रविवार, 15 नोव्हेंबर 2026
पश्चिम रेल्वेच्या सौरऊर्जा क्षमतेत झाली मोठी वाढ! वर्षाला १३ कोटींची बचत; मुंबई सेंट्रल मंडळाची कामगिरी
पश्चिम रेल्वेच्या मुंबई सेंट्रल मंडळाने पर्यावरणपूरकता आणि ‘नेट-झिरो कार्बन उत्सर्जन’ या उद्दिष्टाच्या दिशेने महत्त्वपूर्ण पाऊल टाकत हरित ऊर्जा पायाभूत सुविधांचा मोठा विस्तार केला आहे. आर्थिक वर्ष २०२५-२६ मध्ये मंडळाने २,६०७ किलोवॅट पीक अतिरिक्त रूफटॉप सौर क्षमता स्थापित केली असून, त्यामुळे एकूण स्थापित सौर क्षमता ८,५३२ किलोवॅट पीकपर्यंत पोहोचली आहे.(फोटो सौजन्य – AI)
पश्चिम रेल्वेच्या माहितीनुसार, २०२५-२६ मध्ये १२ प्रमुख उपनगरीय स्थानकांवरील फलाट शेड आणि रेल्वे इमारतींच्या छतांवर सौर संयंत्रे बसविण्यात आली आहेत. यामध्ये वसई रोड (३७५ किलोवॅट पीक), विरार (१७५ किलोवॅट पीक), दादर (१५३ किलोवॅट पीक), बोरिवली (१५१ किलोवेंट पीक) आणि मीरा रोड (१२५ किलोवॅट पीक) या स्थानकांचा समावेश आहे. महालक्ष्मी, माटुंगा रोड, गोरेगाव आणि कांदिवली येथे प्रत्येकी १०० किलोवॅट पीक क्षमतेची संयंत्रे बसवली आहेत. यातून वर्षाला २१ लाख युनिटहून अधिक हरित वीजनिर्मिती होऊन २.५ कोटींची बचत होणार आहे.
उपनगरीय रेल्वेस्थानक वगळता इतर १२ स्थानकांवर सुमारे १,००० किलोवॅट पीक सौर क्षमता उभारण्यात आली.वलसाड लोको शेड कार्यालयात ३२०.४६ किलोवॅट पीक क्षमतेचे संयंत्र बसवण्यात आले. याशिवाय वलसाड शाळा, मल्टी-डिसिप्लिनरी डिव्हिजनल ट्रेनिंग इन्स्टट्यूट व कॅरिज-वॅगन शेड, वलसाड येथेही सौर प्रकल्प उभारले आहेत.वापी, नंदुरबार, नवसारी येथील फलाट शेड तसेच चलथाण, गंगाधरा, अतुल, उधवाडा आणि भिलाड स्थानक इमारतींवरही संयंत्रे बसवली आहेत. यातून वर्षाला १३.१३ लाख युनिट वीज व १.५ कोटींहून अधिक बचत अपेक्षित आहे.
Maharashtra Rain Alert: राज्यावर मोठं संकट; घराबाहेर जाणं टाळा, काही तासांमध्ये मुंबईसह कोकणात…
पुढील २ ते ३ वर्षांत मुंबई सेंट्रल मंडळात आणखी २.१३ मेगावॅट पीक क्षमतेचे रूफटॉप सौर प्रकल्प उभारण्याची योजना आहे.त्यातून वर्षाला सुमारे २८ लाख युनिट अतिरिक्त हरित वीज आणि ३ कोटींहून अधिक बचत होईल.या उपक्रमामुळे कार्बन उत्सर्जन कमी होण्यासह पारंपरिक ग्रीडवरील अवलंबित्वही घटणार असून, भारतीय रेल्वेच्या नेट-झिरो मिशनला बळ मिळणार आहे.८८ संपूर्ण सौरऊर्जा जाळ्यातून वर्षाला १ कोटी युनिटहून अधिक हरित विजेचे उत्पादन अपेक्षित आहे. यातून अंदाजे १३.४ कोटी रुपयांची वार्षिक बचत होणार आहे.
