मंगळवार, 18 ऑगस्ट 2026
समुद्रात 'मरीन नेव्हिगेशन बॉईज'ची सोय!ओहोटी रेषेच्या चिन्हांकनासाठी पालिकेचा २.७७ कोटींचा प्रस्ताव
मुंबईतील विविध सण-उत्सवांदरम्यान समुद्रात होणाऱ्या मूर्ती विसर्जनाच्या वेळी सागरी पर्यावरणाचे रक्षण करण्यासाठी आणि सुरक्षिततेचा उपाय म्हणून बृहन्मुंबई महानगरपालिकेने महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे. मुंबई उच्च न्यायालयाच्या निर्देशानुसार आणि केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळाच्या मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन करत मुंबईतील प्रमुख २१ समुद्रकिनाऱ्यांवर ओहोटीची रेषा चिन्हांकित केली जाणार आहे. यासाठी समुद्रात मार्गदर्शक तरंगचिन्हे म्हणजेच ‘मरीन नेव्हिगेशन बॉईज’ बसवण्याचा निर्णय प्रशासनाने घेतला आहे.(फोटो सौजन्य – AI)
पुढील तीन वर्षांच्या कालावधीसाठी या कामाकरिता सुमारे २ कोटी ७७ लाख ९८ हजार ४९३ रुपयांचा खर्च अपेक्षित असलेला प्रस्ताव स्थायी समितीच्या मंजुरीसाठी सादर करण्यात आला आहे. मुंबई उच्च न्यायालयात दाखल जनहित याचिका क्र. ९६/२०१४ च्या अनुषंगाने, केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळाच्या नियमांनुसार समुद्रातील मूर्ती विसर्जन हे ओहोटीची रेषा आणि भरतीची रेषा यांच्या दरम्यान असलेल्या ‘नॉन-इको सेन्सिटिव्ह’ क्षेत्रातच करणे बंधनकारक आहे. त्यानुसार पालिकेच्या पर्यावरण व वातावरणीय बदल खात्यामार्फत मुंबईतील २१ प्रमुख विसर्जन स्थळांवर ही तरंगचिन्हे उभारली जाणार आहेत.
रात्रीच्या वेळी विसर्जन व्यवस्थापन करणाऱ्या भूस्तरीय कर्मचाऱ्यांना ओहोटीची रेषा स्पष्टपणे दिसावी यासाठी या तरंगचिन्हांवर सौरऊर्जेवर चालणारे (सोलर) दिवे बसवले जातील. तसेच समुद्रातील लाटांमुळे ही तरंगचिन्हे वाहून जाऊ नयेत म्हणून त्यांना समुद्राच्या तळाशी दोरीने स्थिर केले जाणार आहे. दरवर्षी गणेशोत्सव, नवरात्रोत्सव आणि माधी गणेशोत्सव या तीनही प्रमुख सणांच्या काळात ही व्यवस्था तात्पुरत्या स्वरूपात उभारण्यात येईल आणि विसर्जन प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर ती सुरक्षितपणे काढून जतन करून ठेवली जाईल.
बुलेट ट्रेनचा वेग वाढणार, देखभालीचीही जय्यत तयारी; 3 शहरांत उभारले जाणार अत्याधुनिक डेपो
या संपूर्ण कामासाठी पालिकेने मागवलेल्या ई-निविदेत मे. लिटमस मरीन इनव्हेशन प्रा. लि. ही कंपनी पात्र ठरली असून, त्यांच्या २ कोटी ६७ लाख २९ हजार ३२० रुपयांच्या मूळ बोलीवर अधिक ४ टक्के भौतिक सादिलवार जोडून एकूण २ कोटी ७७ लाख ९८ हजार ४९३ रुपये खर्चाच्या कंत्राटाला प्रशासकीय मंजुरी देण्याची शिफारस करण्यात आली आहे. लवकरच या प्रस्तावावर अंतिम निर्णय होऊन प्रत्यक्षात अंमलबजावणी सुरू होणार आहे.
Ans: समुद्रातील ठरावीक भाग, मार्ग किंवा सीमा दर्शवण्यासाठी पाण्यावर बसवण्यात येणाऱ्या तरंगत्या चिन्हांना मरीन नेव्हिगेशन बॉईज म्हणतात. यामुळे समुद्रातील मार्गदर्शन आणि सुरक्षितता सुधारण्यास मदत होते.
Ans: दिलेल्या माहितीनुसार, समुद्रातील ओहोटी रेषेचे चिन्हांकन करण्यासाठी या बॉईजचा वापर करण्याचा प्रस्ताव आहे.
Ans: समुद्राची पातळी आणि किनारपट्टीतील बदल लक्षात घेऊन विशिष्ट समुद्री सीमा ओळखण्यासाठी ओहोटी रेषेचे चिन्हांकन उपयुक्त ठरू शकते. त्यामुळे किनारपट्टी व्यवस्थापन आणि नियोजनाला मदत होऊ शकते.
