Iran-US War: होर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडली जाईल का? अमेरिकेच्या गुप्तचर अहवालातील एका मोठ्या खुलाशातून अमेरिका-इराण युद्धाबद्दल काय उघड झाले आहे, हे समोर आले आहे. ( फोटो सौजन्य : सोशल मीडिया )
Strait of Hormuz blocked by Iran 2026 : गेल्या पाच आठवड्यांपासून सुरू असलेल्या अमेरिका-इराण युद्धाने (US-Israel Iran War) आता अशा वळणावर प्रवेश केला आहे, जिथे केवळ क्षेपणास्त्रे नाही तर ‘तेल’ हे सर्वात मोठे शस्त्र बनले आहे. अमेरिकेच्या गुप्तचर संस्थांनी (Intelligence Reports) सादर केलेल्या ताज्या अहवालात एक अत्यंत भीतीदायक बाब समोर आली आहे. इराणने जगासाठी अत्यंत मोक्याची असलेली ‘होर्मुझची सामुद्रधुनी’ पुन्हा उघडण्यास स्पष्ट नकार दिला आहे. इराणचा हा निर्णय केवळ लष्करी नसून, जागतिक अर्थव्यवस्थेला ओलीस धरण्याचा एक मोठा धोरणात्मक डाव आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, इराणसाठी होर्मुझची सामुद्रधुनी कोणत्याही अणुबॉम्बपेक्षा जास्त शक्तिशाली आहे. याचे साधे कारण म्हणजे जगातील एकूण तेल व्यापारापैकी तब्बल २० टक्के तेल याच चिंचोळ्या सागरी मार्गातून जाते. इराणने या मार्गावर पूर्णपणे नियंत्रण मिळवले असून, तिथे समुद्रात सुरुंग पेरणे (Sea Mines) आणि व्यापारी जहाजांवर ड्रोन हल्ले करणे अशा पद्धती अवलंबल्या आहेत. यामुळे या मार्गावरून प्रवास करणे विमा कंपन्या आणि जहाज मालकांसाठी अशक्य झाले आहे. इराणला माहित आहे की जोपर्यंत हा मार्ग बंद राहील, तोपर्यंत तेलाच्या किमती कमी होणार नाहीत आणि अमेरिकेतील जनतेचा ट्रम्प प्रशासनावरील दबाव वाढत राहील.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : A-10 Warthog : एका क्षेपणास्त्रात खेळ खल्लास! अमेरिकेच्या गर्विष्ठ ‘वॉरहॉग’ला इराने क्षणात संपवले; VIDEO मीडियामध्ये लीक
दुसरीकडे, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सोशल मीडियावर एक पोस्ट शेअर करत इराणला आव्हान दिले आहे. “अमेरिका हवे तेव्हा आणि अत्यंत कमी वेळात हा मार्ग लष्करी ताकदीने मोकळा करू शकते,” असे ट्रम्प यांनी म्हटले आहे. मात्र, संरक्षण तज्ज्ञांच्या मते हे इतके सोपे नाही. होर्मुझची सामुद्रधुनी भौगोलिकदृष्ट्या अत्यंत अरुंद आहे. जर अमेरिकन नौदलाने तिथे शिरकाव करण्याचा प्रयत्न केला, तर इराणच्या किनारपट्टीवरून होणारे क्षेपणास्त्र हल्ले अमेरिकन जहाजांचे मोठे नुकसान करू शकतात. यामुळे हे युद्ध केवळ दोन देशांपुरते मर्यादित न राहता संपूर्ण जगाला विळख्यात घेणारे ठरू शकते.
Dozens of countries met to discuss restoring energy shipments through the Strait of Hormuz as President Trump and Iran exchanged threats, sending oil prices higher https://t.co/rJUuFkLhFW pic.twitter.com/MqNQuYy9LE — Reuters (@Reuters) April 3, 2026
credit – social media and Twitter
हे युद्ध सुरू होऊन आता एक महिना उलटला आहे. अमेरिकेतही या युद्धाला मिळणारा जनतेचा पाठिंबा हळूहळू कमी होत चालला आहे. इंधनाचे दर वाढल्यामुळे अमेरिकन नागरिकांमध्ये नाराजी आहे. इराण नेमका याच गोष्टीचा फायदा घेत आहे. इराणचे उद्दिष्ट हे युद्ध लष्करीदृष्ट्या जिंकण्यापेक्षा अमेरिकेला आर्थिकदृष्ट्या थकवणे हे आहे. युद्ध संपल्यानंतरही इराणला या मार्गावरील आपली पकड सोडायची नाहीये, जेणेकरून भविष्यातही जागतिक राजकारणात त्यांचे महत्त्व कायम राहील.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : IranUSWar: अमेरिकेचे ‘अजेय’ विमान इराणने पाडले! 82 दशलक्ष डॉलर्सचे F-35 मातीत; स्वदेशी क्षेपणास्त्राने ‘अदृश्य’ शत्रूचा गेम, VIDEO
सध्या अनेक देशांमध्ये इंधनाचा तुटवडा जाणवू लागला आहे. जर हा सागरी मार्ग लवकर उघडला गेला नाही, तर पेट्रोल-डिझेलचे दर इतके वाढतील की त्याचा परिणाम अन्नधान्य आणि अत्यावश्यक वस्तूंच्या किमतींवर होईल. होर्मुझची सामुद्रधुनी आता केवळ एक भौगोलिक ठिकाण उरलेले नाही, तर ते युद्ध, तेल आणि जागतिक वर्चस्व यांच्यातील संघर्षाचे केंद्र बनले आहे. आता संपूर्ण जगाचे लक्ष याकडे लागले आहे की, ट्रम्प खरोखरच लष्करी बळाचा वापर करतात की मुत्सद्देगिरीने हा मार्ग मोकळा होतो.
Ans: जगातील एकूण तेल पुरवठ्यापैकी सुमारे २० टक्के पुरवठा याच मार्गातून होतो, त्यामुळे जागतिक ऊर्जा सुरक्षेसाठी हा मार्ग अत्यंत महत्त्वाचा आहे.
Ans: अमेरिकेवर आर्थिक दबाव आणण्यासाठी आणि तेलाच्या किमती वाढवून युद्ध लवकरात लवकर संपवण्यासाठी इराण या मार्गाचा शस्त्र म्हणून वापर करत आहे.
Ans: ट्रम्प यांनी दावा केला आहे की अमेरिका गरज पडल्यास लष्करी ताकदीचा वापर करून हा मार्ग अल्पावधीत पुन्हा उघडू शकते.
