उपलब्ध करून दिले. मध्य प्रदेशातील गुंतवणुकीच्या संधी, औद्योगिक क्षमता, पारंपरिक पोशाख आणि पर्यटन स्थळे यांचेही प्रदर्शन करण्यात आले. मुख्यमंत्री डॉ. मोहन यादव यांनी प्रदर्शनाला भेट देऊन कारागिरांशी संवाद साधला. वाराणसी सॉफ्ट स्टोन जरीकाम, बनारस ब्लँकेट्स, साडीकाम, बनारस लाकडी काम, बनारस काचेच्या माळा आणि बनारस गुलाबी मीनाकारी हस्तकला यांचे स्टॉल्स उभारण्यात आले होते. त्याचप्रमाणे, मध्य प्रदेशातील कारागिरांनी बनवलेली केळीच्या तंतूंची उत्पादने, दिंडोरी-मंडला जिल्ह्यातील बाजरी, भोपाळ जिल्ह्यातील ताग, जरी जरदोजी उत्पादने, सिधी जिल्ह्यातील पंजा दरी, रेवा जिल्ह्यातील बांबूची उत्पादने, बेतुल जिल्ह्यातील भारेवा धातूकाम, शिवपुरीच्या महिला बचत गटांनी बनवलेली कापडी उत्पादने, माहेश्वरी हातमाग, उज्जैनचे बुटीक प्रिंट्स आणि चंदेरी साड्या यांचेही स्टॉल्स उभारण्यात आले आहेत.
