फोटो सौजन्य सोशल मीडिया
त्यांच्या या विधानामुळे इराणच्या दीर्घकालीन अणुधोरणात संभाव्य बदल होण्याच्या चर्चेला पुन्हा वेग आला आहे. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर या वक्तव्याला विशेष महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
एका मुलाखतीत अराघची यांनी इराणच्या युरेनियम साठ्याबाबत भूमिका स्पष्ट केली. देशाकडे असलेले संवर्धित युरेनियम परदेशात पाठवले जाणार नाही, ही इराणची महत्त्वाची अट असल्याचे त्यांनी सांगितले. या साठ्याबाबत मध्यस्थांमार्फत विविध प्रस्ताव आले असून, त्यावर चर्चा करण्याची तयारी असल्याचेही त्यांनी नमूद केले. मात्र, कोणताही तोडगा इराणच्या राष्ट्रीय हिताचे संरक्षण करणारा आणि देशाच्या गरजा पूर्ण करणारा असावा, अशी त्यांची भूमिका आहे. युरेनियमचा मुद्दा स्वतंत्रपणे सोडवता येणार नाही, तर व्यापक कराराचा भाग म्हणूनच त्यावर निर्णय होऊ शकतो, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
इराणच्या अणुधोरणात बदल करण्याच्या मागणीवर देशात गंभीर चर्चा सुरू असल्याचे अराघची यांनी मान्य केले. अण्वस्त्र प्रसारबंदी करारातून (NPT) बाहेर पडण्याच्या मुद्द्यावरही वेगवेगळी मते मांडली जात आहेत. काही जण सध्याचे धोरण कायम ठेवण्याच्या बाजूने आहेत, तर काही जण बदलाची गरज व्यक्त करत आहेत.
दोन्ही बाजूंचे युक्तिवाद महत्त्वाचे असल्याचे अराघची यांनी म्हटले. मात्र, इराणचे अधिकृत अणुधोरण अद्याप बदललेले नसल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. त्यामुळे या चर्चेचा अर्थ इराणने अण्वस्त्रनिर्मितीचा निर्णय घेतला आहे, असा होत नाही.
अमेरिका आणि इराण यांच्यातील संभाव्य करारामध्ये संवर्धित युरेनियमचा साठा हा सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा ठरत आहे. अमेरिकेला इराणच्या अणुकार्यक्रमावर ठोस मर्यादा आणि भविष्यात अण्वस्त्रनिर्मिती होणार नाही याची खात्री हवी आहे. दुसरीकडे, इराणला आपले राष्ट्रीय हित आणि अणुकार्यक्रमावरील नियंत्रण कायम ठेवायचे आहे.
मध्यस्थांमार्फत दोन्ही देशांमध्ये संदेशांची देवाणघेवाण सुरू असल्याचे अराघची यांनी सांगितले. त्यामुळे आगामी चर्चेत युरेनियम साठ्याचा वापर, त्यावरील देखरेख आणि आंतरराष्ट्रीय अणुऊर्जा संस्थेची भूमिका हे मुद्दे निर्णायक ठरू शकतात.






