
दुग्धव्यवसाय हा ग्रामीण भागातील शेतकऱ्यांचा महत्त्वाचा पूरक व्यवसाय आहे. जिल्ह्यात पशुपालन मोठ्या प्रमाणावर होत असून नागरिक थेट शेतकऱ्यांकडून किंवा डेअरीमधून दूध खरेदी करतात. दरम्यानच्या काळात अन्न व औषधी प्रशासनाच्या धडक कारवाईमुळे आणि कडक उन्हाळ्यामुळे तीन महिन्यांत दूध संकलनात घट झाली असल्याचे समोर आले आहे.
तीन महिन्यांतील दूध संकलनाची आकडेवारी- जिल्ह्यात एप्रिल आणि जून या महिन्यांत दूध संकलनात तूट निर्माण झाली आहे. उपलब्ध आकडेवारीनुसार एप्रिल महिन्याच्या पहिल्या टप्प्यात एकूण दोन लाख ४६ हजार २९८ लिटर दूध संकलन झाले. त्यात खासगी प्रकल्पांकडून दोन लाख १७ हजार ४७७ लिटर तर दूध संघाने २८ हजार ८०१ लिटर संकलन केले. मागील वर्षीच्या तुलनेत यात दोन हजार २२१ लिटरची तूट आढळून आली. दुसऱ्या टप्प्यात एप्रिल महिन्यात एकूण दोन लाख ३६ हजार ९५९ लिटर दूध संकलन करण्यात आले.
यामध्ये खासगी माध्यमातून दोन लाख ९ हजार ३१ लिटर तर दूध संघाने ३४ हजार २८ लिटर संकलन केले. यात मागील वर्षीच्या तुलनेत १५ हजार तीन लिटरची तूट नोंदवली गेली. त्यानंतर जून महिन्यात एकूण दोन लाख २३ हजार ६९९ लिटर दूध संकलन झाले. त्यात खासगी दूध संकलन एक लाख ९९ हजार ४८४ लिटर तर दूध संघाने २५ हजार २१५ लिटर दूध संकलन केले.
गतवर्षीच्या तुलनेत जूनमध्ये १६१९५ लिटरची तूट आढळली. यंत्रणा आणि खासगी डेअरींचे जाळेः जिल्ह्यात एकूण २६२ सहकारी दूध संकलन संस्था कार्यरत आहेत. तसेच ११ खासगी डेअरींचा समावेश आहे. यामध्ये दिनशा, तुमसरे डेअरी, जैन डेअरी, जर्सी डेअरी, बन्सी डेअरी, एसव्हीके डेअरी, राहुल डेअरी, अग्रवाल डेअरी, अतुल डेअरी, वसंत डेअरी, लोकमंगल डेअरी यांचा समावेश आहे.
अन्न प्रशासनाकडून ४९ नमुने तपासणी
जिल्ह्यात दूध व दुग्धजन्य पदार्थांमध्ये भेसळ झाल्याची कोणतीही नोंद नाही. अन्न व औषधी प्रशासनाचे सुरू असलेले धाडसत्र आणि मे ते जून या काळातील उन्हाळा यामुळे दुधाची आवक घटली आहे. जिल्ह्यात आतापर्यंत विविध डेअऱ्यांतून एकूण ४९ नमुने गोळा करण्यात आले असून ते तपासणीसाठी पाठवण्यात आले आहेत. हे सर्व नमुने स्टैंडर्ड असल्याचे निष्पन्न झाले आहे.
प्रशासनाकडून नियमिततपासणी मोहीम राबवली जात असून अन्न व औषधी सुरक्षेच्या दृष्टीने निकषांची कठोर अंमलबजावणी सुरू आहे. असे पूनम तुरकर, अन्न सुरक्षा अधिकारी यांनी स्पष्ट केले.
दूध संकलनात घटझाली असली तरी जिल्ह्यात दुधाची गुणवत्ता उत्तम राखली जात आहे. -प्रदीप पात्रे, जिल्हा दुग्धव्यवसाय विकास अधिकारी असे स्पष्टीकरण प्रदीप पात्रे, जिल्हा दुग्धव्यवसाय विकास अधिकारी यांनी दिले.