
(फोटो सौजन्य: सोशल मीडिया)
उत्सवाच्या पहाटेपासूनच संपूर्ण अहिल्यानगर शहराचा चेहरामोहरा बदललेला होता. मुख्य चौकापासून ते अगदी गल्लीबोळांपर्यंत आकाश कवेत घेणारे निळे ध्वज डौलाने फडकताना दिसत होते. विद्युत रोषणाई आणि फुलांच्या तोरणांनी शहर सजले होते. भीमसैनिकांसाठी आजचा दिवस एखाद्या मोठ्या दिवाळीपेक्षा कमी नव्हता. घराघरात आनंद ओसंडून वाहत होता, नवीन कपडे परिधान करून अबालवृद्ध बाबासाहेबांच्या प्रतिमेला अभिवादन करण्यासाठी घराबाहेर पडले होते.
उत्सवाचे गांभीर्य आणि जनसमुदायाचा शिस्तबद्ध उत्साह पाहून जिल्ह्याचे संपूर्ण प्रशासन आणि राजकीय नेतृत्व बाबासाहेबांच्या चरणी नतमस्तक झाले. जिल्हाधिकारी, पोलीस अधीक्षक, महानगरपालिकेचे आयुक्त, महापौर आणि उपमहापौर यांनी प्रत्यक्ष उपस्थित राहून महामानवाला अभिवादन केले. शहरातील आमदारांसह सर्वपक्षीय नेत्यांनी आपला राजकीय अभिनिवेश बाजूला सारून या उत्सवात सहभाग घेतला. “हा उत्सव केवळ एका समाजाचा नसून संपूर्ण मानवजातीला समता आणि बंधुतेची दिशा देणाऱ्या महामानवाचा आहे,” अशा भावना यावेळी उपस्थित मान्यवरांनी व्यक्त केल्या.
यावर्षीच्या मिरवणुकीचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे महिलांचा सहभाग! निळ्या साड्या आणि डोक्यावर जरतारी फेटा परिधान केलेल्या हजारो महिलांच्या उपस्थितीने या सोहळ्याला एक वेगळीच प्रतिष्ठा आणि शिस्त प्राप्त करून दिली. केवळ उपस्थितीच नाही, तर अनेक ठिकाणी महिलांनी लेझीम पथकांचे आणि ढोल-ताशा पथकांचे नेतृत्व करत आपल्या सुप्त शक्तीचे दर्शन घडवले.
केवळ जल्लोष न करता बाबासाहेबांचे विचार लोकांपर्यंत पोहोचावेत, या हेतूने शहरात ‘समता व्याख्यानमालेचे’ आयोजन करण्यात आले होते. नामवंत वक्त्यांनी बाबासाहेबांचे अर्थशास्त्र, कायदेविषयक ज्ञान आणि त्यांनी केलेली सामाजिक क्रांती यावर प्रकाश टाकला. तसेच, सुप्रसिद्ध गायक ‘शिंदे’ यांच्या खणखणीत आवाजातील भीमगीतांच्या कार्यक्रमाने अख्खा जिल्हा सुरांच्या निळ्या रंगात न्हाऊन निघाला. कलाकारांनी आपल्या सादरीकरणातून बाबासाहेबांच्या जीवनातील संघर्षाचा प्रवास जिवंत केला, ज्यामुळे अनेकांचे डोळे पाणावले.
लाखो अनुयायी रस्त्यावर असतानाही शहरात ठिकठिकाणी कमालीची स्वच्छता पाहायला मिळाली. “स्वच्छता हाच खरा सन्मान” हे ब्रीद भीमसैनिकांनी कृतीतून सिद्ध केले. अन्नदान व सेवा: सामाजिक संस्थांच्या वतीने ठिकठिकाणी थंड पाणी, ताक आणि जेवणाची उत्तम सोय करण्यात आली होती. लांबून आलेल्या अनुयायांची गैरसोय होऊ नये, याची पूर्ण दक्षता स्वयंसेवकांनी घेतली. ज्ञानाचा जागर: मिरवणुकीत यंदा डीजेसोबतच पुस्तकांच्या स्टॉल्सला मोठी गर्दी पाहायला मिळाली. तरुणांनी ऐतिहासिक आणि वैचारिक पुस्तके खरेदी करण्यावर भर दिला. “हातात लेखणी आणि डोक्यात विचार” हेच बाबासाहेबांना खरे अभिवादन असल्याचे तरुणाईने आपल्या कृतीतून दाखवून दिले.
या संपूर्ण उत्सवातील आकर्षणाचे केंद्र ठरले ते म्हणजे ‘भारतीय संसद भवनाच्या’ प्रतिकृतीचा भव्य केक! भारतीय संविधानाने आपल्याला दिलेले अधिकार आणि लोकशाहीचा सन्मान म्हणून हा केक कापून आनंद साजरा करण्यात आला. सांजवेळ झाली आणि संपूर्ण शहराचा माहोल अधिकच भारावून गेला. विविध भागांतून भव्य मिरवणुका निघाल्या. हायटेक डीजेच्या तालावर तरुणाई थिरकली, पण या आनंदाला कुठेही गालबोट लागणार नाही, याची काळजी प्रत्येकाने घेतली. विविध मंडळांनी आपल्या सजावटीतून व्यसनमुक्ती, मुलींचे शिक्षण आणि पर्यावरण रक्षण यांसारखे सामाजिक संदेश देऊन समाजाचे लक्ष वेधून घेतले.
अहिल्यानगरमधील ही भीमजयंती जिल्ह्याच्या सांस्कृतिक आणि सामाजिक वैभवात भर टाकणारी ठरली. हा सोहळा केवळ गर्दीचा नसून विचारांचा, आदराचा आणि समतेचा होता. “भीमरायाचा जयजयकार” करत निघालेल्या या निळ्या लाटेने अहिल्यानगरच्या मातीला पुन्हा एकदा क्रांतीचा आणि बंधुभावाचा सुगंध दिला आहे.